Xây dựng thêm nhiều không gian văn hóa đọc

Vài năm trở lại đây, bên cạnh việc tổ chức những chương trình nhằm lan tỏa thói quen đọc sách trong Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam (21/4) hằng năm, thì hoạt động xây dựng những không gian văn hóa đọc (KGVHĐ) riêng của từng địa phương đang dần được quan tâm.

Học sinh hào hứng tìm sách đọc tại triển lãm sách.

Nhiều điểm đến tìm tri thức

Vai trò của sách trong sự phát triển tri thức của con người là không thể phủ nhận. Chính vì vậy, xây dựng KGVHĐ chính là tạo ra nơi để mọi người được cung cấp tri thức, tìm hiểu kiến thức từ sách khá phong phú, đa dạng trên mọi lĩnh vực.

Nhằm phát triển văn hóa đọc, Thư viện tỉnh cùng nhiều đơn vị, địa phương đã và đang phối hợp thực hiện, xây dựng nhiều mô hình, ý tưởng đáp ứng yêu cầu, sự lựa chọn của những người yêu sách, đặc biệt là thế hệ trẻ. Khá nhiều hoạt động đã đưa sách đến gần với người đọc hơn như: chuyến xe sách phục vụ lưu động (Thư viện tỉnh), KGVHĐ (Thư viện huyện và Huyện đoàn Vĩnh Lợi), triển lãm sách hưởng ứng Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam…

Cùng con là “mối quen” của xe sách lưu động của Thư viện tỉnh trên Quảng trường Hùng Vương mỗi tối cuối tuần, chị Lê Kim Loán (Phường 3, TP. Bạc Liêu) chia sẻ: “Hoạt động này rất bổ ích khi không chỉ các con mà cha mẹ cũng được đồng hành cùng con tìm hiểu những kiến thức mới với các thể loại sách đa dạng, nguồn được chọn lọc kỹ càng”.

Lo lắng con tiếp xúc với những thông tin bẩn, độc hại tràn lan trên mạng xã hội khi các con sử dụng các thiết bị thông minh tra cứu kiến thức, giải trí luôn là nỗi lo thường trực của các bậc phụ huynh. Đặc biệt là những người có con trong độ tuổi thích tìm tòi học hỏi, nhưng chúng vẫn chưa đủ khả năng nhận biết độ tin cậy của những thông tin mình tiếp xúc. Trong bối cảnh đó, những KGVHĐ như xe sách lưu động là hoạt động bổ ích để cha mẹ cho con đến thỏa thích tìm hiểu.

Duy trì và phát huy văn hóa đọc

Hiện nay, các KGVHĐ được xem là một trong chất xúc tác hiệu quả trong việc nâng cao tỷ lệ đọc sách tại Việt Nam nói chung, Bạc Liêu nói riêng. Tuy nhiên, để các KGVHĐ thu hút được nhiều người đọc hơn là mục tiêu khá khó khăn. Bởi phát triển văn hóa đọc là hành trình dài, trong khi sách không còn là nguồn cung cấp tri thức duy nhất mà phải cạnh tranh với khá nhiều nguồn thông tin khác nhau dễ dàng tìm được khi tra cứu trên Internet. Hoàn cảnh đó đòi hỏi những người mang sách đến với người đọc cần có những cách làm mới, đa dạng hơn.

Nhiều đề xuất cho rằng, ngoài xây dựng những KGVHĐ cộng đồng thì cần chú trọng xây dựng nguồn sách online trên trang chủ của các thư viện. Bên cạnh đó, văn hóa đọc cũng phải gắn với chuyển đổi số, thích ứng theo thời cuộc giúp người đọc mang không gian đọc về nhà bổ sung kiến thức, không cần di chuyển đến những không gian đọc cộng đồng khi yếu tố thời gian và hoàn cảnh không cho phép.

Ngoài ra, hệ thống thư viện trường học cần nhiều hoạt động hơn trong quá trình phát triển KGVHĐ trong cộng đồng. Nên tổ chức nhiều hoạt động ngoại khóa tại trường gắn với hoạt động của thư viện; sáng tạo cách làm mới để các em có nhiều cơ hội tiếp xúc với nguồn sách từ thư viện trường trong học tập, tạo thói quen tra cứu sách trước khi tìm đến những nguồn khác.

Duy trì và phát triển văn hóa đọc là chặng đường dài, là nhiệm vụ quan trọng có ý nghĩa sâu sắc đối với sự phát triển của đất nước. Đây là nhiệm vụ khó khăn và không của riêng những người làm công tác thư viện, mà là trách nhiệm của cả xã hội. Chúng ta hãy chung tay tạo thêm ngày càng nhiều không gian, đất cho sách, cho văn hóa đọc có cơ hội bám rễ, vươn cành, tỏa bóng mát lên đời sống con người.

Bài, ảnh: THANH MAI