Thứ bảy, 29-8-26 07:17:03
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Sáng tác văn học - nghệ thuật các dân tộc thiểu số: Khơi nguồn tình yêu dân tộc!

Báo Cà Mau

Sáng tác văn học - nghệ thuật (VH-NT) là nhu cầu thiết yếu của những tâm hồn đam mê nghệ thuật. Khi những tiếng lòng bật ra thành tiếng thơ, tiếng nhạc và chính những âm sắc nói hộ tâm tư, tình cảm đó của tác giả lại chuyển đến cho độc giả một ý nghĩa khác: phác họa, giới thiệu, đồng thời bảo tồn nét văn hóa của dân tộc mình…

Hội VH-NT các dân tộc thiểu số (DTTS) Việt Nam vừa hoàn thành lớp bồi dưỡng sáng tác VH-NT các DTTS khu vực Tây Nam bộ tại Bạc Liêu. Lớp bồi dưỡng diễn ra trong bầu không khí của lễ hội Dâng y Kathina và Oóc-om-bóc của đồng bào dân tộc Khmer ĐBSCL, nên mang một ý nghĩa rất quan trọng đối với văn nghệ sĩ là người dân tộc Khmer. Đây còn là dịp để các văn nghệ sĩ là người Khmer ở các tỉnh như: Trà Vinh, Sóc Trăng, Bạc Liêu, Kiên Giang, Vĩnh Long… có điều kiện giao lưu và trao đổi kinh nghiệm sáng tác lẫn nhau.

Bật lên “hồn” tiếng mẹ đẻ!

Lần đầu tiên, Bạc Liêu được chọn làm điểm dừng chân và mở trại sáng tác tại đây. Tuy chỉ hội ngộ trong thời gian ngắn, nhưng tình cảm mà các văn nghệ sĩ dành cho nhau thật tràn đầy và đầm ấm. Cũng chính vùng đất hữu tình này đã giúp cho các văn nghệ sĩ có cảm hứng sáng tác, và đã kịp lưu lại khoảnh khắc cảm xúc của mình bằng các tác phẩm ở một số thể loại: thơ, nhạc, tác phẩm nghiên cứu… “Sản phẩm” thu được trong đợt mở trại này là 80 bài thơ (trong đó có 66 bài thơ được viết bằng chữ Khmer); 10 bài nghiên cứu về tập quán truyền thống văn hóa của người ĐBSCL nói chung và Bạc Liêu nói riêng, cùng với 7 ca khúc…

Các trại viên trình bày các tác phẩm mới sáng tác tại lễ bế mạc lớp bồi dưỡng. Ảnh: N.V

Sáng tác ra “đứa con tinh thần” không phải là chuyện dễ dàng, nhất là việc sáng tác được ấn định thời gian; thế nhưng qua trại sáng tác lần này, nhiều tác giả người DTTS đã có những tác phẩm hay, được sáng tác bằng chính tiếng mẹ đẻ của mình (tiếng Khmer). Qua đó, nhấn mạnh rằng việc sáng tác VH-NT bằng tiếng dân tộc là nhằm bảo tồn và phát huy nền văn hóa của dân tộc. Đây là một cái nhìn mới nhằm định hướng cho văn nghệ sĩ sáng tác các tác phẩm phục vụ công cuộc đổi mới của quê hương, đất nước trong đồng bào dân tộc. Tác giả thơ Thạch Đờ Ni (Bạc Liêu) là người rất tâm huyết với loại hình sáng tác VH-NT bằng tiếng mẹ đẻ. Anh đã thực hiện được nhiều tập thơ, trong đó có vài tập thơ song ngữ Việt - Khmer. “Chỉ có sáng tác bằng tiếng mẹ đẻ của mình thì tình cảm mới còn nguyên vẹn, cảm xúc lại dạt dào hơn. Còn các bài thơ được dịch sang tiếng Việt, nhiều chữ không dịch được sát nghĩa nên không giữ được cái hồn bài thơ” - tác giả thơ Thạch Đờ Ni chia sẻ.

Bảo tồn giá trị văn hóa của từng dân tộc

Đối tượng tham gia trại sáng tác lần này rất phong phú (trưởng - phó đoàn nghệ thuật Khmer, nhà văn, giáo viên, phóng viên, nhà thơ, nhạc sĩ…), do đó lượng kiến thức trao đổi cũng rất đa dạng. Đặc biệt, sau khi kết thúc trại sáng tác, càng có điều kiện đẩy mạnh hơn nữa công tác tuyên truyền về bảo tồn và phát huy phong trào sáng tác VH-NT, nhằm khơi dậy và lưu giữ cái hồn dân tộc, cũng như nền văn hóa đậm đà bản sắc. Nhạc sĩ Nông Quốc Bình, Chủ tịch Hội VH-NT các DTTS Việt Nam, cho rằng: “Trang viết, bài hát, bức tranh là những gì tinh túy nhất của VH-NT Việt Nam. Tác phẩm của dân tộc nào sẽ làm bật được tâm hồn của dân tộc đó. Ví dụ khi người Kinh sáng tác về dân tộc Khmer sẽ rất khác khi so với tác phẩm của người Khmer “sở tại” sáng tác về dân tộc của mình. Nói như thế để thấy rằng, vùng đất nào có sự cộng cư, giao thoa văn hóa giữa các dân tộc thì vùng đất đó được xem là rất trù phú. Bạc Liêu là một trong những vùng đất như vậy”.

Bởi vậy mà, khi tham gia trại sáng tác, tác giả Sơn Sau (Trà Vinh) đã không kìm được cảm xúc của mình trước nét đẹp truyền thống riêng của người Khmer Bạc Liêu nhưng không kém phần thú vị qua những vần thơ: “Gió chướng chuyển mình về hướng đồng/ Trăng rằm chênh chếch trên tầng không/ Ngũ âm xuyên mình qua đêm vắng/ Kiệu hoa đăng lóng lánh những niềm mong…” (bài “Dâng y - Hoa đăng”). Hay trại viên Sơn Ngọc Hoàng (Sóc Trăng) gửi lại trại 3 ca khúc ca ngợi nét đẹp quê hương và tình yêu đối với Bác Hồ của các phum sóc; nhiều trại viên cũng gửi tâm huyết của mình đến trại sáng tác bằng các tác phẩm nghiên cứu…

Lớp bồi dưỡng sáng tác VH-NT kết hợp với mở trại sáng tác thật sự đã tạo nên đòn bẩy hữu hiệu cho các văn nghệ sĩ có điểm tựa, vừa thả niềm đam mê được bay trên đôi chân nghệ thuật của mình, vừa góp phần cùng với nền văn học địa phương thắp lên lòng yêu quê hương, kết nối tình yêu dân tộc.

Ngọc Trân

Thăm, chúc mừng chức sắc Phật giáo nhân mùa Vu Lan và Lễ nhập hạ

Chiều 25/8, đồng chí Lê Thanh Triều, Uỷ viên Ban Thường vụ Tỉnh uỷ, Phó Chủ tịch Thường trực Uỷ ban MTTQ Việt Nam tỉnh Cà Mau, đến thăm, chúc mừng và tặng quà các vị chức sắc, chức việc nhân dịp Lễ Vu Lan Phật lịch 2570 - Dương lịch 2026 và Lễ nhập hạ của Phật giáo Nam tông Khmer trên địa bàn tỉnh.

Những tài tử trẻ tiếp nối mạch nguồn Đờn ca tài tử Nam Bộ

Sau 3 ngày tranh tài sôi nổi, tối 24/8, Hội thi Đờn ca tài tử dành cho học sinh tỉnh Cà Mau, hè 2026 đã khép lại với nhiều dấu ấn, góp phần tạo sân chơi nghệ thuật bổ ích, đồng thời phát hiện, bồi dưỡng những nhân tố trẻ có năng khiếu và tình yêu đối với Đờn ca tài tử Nam Bộ.

Hội tụ tinh hoa di sản văn hóa phi vật thể

Khai mạc Triển lãm Mỹ thuật khu vực VIII - Đồng bằng sông Cửu Long lần thứ 30

Sáng 24/8, tại Nhà hát Cao Văn Lầu (phường Bạc Liêu), Hội Mỹ thuật Việt Nam phối hợp UBND tỉnh Cà Mau và Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Cà Mau tổ chức khai mạc Triển lãm Mỹ thuật khu vực VIII - Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) lần thứ 30 năm 2026.

Cà Mau có 37 tác phẩm được chọn tham dự Triển lãm Mỹ thuật khu vực VIII năm 2026  

Sáng 23/8, tại Nhà hát Cao Văn Lầu, phường Bạc Liêu, Hội đồng Nghệ thuật Hội Mỹ thuật Việt Nam tiến hành chấm giải Cuộc thi Mỹ thuật đồng bằng sông Cửu Long khu vực VIII, lần thứ 30 và Giải thưởng Mỹ thuật tỉnh Cà Mau năm 2026. Đây là hoạt động nằm trong chuỗi sự kiện chào mừng Quốc khánh 2/9 và hưởng ứng Lễ hội Khinh khí cầu tỉnh Cà Mau lần thứ Nhất.

Vu Lan - Mùa tri ân và nhắc nhớ đạo hiếu

Hoà trong không khí mùa Vu Lan báo hiếu, ngày 22/8 (nhằm ngày 10/7 năm Bính Ngọ), nhiều cơ sở Phật giáo trên địa bàn tỉnh tổ chức các hoạt động tưởng niệm, tri ân và cầu nguyện, lan toả giá trị đạo hiếu, tinh thần từ bi và truyền thống “Uống nước nhớ nguồn” của dân tộc.

Nơi hội tụ sắc màu phương Nam

Từ những sắc màu, đường nét và cảm xúc chắt chiu trong quá trình sáng tác, 37 tác phẩm của 32 tác giả Cà Mau đã được tuyển chọn vào vòng dự treo, tham gia giải thưởng tại Triển lãm Mỹ thuật Khu vực  VIII (đồng bằng sông Cửu Long) lần thứ 30 năm 2026, diễn ra tại phường Bạc Liêu, tỉnh Cà Mau. Ðây không chỉ là ngày hội của giới mỹ thuật mà còn là dịp để những câu chuyện về đất và người phương Nam được kể bằng ngôn ngữ hội hoạ, điêu khắc và các loại hình mỹ thuật.

Giữ mạch tri thức đất Cà Mau

Vùng đất Cà Mau với hệ thống sông ngòi, kênh rạch chằng chịt cùng hệ sinh thái rừng ngập mặn, rừng tràm đã tạo nên không gian văn hoá đặc trưng. Trong quá trình khai phá, định cư và phát triển, cư dân nơi đây tích luỹ, lưu truyền hệ thống tri thức dân gian phong phú, phản ánh kinh nghiệm ứng xử, thích ứng với tự nhiên, khai thác hợp lý tài nguyên và duy trì sinh kế qua nhiều thế hệ.

Gìn giữ đờn ca tài tử từ thế hệ học sinh Cà Mau

Nhằm bảo tồn và phát huy giá trị nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ, đồng thời tạo điều kiện để học sinh đam mê, có năng khiếu với loại hình nghệ thuật này gặp gỡ, giao lưu, góp phần phát triển phong trào đờn ca tài tử tại địa phương, tối 21/8, Hội thi Đờn ca tài tử học sinh tỉnh Cà Mau hè năm 2026 chính thức khai mạc tại Trung tâm Văn hoá tỉnh Cà Mau.

Lễ hội khinh khí cầu Cà Mau 2026: “Cà Mau - Cùng đất nước bay vào kỷ nguyên mới”