Chủ động kịch bản “thiên tai - dịch bệnh”

(CMO) “Phú Tân là huyện ven biển, thường bị tác động và ảnh hưởng trực tiếp bởi thiên tai. Vì vậy, ngoài việc xây dựng kế hoạch chung cho giai đoạn 5 năm, hàng năm huyện đều có kế hoạch sát với tình hình thực tế về phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn (PCTT&TKCN). Cụ thể như năm nay, cần phải xây dựng các phương án ứng phó nếu xảy ra áp thấp nhiệt đới, mưa bão trong thời điểm dịch Covid-19”, ông Võ Trường Giang, Chủ tịch UBND huyện Phú Tân, chia sẻ.

Ông Võ Trường Giang thông tin, Phú Tân có bờ biển dài 37 km với 3 nhánh sông lớn là Mỹ Bình, Cái Ðôi và Bảy Háp. Nối liền với các sông là mạng lưới kênh rạch chằng chịt, được phân bố đều ở 8 xã, thị trấn trên địa bàn. Ðó là điều kiện thuận lợi cho việc nuôi và đánh bắt thuỷ sản của người dân địa phương. Song, cũng là nỗi lo ảnh hưởng trước biến đổi khí hậu, nhất là trong mùa mưa bão. Từ đầu năm đến nay, trên địa bàn huyện đã xảy ra nhiều vụ lốc xoáy, sấm sét làm sập, tốc mái 30 căn nhà, hư hại nhiều công trình công cộng. Bên cạnh đó, ảnh hưởng triều cường đã có 3 điểm lộ, với chiều dài hơn 220 m bị sụp lún..., tổng thiệt hại về tài sản ước tính trên 540 triệu đồng.

Dựa vào cộng đồng

Nhận định tình hình thiên tai của Ban Chỉ huy PCTT&TKCN huyện Phú Tân, biến đổi khí hậu, thời tiết thay đổi thất thường và không theo quy luật tự nhiên với nhiều cấp độ rủi ro thiên tai, mức độ rủi ro cứ tăng dần. Khi có bão, sạt lở đất, dông, lốc, sét... thì hầu hết các xã, thị trấn trong huyện bị ảnh hưởng, tuỳ vào tình hình dân cư, thực trạng nhà ở, môi trường hoạt động kinh doanh, sản xuất mà mức độ thiệt hại khác nhau.

Thế nên, để giảm thiểu thiệt hại do thiên tai, tuyên truyền, vận động để nâng cao ý thức người dân luôn là công tác chủ đạo và được địa phương triển khai thực hiện thường xuyên. Song, phần đông người dân sản xuất nhỏ lẻ, quy mô manh mún, thiếu sự liên kết nên khi có dự báo bão xảy ra rất khó khăn trong quá trình triển khai quản lý. Trong khi, hầu hết cán bộ địa phương trực tiếp làm nhiệm vụ phòng, chống thiên tai đều kiêm nhiệm, thường thay đổi vị trí công tác... nên việc tham mưu, điều hành cho chính quyền và ban chỉ huy các cấp còn hạn chế.

Mặt khác, kinh phí cho công tác hỗ trợ khắc phục hậu quả thiên tai chưa đáp ứng nhu cầu, nên thiệt hại do nước biển dâng ngày càng lớn. Hiện tại, trên địa bàn huyện còn 20 điểm sạt lở chưa có nguồn vốn để khắc phục. Bên cạnh đó, khu neo đậu tránh trú bão cho tàu cá và bến cá Cái Ðôi Vàm đã đi vào hoạt động từ lâu, nhưng cửa biển Cái Ðôi Vàm quá cạn, khi thiên tai xảy ra thì tàu thuyền không vào tránh trú được. Thêm nỗi băn khoăn là tiến độ thi công các khu tái định cư quá chậm nên chưa thể di dời hết các hộ dân sinh sống ven sông, ven biển, trong rừng phòng hộ... Trên địa bàn huyện có 524 hộ thuộc đối tượng bố trí ổn định dân cư, đến thời điểm này còn 208 hộ chưa được vào khu tái định cư.

Theo ông Võ Trường Giang, trước những khó khăn đặt ra, trong Kế hoạch phòng, chống thiên tai giai đoạn 2021-2025, huyện Phú Tân chú trọng xây dựng Ðề án nâng cao năng lực cộng đồng và quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng, nhằm tạo thói quen chủ động, tham gia tích cực của Nhân dân vào việc xác định và phân tích các rủi ro thiên tai, chuyển biến từ dễ bị tổn thương thành năng lực phòng ngừa, ứng phó và phục hồi. Phát huy tối đa các nguồn lực sẵn có trong cộng đồng, các nguồn lực khác để phòng ngừa và giảm thiệt hại do tác động bởi thiên tai.

Nhiều phương án đảm bảo an toàn cho nhân dân

Hiện tại, huyện Phú Tân có trên 520 phương tiện đánh bắt thuỷ sản, trong đó tập trung đông nhất là cửa biển Cái Ðôi Vàm, với hơn 250 phương tiện. Ngoài ra, dọc theo ven biển, ven các cửa sông lớn, kinh, lạch… còn có đông dân cư tập trung sinh sống bằng nghề khai thác và nuôi thuỷ sản, trực tiếp chịu ảnh hưởng bởi dông, bão…

Trung tá Nguyễn Việt Khái, Ðồn trưởng Ðồn Biên phòng Cái Ðôi Vàm, cho biết: “Lực lượng biên phòng thường xuyên kiểm tra kỹ thuật, trang thiết bị an toàn phương tiện, nhắc nhở ngư dân thực hiện nghiêm túc các quy định về đánh bắt thuỷ sản trên biển, thường xuyên củng cố hoạt động của các đội tàu thuyền an toàn… nên hầu hết ngư dân đều ý thức chấp hành tốt các quy định của Nhà nước về hoạt động đánh bắt thuỷ sản và trách nhiệm khi ra khơi. Ðáng lo là những tháng cuối năm, áp thấp nhiệt đới xảy ra liên tục, nếu có tác động thiên tai thì việc di dời và đảm bảo phòng dịch Covid-19 cho dân là điều mà Ban Chỉ huy PCTT&TKCN huyện phải tính toán thận trọng”.

Bộ đội biên phòng hỗ trợ áo phao cho ngư dân.

Ông Võ Trường Giang cho biết, từ tháng 4 huyện đã xây dựng kế hoạch PCTT&TKCN trong năm theo phương châm “4 tại chỗ” và “3 sẵn sàng”. Bên cạnh đó, huyện đã chỉ đạo rà soát nhu cầu đầu tư, danh mục công trình đê, kè ven sông, ven biển và thuỷ lợi, bố trí di dời dân ở những khu vực có nguy cơ xảy ra sạt lở đất, thuỷ triều dâng cao trong tình huống có bão... cũng như bố trí lực lượng, phương tiện, chuẩn bị trang thiết bị phòng, chống thiên tai để sẵn sàng huy động, sử dụng khi cần thiết.

Tuy nhiên, do dịch Covid-19 vẫn còn kéo dài nên kế hoạch phải được điều chỉnh phương án ứng phó, di dời dân vào nơi trú ngụ an toàn nếu xảy ra áp thấp nhiệt đới, mưa bão. Huyện đã chỉ đạo UBND các xã, thị trấn rà soát các khu vực có nhà ở ven sông, ven biển và những khu vực có nguy cơ bị sạt lở đất, thuỷ triều dâng cao, cũng như sắp xếp di dời dân vào các khu tái định cư phù hợp với tình trạng hiện nay. Ðồng thời, các điểm mà huyện đã bố trí di dời dân cũng được xem lại và dự kiến mở thêm những điểm mới... Huy động các điều kiện cần thiết có sẵn tại địa phương như lương thực, nước uống, thuốc men thông thường, sơ cấp cứu khi có tai nạn, tổ chức các đội cấp cứu lưu động...

“Phải chủ động các phương án để đảm bảo an toàn cho Nhân dân nếu có xảy ra thảm hoạ kép, thiên tai - dịch bệnh”, ông Võ Trường Giang nhấn mạnh./.

Mỹ Pha