Thứ bảy, 21-3-26 00:10:42
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Sáng tác văn học - nghệ thuật các dân tộc thiểu số: Khơi nguồn tình yêu dân tộc!

Báo Cà Mau

Sáng tác văn học - nghệ thuật (VH-NT) là nhu cầu thiết yếu của những tâm hồn đam mê nghệ thuật. Khi những tiếng lòng bật ra thành tiếng thơ, tiếng nhạc và chính những âm sắc nói hộ tâm tư, tình cảm đó của tác giả lại chuyển đến cho độc giả một ý nghĩa khác: phác họa, giới thiệu, đồng thời bảo tồn nét văn hóa của dân tộc mình…

Hội VH-NT các dân tộc thiểu số (DTTS) Việt Nam vừa hoàn thành lớp bồi dưỡng sáng tác VH-NT các DTTS khu vực Tây Nam bộ tại Bạc Liêu. Lớp bồi dưỡng diễn ra trong bầu không khí của lễ hội Dâng y Kathina và Oóc-om-bóc của đồng bào dân tộc Khmer ĐBSCL, nên mang một ý nghĩa rất quan trọng đối với văn nghệ sĩ là người dân tộc Khmer. Đây còn là dịp để các văn nghệ sĩ là người Khmer ở các tỉnh như: Trà Vinh, Sóc Trăng, Bạc Liêu, Kiên Giang, Vĩnh Long… có điều kiện giao lưu và trao đổi kinh nghiệm sáng tác lẫn nhau.

Bật lên “hồn” tiếng mẹ đẻ!

Lần đầu tiên, Bạc Liêu được chọn làm điểm dừng chân và mở trại sáng tác tại đây. Tuy chỉ hội ngộ trong thời gian ngắn, nhưng tình cảm mà các văn nghệ sĩ dành cho nhau thật tràn đầy và đầm ấm. Cũng chính vùng đất hữu tình này đã giúp cho các văn nghệ sĩ có cảm hứng sáng tác, và đã kịp lưu lại khoảnh khắc cảm xúc của mình bằng các tác phẩm ở một số thể loại: thơ, nhạc, tác phẩm nghiên cứu… “Sản phẩm” thu được trong đợt mở trại này là 80 bài thơ (trong đó có 66 bài thơ được viết bằng chữ Khmer); 10 bài nghiên cứu về tập quán truyền thống văn hóa của người ĐBSCL nói chung và Bạc Liêu nói riêng, cùng với 7 ca khúc…

Các trại viên trình bày các tác phẩm mới sáng tác tại lễ bế mạc lớp bồi dưỡng. Ảnh: N.V

Sáng tác ra “đứa con tinh thần” không phải là chuyện dễ dàng, nhất là việc sáng tác được ấn định thời gian; thế nhưng qua trại sáng tác lần này, nhiều tác giả người DTTS đã có những tác phẩm hay, được sáng tác bằng chính tiếng mẹ đẻ của mình (tiếng Khmer). Qua đó, nhấn mạnh rằng việc sáng tác VH-NT bằng tiếng dân tộc là nhằm bảo tồn và phát huy nền văn hóa của dân tộc. Đây là một cái nhìn mới nhằm định hướng cho văn nghệ sĩ sáng tác các tác phẩm phục vụ công cuộc đổi mới của quê hương, đất nước trong đồng bào dân tộc. Tác giả thơ Thạch Đờ Ni (Bạc Liêu) là người rất tâm huyết với loại hình sáng tác VH-NT bằng tiếng mẹ đẻ. Anh đã thực hiện được nhiều tập thơ, trong đó có vài tập thơ song ngữ Việt - Khmer. “Chỉ có sáng tác bằng tiếng mẹ đẻ của mình thì tình cảm mới còn nguyên vẹn, cảm xúc lại dạt dào hơn. Còn các bài thơ được dịch sang tiếng Việt, nhiều chữ không dịch được sát nghĩa nên không giữ được cái hồn bài thơ” - tác giả thơ Thạch Đờ Ni chia sẻ.

Bảo tồn giá trị văn hóa của từng dân tộc

Đối tượng tham gia trại sáng tác lần này rất phong phú (trưởng - phó đoàn nghệ thuật Khmer, nhà văn, giáo viên, phóng viên, nhà thơ, nhạc sĩ…), do đó lượng kiến thức trao đổi cũng rất đa dạng. Đặc biệt, sau khi kết thúc trại sáng tác, càng có điều kiện đẩy mạnh hơn nữa công tác tuyên truyền về bảo tồn và phát huy phong trào sáng tác VH-NT, nhằm khơi dậy và lưu giữ cái hồn dân tộc, cũng như nền văn hóa đậm đà bản sắc. Nhạc sĩ Nông Quốc Bình, Chủ tịch Hội VH-NT các DTTS Việt Nam, cho rằng: “Trang viết, bài hát, bức tranh là những gì tinh túy nhất của VH-NT Việt Nam. Tác phẩm của dân tộc nào sẽ làm bật được tâm hồn của dân tộc đó. Ví dụ khi người Kinh sáng tác về dân tộc Khmer sẽ rất khác khi so với tác phẩm của người Khmer “sở tại” sáng tác về dân tộc của mình. Nói như thế để thấy rằng, vùng đất nào có sự cộng cư, giao thoa văn hóa giữa các dân tộc thì vùng đất đó được xem là rất trù phú. Bạc Liêu là một trong những vùng đất như vậy”.

Bởi vậy mà, khi tham gia trại sáng tác, tác giả Sơn Sau (Trà Vinh) đã không kìm được cảm xúc của mình trước nét đẹp truyền thống riêng của người Khmer Bạc Liêu nhưng không kém phần thú vị qua những vần thơ: “Gió chướng chuyển mình về hướng đồng/ Trăng rằm chênh chếch trên tầng không/ Ngũ âm xuyên mình qua đêm vắng/ Kiệu hoa đăng lóng lánh những niềm mong…” (bài “Dâng y - Hoa đăng”). Hay trại viên Sơn Ngọc Hoàng (Sóc Trăng) gửi lại trại 3 ca khúc ca ngợi nét đẹp quê hương và tình yêu đối với Bác Hồ của các phum sóc; nhiều trại viên cũng gửi tâm huyết của mình đến trại sáng tác bằng các tác phẩm nghiên cứu…

Lớp bồi dưỡng sáng tác VH-NT kết hợp với mở trại sáng tác thật sự đã tạo nên đòn bẩy hữu hiệu cho các văn nghệ sĩ có điểm tựa, vừa thả niềm đam mê được bay trên đôi chân nghệ thuật của mình, vừa góp phần cùng với nền văn học địa phương thắp lên lòng yêu quê hương, kết nối tình yêu dân tộc.

Ngọc Trân

Góp sắc màu cho ngày hội toàn dân

Cả nước nói chung và tỉnh Cà Mau nói riêng đang hân hoan hướng về cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khoá XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031. Tại nhiều địa phương trong tỉnh, chương trình nghệ thuật mừng ngày hội của toàn dân do Nhà hát Cao Văn Lầu thực hiện với những sắc màu nghệ thuật độc đáo, tạo sinh khí vui tươi, góp phần cổ động mọi người dân phát huy quyền và trách nhiệm thiêng liêng với đất nước.

Cà Mau mong được các văn nghệ sĩ, nhà làm phim quan tâm quảng bá hình ảnh

Tối 10/3, Hội Điện ảnh Việt Nam phối hợp với Liên hiệp các Hội Văn học - Nghệ thuật Cà Mau và Câu lạc bộ Cựu cán bộ quản lý điện ảnh tổ chức chương trình kỷ niệm 73 năm Ngày Điện ảnh Việt Nam (15/3/1953-15/3/2026).

Áo dài và di sản Cà Mau - Lan toả niềm tự hào tuổi trẻ

Sáng 8/3, Bảo tàng tỉnh Cà Mau tổ chức hoạt động tham quan các công trình văn hoá - lịch sử kết hợp ngoại khoá với chủ đề “Áo dài và di sản văn hoá”, nhân kỷ niệm 116 năm Ngày Quốc tế Phụ nữ (8/3/1910-8/3/2026) và 1.986 năm Khởi nghĩa Hai Bà Trưng. Chương trình thu hút hơn 100 học sinh tham gia, phần lớn là nữ sinh Trường THPT Bạc Liêu (phường Bạc Liêu).

Nguyên tiêu nhớ Bác

Đêm 3/3 (Rằm tháng Giêng năm Bính Ngọ), Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Cà Mau long trọng tổ chức chương trình nghệ thuật ngày thơ Việt Nam lần thứ 24 - năm 2026 với chủ đề “Nguyên tiêu nhớ Bác”. Khi tiết mục cuối cùng của chương trình khép lại, Nghệ nhân Ưu tú (NNƯT) Đỗ Ngọc Ẩn vẫn còn thấy lòng lâng lâng. Mạch cảm xúc theo đó cũng được nối dài trong từng nụ cười, ánh mắt, cái bắt tay của ông với những “khách tri âm” quanh mình.

Tăng cường quảng bá tác phẩm văn học nghệ thuật đến công chúng

Chiều 4/3, Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Cà Mau tổ chức Hội nghị tổng kết hoạt động năm 2025, triển khai phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm năm 2026.

Đặc sắc chương trình nghệ thuật kỷ niệm Ngày thơ Việt Nam

Tối 3/3, tại Sân khấu công viên Hùng Vương, phường Tân Thành, diễn ra Chương trình nghệ thuật Ngày thơ Việt Nam lần thứ 24 năm 2026, với chủ đề “Nguyên tiêu nhớ Bác”, do Liên hiệp các Hội văn học nghệ thuật tỉnh Cà Mau tổ chức.

Sinh động, hấp dẫn giờ học di sản văn hoá

Ngày 28/2, Bảo tàng tỉnh Cà Mau phối hợp với Trường THPT Hiệp Thành tổ chức chương trình ngoại khoá giáo dục văn hoá địa phương và ra mắt Câu lạc bộ “Du lịch xuyên Việt” tại Khu lưu niệm Nghệ thuật đờn ca tài tử Nam bộ và nhạc sĩ Cao Văn Lầu.

Phúc khảo chương trình nghệ thuật tuyên truyền bầu cử

Ngày 28/2, Hội đồng nghệ thuật Nhà hát Cao Văn Lầu phúc khảo chương trình nghệ thuật tổng hợp tuyên truyền bầu cử đại biểu Quốc hội khoá XVI và bầu cử HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.

Miền quê giàu bản sắc văn hoá

Nép mình bên dòng kênh xáng Cà Mau - Bạc Liêu, nằm ngay phía Nam Quốc lộ 1, xã Vĩnh Mỹ A xưa (nay là xã Hoà Bình) hiện lên như bức tranh đẹp về tinh thần đoàn kết dân tộc và tôn giáo. Ðây không chỉ là vùng đất trù phú với những đầm tôm công nghiệp hiện đại mà còn là nơi giao thoa của nhiều nền văn hoá, tôn giáo và tinh thần hiếu học hiếm thấy.

Nâng niu từng khoảnh khắc

Xuất phát từ sở thích cá nhân, vốn ưa khám phá những miền đất mới và lưu lại phong cảnh thiên nhiên, nét độc đáo về văn hoá, sinh hoạt của người dân bản địa, cách đây 5 năm, chị Ðỗ Thị Thuận tìm đến lớp nhiếp ảnh nghệ thuật DLA tại Cung Văn hoá lao động hữu nghị Việt - Xô. Nhờ sự hướng dẫn tận tình của giảng viên, cùng quá trình rèn luyện nghiêm túc, chị dần đam mê và bén duyên với bộ môn nghệ thuật của ánh sáng này.