Tăng lương bền vững

"Tăng lương thực chất" là cụm từ mà nhiều người nhắc tới trong những ngày qua, khi các phương án tăng lương tối thiểu vùng năm 2018 được bàn tới. Sau phiên họp lần thứ 3, Hội đồng Tiền lương Quốc gia "chốt" phương án đề xuất lương tối thiểu vùng năm 2018 tăng 6,5% so với năm 2017 để trình Chính phủ quyết định thì vẫn có ý kiến cho rằng, mức tăng này chưa bảo đảm được mức sống tối thiểu cho người lao động (NLĐ).

Thực tế hiện nay, cuộc sống của NLĐ, nhất là công nhân còn gặp nhiều khó khăn. Vì thế, việc tăng lương để NLĐ có cuộc sống tốt hơn, để tái tạo được sức lao động, để chăm lo tốt hơn cho con cái là yêu cầu hết sức chính đáng và được cả hệ thống chính trị quan tâm đặc biệt. Tuy nhiên, đối với các doanh nghiệp (DN) - bên chịu trách nhiệm trả lương cho công nhân cũng phải đối mặt với cuộc chiến thương trường khốc liệt.

Trong 7 tháng của năm 2017, cả nước có hơn 90.500 DN đăng ký thành lập mới và quay trở lại hoạt động; thế nhưng, cũng có 43.274 DN phải tạm ngừng hoạt động. Như thế, cứ 2 DN được thành lập mới, quay trở lại hoạt động thì lại có 1 DN phải tạm dừng hoạt động. Lãnh đạo của nhiều DN cho biết, họ chỉ mong có lợi nhuận khoảng 10 - 15% đã mừng lắm rồi. Vì thế, mỗi lần đến kỳ phải tính toán để nâng lương cho NLĐ là lãnh đạo DN lại rất lo lắng. Bởi các DN phải cân đối lại chi phí, phải nâng giá sản phẩm và như thế sẽ ảnh hưởng tới cạnh tranh, ảnh hưởng tới lợi nhuận. Hơn nữa, phạm vi cạnh tranh hiện nay không chỉ bó gọn trong nền kinh tế Việt Nam mà là cạnh tranh toàn cầu.

Thế nhưng, năng suất lao động của nền kinh tế Việt Nam lại chưa tăng nhiều. Theo nghiên cứu của Bộ Công thương, nếu như năm 1990 năng suất lao động khoảng 2.800USD/người thì đến hết năm 2016 tăng lên được hơn 8.000USD/người/năm, tăng gần 3 lần sau 26 năm.

Việc tăng lương tối thiểu giúp NLĐ có một mức sống tối thiểu là một yêu cầu bức thiết. Thế nhưng việc tăng lương cũng cần bảo đảm còn dư địa cho DN phát triển và có sức cạnh tranh. DN có tiếp tục phát triển thì NLĐ mới tiếp tục được trả lương và được nâng lương. NLĐ cũng cần nâng cao hơn nữa tinh thần trách nhiệm trong công việc, nỗ lực đóng góp, có ý thức tiết kiệm nguyên liệu, nhiên liệu, để giúp cho năng suất lao động tăng, hiệu quả sản xuất kinh doanh tăng, lợi nhuận của DN tăng, từ đó sẽ tạo cơ sở vững chắc hơn cho việc nâng lương, trả thưởng. Đóng góp cho DN, bảo vệ sự phát triển bền vững của DN cũng là vì lợi ích bền vững của NLĐ. Yêu cầu “tăng lương thực chất” là rất quan trọng, nhưng yêu cầu “tăng lương bền vững” còn quan trọng hơn nhiều.

HỒ QUANG PHƯƠNG