Tìm giải pháp tháo gỡ khó khăn, phát triển kinh tế bền vững khối doanh nghiệp nhà nước

Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam tổ chức tọa đàm “Nhà nước với doanh nghiệp” với sự tham gia của đại diện các bộ Kế hoạch và Đầu tư, Tư pháp, Tài chính, Văn phòng Chính phủ và nhiều chuyên gia kinh tế, doanh nghiệp để tìm giải pháp tháo gỡ khó khăn, phát triển bền vững khối doanh nghiệp nhà nước.

Nội dung xuyên suốt được các đại biểu thảo luận là vấn đề thể chế, hành lang pháp lý cho các tập đoàn, tổng công ty, doanh nghiệp nhà nước. Hiện nay, Việt Nam đang có 12 tập đoàn kinh tế, 95 tổng công ty nhà nước. Sau 6 năm thực hiện thí điểm mô hình tập đoàn kinh tế nhà nước đã bộc lộ nhiều bất cập, hạn chế, nhất là hệ thống văn bản pháp luật điều chỉnh doanh nghiệp nhà nước. Hệ thống văn bản này chưa quy định rõ ràng về quyền sử dụng tài sản của doanh nghiệp, chưa có quy chế đủ hữu hiệu để bảo vệ tài sản nhà nước đầu tư vào doanh nghiệp, gây bức xúc trong nhân dân. Các quy định giám sát hoạt động doanh nghiệp về công khai tài chính đã có nhưng chưa cụ thể. Một số quy định trong các văn bản quy phạm pháp luật còn chưa thật sự phù hợp với nền kinh tế thị trường. Hệ thống các văn bản pháp luật trở nên thiếu tính hệ thống và đồng bộ kể từ khi Luật Doanh nghiệp nhà nước năm 2003 hết hiệu lực…

Một vấn đề nổi cộm hiện nay là tồn tại một khoảng trống pháp lý trong giám sát của chủ sở hữu nhà nước đối với các tập đoàn kinh tế nhà nước nên hiệu lực, hiệu quả giám sát chưa đảm bảo. Để hoàn thiện khung pháp lý về vấn đề này, nhiều đại biểu cho rằng, minh bạch thông tin là cốt lõi trong hoạt động giám sát. Theo PGS.TS Lê Xuân Bá, Viện nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương: cần phải công khai những thông tin về báo cáo hàng quý gồm các chỉ tiêu chính của mỗi tập đoàn kinh tế nhà nước nói riêng và doanh nghiệp nhà nước nói chung; các báo cáo hàng năm đầy đủ về vốn nhà nước đầu tư vào doanh nghiệp; báo cáo tài chính hợp nhất, bảng cân đối hợp nhất của toàn bộ vốn nhà nước đã được đầu tư vào doanh nghiệp; công bố về khoản thu về từ vốn đầu tư nhà nước.

Ông Đặng Quyết Tiến, Phó Cục trưởng Cục Tài chính doanh nghiệp, Bộ Tài chính cho rằng, cần hoàn thiện cơ chế giám sát, đánh giá hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước theo hướng đánh giá được thực trạng tài chính của doanh nghiệp, những nguy cơ tiềm ẩn dẫn đến rủi ro tài chính. Xây dựng được hệ thống các tiêu chí giám sát tài chính đảm bảo đầy đủ nội dung cần thiết, có tính đến tính chất ngành nghề đảm bảo yêu cầu của từng chế độ báo cáo đảm bảo tính công khai, minh bạch trong hoạt động sản xuất kinh doanh và tình hình tài chính doanh nghiệp. Có chế tài xử lý cụ thể, đủ mạnh và rõ ràng đối với các trường hợp vi phạm, đồng thời phải gắn với quyền và trách nhiệm của từng chủ thể giám sát, đảm bảo sự bình đẳng giữa các chủ thể.

Nguồn: DCSVNOL