Thương hiệu

Nói đến thương hiệu, người ta nghĩ ngay đến sản phẩm hàng hóa hoặc cái gì đó liên quan đến kinh tế. Đó là doanh nghiệp, doanh nhân, là nhãn mác “dán” ngay trên sản phẩm nào đó do một quốc gia, một địa phương nào đó làm ra. Rất đúng! Nhưng chưa đủ. Thương hiệu có thể hiểu rộng ra ở nhiều lĩnh vực. Ở đó có thể là thương hiệu của mỗi cá nhân, một cộng đồng dân cư, cộng đồng doanh nghiệp, cộng đồng văn hóa làm nên… thương hiệu.
Trong Luật Sở hữu trí tuệ không có (có lẽ là chưa có) khái niệm thương hiệu, chỉ có “nhãn hiệu” gọi chung là thương hiệu.
Tuy vậy, trong quá trình giao dịch và cả trên các phương tiện truyền thông vẫn “ưu ái” cụm từ “thương hiệu”.
Trong cảm nhận ngắn này, tôi không có ý định luận bàn về cụm từ thương hiệu, cũng không có ý định “với tầm với” đến thương hiệu quốc tế, quốc gia, chỉ muốn góp nhặt, chia sẻ những điều làm nên thương hiệu Bạc Liêu.
Nói đến thương hiệu Bạc Liêu, thời sự nhất vẫn là thương hiệu tôm Bạc Liêu. Cụ thể hơn là con tôm của Tập đoàn Việt - Úc. Nóng hơn nữa là sự kiện tôm Việt - Úc đã trình làng, “trình diễn” trên bàn tiệc tại Quảng Ninh, quảng bá thương hiệu của mình cho cả những khách mời đặc biệt trong, ngoài nước. Đây là sự khát khao “đưa con tôm Bạc Liêu tỏa sáng trong phát triển du lịch” như tựa đề một bài viết đăng trên báo Bạc Liêu hôm 27/6. Con tôm không chỉ thu hút khách ngay trên bàn tiệc mà còn làm “sứ giả” mời gọi, níu kéo du khách đến với Bạc Liêu. Và con tôm Việt - Úc đã hoàn thành trọng trách làm nên dấu ấn thương hiệu Bạc Liêu ngay trên đất khách…
Thương hiệu Bạc Liêu đâu chỉ có con tôm, ở đó còn có lúa Một bụi đỏ Hồng Dân, lúa Tài nguyên Vĩnh Lợi cũng đã bước đầu “tự giới thiệu” chỉ dẫn địa lý cho thương nhân, cho người tiêu dùng về sản phẩm của mình - dù chưa mấy tự tin. Rồi bún nước lèo, mắm Vĩnh Hưng (mắm không xương) cũng đã khiêm tốn ghi tên mình vào danh sách thương hiệu Bạc Liêu từ nhiều năm trước…
Nhưng chỉ bấy nhiêu thôi thì thương hiệu Bạc Liêu hãy còn quá… khiêm tốn trong nền kinh tế đang sôi động vận hành.
Cũng chính từ trăn trở đó, tôi đã cố lục tìm trong quá khứ, xem còn điều gì có thể góp nhặt cho thương hiệu Bạc Liêu. Trong dòng chảy của thời gian, ký ức tôi về Bạc Liêu đã có… một thời vang bóng. Tôi liên tưởng đến bác Sáu Lầu - cha đẻ của bản nhạc lòng Dạ cổ hoài lang. Rồi đờn ca tài tử (ĐCTT) Bạc Liêu đã khuấy động khắp vùng, là nhân chứng vươn tới đỉnh cao của loại hình nghệ thuật đặc sắc Nam bộ với nhiều tài tử, nghệ nhân, nghệ sĩ, nhạc sĩ tiếp nối và phát lộ tài năng. Chính họ là những người hoàn thiện loại hình ĐCTT được UNESCO công nhận là “Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại”. Rồi Công tử Bạc Liêu một thời đình đám, tiếng tăm khắp “Nam kỳ lục tỉnh” trong “nghệ thuật ăn chơi” bạt mạng, ngông nghênh mà hào hiệp, phóng khoáng… Liệu những điều này có là thương hiệu Bạc Liêu?
Và tôi may mắn được sự đồng cảm của Luật sư Trần Mạnh Hùng - một luật sư có tiếng trong vai trò làm cầu nối cho các thương hiệu quốc tế. Tôi cũng được sự đồng cảm của Nhà văn Nguyễn Việt Hà trong một bài phân tích trên báo Nhân Dân (số Tết 2019) đại khái thế này: Thương hiệu không hẳn chỉ là “đặc sản” của những người chuyên ngành kinh tế. Nó có thể đàng hoàng xuất hiện ở mọi lĩnh vực, cả trong nghệ thuật, trong giải trí và trong xã hội… vấn đề là “nhân cách” là uy tín, tiếng tăm, là cái hồn để làm nên… thương hiệu.
Đến đây thì tôi có thể thở phào! Vậy là Công tử Bạc Liêu, ĐCTT, bản Dạ cổ hoài lang của Bác Sáu Lầu… đương nhiên trở thành thương hiệu Bạc Liêu - một dạng thương hiệu độc đáo và độc nhất!
Điều còn lại mà tôi (và chắc nhiều người nữa) luôn băn khoăn, trăn trở là: Thương hiệu không chỉ để hãnh diện, tự hào. Mà càng tự hào, hãnh diện bao nhiêu thì càng phải tìm phương kế để thương hiệu hòa điệu, thăng hoa, tạo thành động lực góp sức thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển - ít ra cũng làm nên sức bật cho ngành Du lịch trong việc quảng bá, mời gọi du khách đến với Bạc Liêu thông qua những thương hiệu rất… độc đáo Bạc Liêu…
Xem ra, sự tận dụng, khai thác tính năng riêng có của những thương hiệu này hãy còn… thụ động lắm.
N.N.K