Truyền hình
Bài 2: Nội lực chưa được phát huy
Bên cạnh những yếu tố ngoại lực về cơ chế, chính sách thì ý tưởng sáng tạo chính là nội lực, là điều kiện tiên quyết để tạo ra hệ sinh thái khởi nghiệp được bền vững. Thế nhưng trên lộ trình xây dựng hướng đến các mục tiêu quan trọng trong nội dung này, yếu tố nội lực đã bị bỏ quên.
Cán bộ Đoàn chủ chốt Bạc Liêu tham dự hội nghị trực tuyến toàn quốc tập huấn hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp. Ảnh: H.T
Cần phát huy vai trò thanh niên trong phát triển kinh tế - xã hội
Theo báo cáo của Sở KH-ĐT, tính đến tháng 5/2018, toàn tỉnh có 2.118 doanh nghiệp, đa phần là doanh nghiệp vừa và nhỏ, siêu nhỏ, tập trung ở 2 lĩnh vực: thủy sản và xây dựng. Cũng như các tỉnh ĐBSCL, Bạc Liêu đang đứng trước những khó khăn thách thức đặt ra: nông nghiệp gặp nhiều khó khăn do bất ổn về thời tiết, dịch bệnh, tỷ lệ người dân nông thôn rời quê lên các tỉnh, thành phố lớn khá cao. Ngược lại, số lượng doanh nghiệp lại tăng trưởng chậm, bình quân trên địa bàn tỉnh có 418 dân/doanh nghiệp (xếp thứ 13 trong khu vực ĐBSCL) trong khi cả nước là 220 dân/doanh nghiệp. Vì vậy, phát triển doanh nghiệp để nâng cao hiệu quả sử dụng các nguồn lực xã hội, phát huy tiềm năng thế mạnh kinh tế được xem là chiến lược lâu dài, nhiệm vụ trọng tâm trong phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh thời gian tới. Với mục tiêu phấn đấu năm 2018 có 500 doanh nghiệp đăng ký và đến năm 2020 toàn tỉnh có 3.500 doanh nghiệp theo tinh thần doanh nghiệp khởi nghiệp đổi mới, sáng tạo bên cạnh các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ phát triển, thì về lâu dài cần gắn vai trò của thanh niên trong phát triển kinh tế - xã hội.
Một trong những hạn chế trong hoạt động của nhiều doanh nghiệp hiện nay là thiếu tính sáng tạo, chưa thoát được tư tưởng kinh doanh chủ hộ, ngành nghề chủ yếu tập trung vào 2 lĩnh vực: thủy sản và xây dựng, tính cạnh tranh giữa các doanh nghiệp không cao. Đó là những nguyên nhân làm cho doanh nghiệp không “lớn lên” được. Có thể thấy, doanh nghiệp hiện tại chưa thích ứng hoàn toàn với cuộc cách mạng công nghiệp 4.0. Vì vậy, để xây dựng đội ngũ doanh nghiệp thế hệ mới cho tương lai, cần phát động xây dựng ý tưởng khởi nghiệp để doanh nghiệp có thể dần thích nghi. Tại cuộc tọa đàm “Làm gì để khởi nghiệp?” do Trường đại học Cần Thơ phối hợp với Thời báo kinh tế Sài Gòn tổ chức, đại biểu tỉnh Đồng Tháp cho rằng, phải trông cậy vào thế hệ khởi nghiệp hôm nay để vừa khởi nghiệp vừa gắn được trào lưu rất lớn mà chúng ta không thể bỏ qua là cách mạng công nghiệp 4.0.
Thanh niên chiếm 42% dân số toàn tỉnh, đây là lực lượng tiềm năng, có khả năng đáp ứng được các yêu cầu về nền kinh tế sáng tạo. Được trang bị tốt hơn với kiến thức, trí tuệ, tiếp cận khoa học - công nghệ và không ai khác thanh niên chính là lực lượng được kỳ vọng sẽ làm nên chuyện nếu có thể tận dụng được nguồn lực đông đảo từ lực lượng học sinh, sinh viên, đoàn viên công chức với sự hỗ trợ, giúp sức, tạo môi trường thuận lợi cho họ vùng vẫy bằng những chính sách cụ thể, sát thực.
Không có sân chơi khởi nghiệp thực thụ
Theo quan sát của chúng tôi, tại các trường chuyên nghiệp hiện nay, học sinh, sinh viên không có được những sân chơi khởi nghiệp thực thụ. Trường đại học Bạc Liêu có hơn 5.000 sinh viên, nhưng hiện tại chưa có nhiều chương trình hỗ trợ sinh viên khởi nghiệp và cũng chưa tổ chức được những cuộc thi sáng tạo, hoặc những “vườn ươm” theo hình thức dành cho ngành, nhóm để trợ giúp các bạn khởi nghiệp. Hiện tại, thông qua các khóa luận tốt nghiệp, các giảng viên chỉ có thể giúp sinh viên vận dụng kiến thức khi học tiếp cận thực tế.
Riêng Trường cao đẳng Kinh tế - Kỹ thuật Bạc Liêu thời gian qua đã tiên phong thực hiện nhiều chương trình cho học sinh, sinh viên tập tành khởi nghiệp như: tổ chức diễn đàn khởi nghiệp; thi ý tưởng khởi nghiệp; tham quan thực tế; 2/3 chương trình giảng dạy của trường là giúp học sinh, sinh viên tiếp cận thực tế… Dù vậy, tiến sĩ Trần Công Chánh, Hiệu trưởng Trường cao đẳng Kinh tế - Kỹ thuật Bạc Liêu, bày tỏ: “Thông qua hội thi sáng tạo cấp trường, nhiều học sinh, sinh viên có các ý tưởng làm kinh tế khá hay. Nhưng tiếc rằng, các ý tưởng ấy sau khi thi xong chỉ là “bỏ túi” vì thiếu vốn thực hiện, doanh nghiệp thì e ngại, chưa dám hỗ trợ các em, ngân hàng thì càng không dám cho vay vốn. Nhiều em tự bỏ vốn khởi nghiệp từ những ý tưởng của mình, bước đầu cũng có được thành công nhất định”.
Về những cuộc thi sáng tạo khoa học và kỹ thuật - vốn được xem là “bệ đỡ” cho những ý tưởng khởi nghiệp của thanh niên thì lại chưa phát huy tốt vai trò. Bạc Liêu hiện có gần 10.000 học sinh, sinh viên theo học tại các trường đại học, cao đẳng của tỉnh. Về lực lượng đoàn viên - thanh niên công chức, chỉ tính riêng cấp tỉnh đã có hơn 60 chi đoàn, Đoàn cơ sở. Đông đảo là vậy, thế nhưng chúng ta chưa phát huy được nguồn lực này.
Theo Hội Doanh nhân trẻ tỉnh thì nguồn lực để bắt tay vào khởi nghiệp sáng tạo ở Bạc Liêu không thiếu, cái thiếu là các bạn trẻ cần chủ động xác định mục tiêu, hướng đi, phát huy nội lực của bản thân, tài sản quý giá nhất của người trẻ chính là ý tưởng, sự sáng tạo. Và tất nhiên bên cạnh đó cần có sự dẫn dắt, hỗ trợ, thắp lửa nhiệt huyết đam mê từ các đơn vị, tổ chức xã hội. Anh Dương Hữu Anh, giảng viên Trường cao đẳng Nghề Bạc Liêu, cho biết: “Theo tôi được biết, có nhiều em sinh viên rất đam mê với những ý tưởng sáng tạo, miệt mài nghiên cứu nhưng không có được sự tiếp sức, hỗ trợ nên chưa mạnh dạn bày tỏ ý tưởng”.
Phát huy vai trò của thanh niên trong khởi nghiệp sẽ góp phần thúc đẩy sự phát triển và khai thác tiềm năng, thế mạnh kinh tế của tỉnh; đồng thời tạo ra môi trường học tập, nghiên cứu, sáng tạo góp phần xây dựng thế hệ trẻ năng động, bản lĩnh, hội đủ các yếu tố của thanh niên thời kỳ hội nhập.
T.A
-----------------------------------
“Cần mạnh dạn đặt niềm tin vào thanh niên. Trước hết, phải tạo điều kiện cho thanh niên phát huy năng lực, khẳng định bản thân, từ đó họ mới có thể cống hiến cho xã hội. Trong vấn đề khởi nghiệp cho thanh niên, Bạc Liêu cần xác định đây vừa là nhiệm vụ trọng tâm, vừa là động lực phát triển của tỉnh”.
(Thứ trưởng Bộ Nội vụ, Phó Chủ nhiệm Ủy ban quốc gia về thanh niên Việt Nam - Nguyễn Trọng Thừa)
Xem thêm bình luận