Thanh niên công nhân là lực lượng đông đảo góp phần tạo ra của cải vật chất to lớn cho xã hội. Tuy nhiên, đời sống của một bộ phận công nhân vẫn còn rất nhiều khó khăn, cần sự hỗ trợ, giúp sức của các đơn vị, tổ chức xã hội, trong đó có tổ chức Đoàn.
Hội LHTN TP. Bạc Liêu tổ chức giải bóng đá giao lưu giữa thanh niên công nhân và các phường, xã trực thuộc. Ảnh: Y.N
Bạn Đ.P.L làm công nhân trong một cơ sở cung cấp nước uống trên địa bàn TP. Bạc Liêu suốt 3 năm qua. Mỗi ngày L. bắt đầu công việc từ 7 giờ 30 phút sáng và kết thúc lúc 5 giờ chiều cùng ngày, công việc tương đối nặng nhọc với rất nhiều công đoạn rửa bình, lọc nước, vô nước, đóng dấu, vận chuyển…, vậy mà ngoài mức lương 120.000 đồng/ngày, L. không nhận được bất kỳ khoản tiền nào khác và cũng không có chế độ bảo hiểm y tế, bảo hiểm tai nạn lao động. Mức thu nhập này gần như vừa đủ để L. trang trải chi phí cuộc sống mỗi ngày: tiền nhà trọ, ăn uống, tiêu vặt… Các khoản chi tiêu đã được tính toán vừa vặn đến nỗi khi có vấn đề phát sinh, đám tiệc hay đau ốm, L. đều phải vay mượn từ bè bạn. Và cái điệp khúc “ăn trước - trả sau” cứ liên tục tái diễn. L. chia sẻ: “Muốn tận dụng buổi tối rảnh rỗi làm thêm một công việc “tay trái” để kiếm thêm thu nhập, chẳng hạn như mở gian hàng bán nước giải khát, hay bán hàng online trên mạng… nhưng vốn không có”.
Có thể thấy, đời sống một bộ phận công nhân tại các cơ sở kinh doanh tư nhân gặp rất nhiều khó khăn, thiệt thòi. Trước hết phải kể là tiền lương quá ít so với công sức mà họ bỏ ra. Các chế độ, quyền lợi mà người lao động đáng được thừa hưởng như: bảo hiểm tai nạn lao động, bảo hiểm y tế… gần như không có. L. cho biết: “Ở những công ty lớn thì tôi không biết như thế nào, chứ ở các cơ sở kinh doanh nhỏ khoảng vài chục lao động thì nơi nào cũng vậy, không có chế độ nào khác ngoài lương, làm ngày nào ăn lương ngày đó”.
Trong khi đó, tổ chức Đoàn chưa thể tiếp cận được với các công ty, cơ sở sản xuất để vận động thành lập chi đoàn cho lực lượng thanh niên công nhân có thể tham gia sinh hoạt. TX. Giá Rai là nơi có số lượng công ty, cơ sở kinh doanh, sản xuất đông đảo, nhưng hiện tại chỉ có 3 đơn vị đăng ký tham gia sinh hoạt Đoàn. Theo Thị đoàn Giá Rai, rất khó tiếp cận, vận động các công ty, cơ sở kinh doanh, sản xuất. Nhiều nơi thẳng thừng từ chối với những lý do không sắp xếp được thời gian do lịch làm việc của công nhân; có nơi đồng ý cho qua chuyện, rồi sau đó chẳng thấy có động thái gì…
Không chỉ ở các công ty, tại một số cơ sở Đoàn khóm, ấp mà thanh niên công nhân sinh sống, cư trú, các cơ sở Đoàn cũng rất khó tiếp cận với rất nhiều lý do: không có thời gian sinh hoạt Đoàn, thời gian làm việc của công nhân không có giờ giấc ổn định... Nhưng có lẽ, nguyên nhân cốt lõi nhất đó chính là tổ chức Đoàn chưa thể hiện được vai trò điểm tựa vững chắc cho thanh niên công nhân. Dễ dàng thấy, những chương trình, phần việc mà tổ chức Đoàn mang đến cho công nhân về đời sống vật chất và tinh thần thời gian qua còn quá ít. Lẽ ra, hằng năm tổ chức Đoàn cần có nhiều cuộc thi tay nghề dành cho công nhân, các hoạt động hỗ trợ đời sống như cho vay vốn, hỗ trợ nhà nhân ái, tặng học bổng cho con em công nhân, tổ chức các hoạt động vui chơi, giải trí...
Muốn công nhân đến với tổ chức Đoàn thì trước hết Đoàn phải là nơi đồng hành cùng thanh niên công nhân.
T.A