Truyền hình
Với hơn 62.500 ha diện tích nuôi trồng, vùng nuôi tôm phía Nam Quốc lộ 1, tỉnh Bạc Liêu (cũ) được xác định là một trong những vùng nuôi tôm trọng điểm, đặc biệt với hơn 4.000 ha nuôi tôm siêu thâm canh (STC), chiếm khoảng 40% diện tích STC toàn tỉnh Cà Mau. Để phát huy hiệu quả tiềm năng này, hệ thống thuỷ lợi đã và đang được tỉnh quan tâm đầu tư, nâng cấp toàn diện.
- HĐND tỉnh: Giám sát các công trình đầu tư từ nguồn thủy lợi phí
- Hội nghị Quy hoạch thủy lợi lưu vực sông Cửu Long và lưu vực sông Hồng
- Kiểm tra một số cống ngăn mặn dọc Quốc lộ 1A
Tăng cường đầu tư, hoàn chỉnh hệ thống thuỷ lợi
Với hệ thống công trình thuỷ lợi gồm: đê biển Đông dài 52,4 km; 24 cống dưới đê; đê sông và bờ bao dài 379 km; 10 tuyến kênh trục và cấp I thông ra biển dài 159 km; 128 kênh cấp II dài 791 km; 443 kênh cấp III dài 935 km đã cơ bản đáp ứng nhu cầu sản xuất của nông dân trong vùng. Bên cạnh đó, hằng năm tỉnh đều dành hàng chục tỷ đồng thực hiện nạo vét một số tuyến kênh bị bồi lắng và duy tu, sửa chữa các công trình thuỷ lợi tại đây để khơi thông dòng chảy, đảm bảo nguồn nước phục vụ sản xuất.
Những công trình thuỷ lợi đang phát huy tác dụng, vừa đảm bảo nước cho NTTS vừa ngăn triều cường. (Ảnh: Minh Đạt)
Tỉnh cũng đã quy hoạch, đầu tư xây dựng hạ tầng thuỷ lợi cấp thoát nước riêng biệt để phục vụ nuôi tôm STC mật độ cao, phạm vi từ kênh Trường Sơn hướng ra đê biển Đông, đồng thời đầu tư hạ tầng thuỷ lợi phục vụ nuôi tôm thâm canh và bán thâm canh, phạm vi từ kênh Trường Sơn trở vào kênh Cà Mau - Bạc Liêu.
Những công trình thuỷ lợi đang phát huy tác dụng, vừa đảm bảo nước cho NTTS vừa ngăn triều cường. (Ảnh: Minh Đạt)
Bên cạnh đó, đã hoàn thành một số dự án hạ tầng trọng điểm phục vụ nuôi tôm STC mật độ cao như: xây dựng hạ tầng nuôi tôm công nghiệp - bán công nghiệp xã Vĩnh Hậu; xây dựng hạ tầng Khu Nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao phát triển tôm Bạc Liêu (giai đoạn 1); Dự án "Chống chịu khí hậu tổng hợp và sinh kế bền vững Đồng bằng sông Cửu Long" (đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng phục vụ bảo vệ và phát triển rừng sinh thái, nâng cao sinh kế, thích ứng biến đổi khí hậu ở các phường: Vĩnh Trạch, Hiệp Thành, Bạc Liêu và các xã: Vĩnh Hậu, Long Điền, Đông Hải, Gành Hào, Định Thành).
Những công trình thuỷ lợi đang phát huy tác dụng, vừa đảm bảo nước cho NTTS vừa ngăn triều cường. (Ảnh: Chí Linh)
Ông Nguyễn Thanh Tùng, Chi cục trưởng Chi cục Thuỷ lợi tỉnh, cho biết: “Thời gian tới, tỉnh sẽ tập trung đầu tư cải tạo hệ thống kênh. Trong đó, kênh trục, kênh cấp I và cấp II bố trí cấp thoát kết hợp, từ kênh cấp III trở xuống bố trí cấp thoát riêng biệt. Từ kênh cấp II trở lên, không bố trí cống đầu kênh để giải quyết vấn đề giao thông thuỷ, tạo môi trường thông thoáng, tăng nhanh khả năng cấp nước, hạn chế bồi lắng; từ kênh cấp III trở xuống, có thể bố trí cống để cấp thoát riêng biệt, tăng cường khả năng trữ nước và thoát nước đáp ứng 100% diện tích tự nhiên, chủ yếu là tiêu theo triều. Đảm bảo chủ động tưới tiêu bằng động lực và quản lý môi trường, từ đó xây dựng mô hình kinh tế tổ hợp tác nhằm đạt hiệu quả quá trình nuôi tôm, tăng năng suất và chất lượng tôm nuôi”.
Sản xuất của nông dân thuận lợi hơn khi có công trình thuỷ lợi hỗ trợ. (Ảnh: Minh Đạt)
Hiện nay, tỉnh đang đẩy nhanh tiến độ thi công các cống dưới đê biển Đông (còn 13 cống) để thông dòng, lấy nước mặn từ biển Đông chảy vào nhằm phục vụ nuôi trồng thuỷ sản (NTTS), đồng thời ngăn triều cường, chống ngập để bảo vệ sản xuất. Tranh thủ các nguồn vốn lồng ghép thực hiện đầu tư nạo vét công trình kênh cấp II, cấp III và sửa chữa các công trình cống trong vùng.
Nuôi trồng thuỷ sản đạt hiệu quả hơn khi nguồn nước đảm bảo. (Ảnh: Minh Đạt)
Với hệ thống thuỷ lợi được đầu tư tương đối hoàn chỉnh, quá trình vận hành, điều tiết đảm bảo ngăn triều, chống ngập cho các phường: Bạc Liêu, Hiệp Thành, Vĩnh Trạch và các vùng lân cận, đồng thời đảm bảo cung cấp nguồn nước phục vụ NTTS trong vùng đã giúp người dân sản xuất thuận lợi hơn so với trước. Sản lượng tôm tại vùng năm 2024 đạt cao, với hơn 200 ngàn tấn, trong đó tôm STC đạt hơn 100 ngàn tấn, đóng góp lớn cho sản lượng tôm nuôi toàn tỉnh. Năm 2025, vùng nuôi tôm trọng điểm này tiếp tục sản xuất đạt hiệu quả, ước năng suất, sản lượng đạt tương đương năm 2024.
Kỳ vọng hiệu quả từ dự án mới
Tuy hệ thống thuỷ lợi được đầu tư tương đối hoàn chỉnh, nhưng với điều kiện địa hình khá phức tạp, có nhiều cửa sông thông ra biển, bên trong nội đồng là hệ thống sông rạch, kênh mương lớn, nhỏ chằng chịt, chịu ảnh hưởng trực tiếp những biến động của thuỷ triều biển Đông, vùng Nam Quốc lộ 1 cũng đối mặt không ít khó khăn. Trong đó, vào mùa khô độ mặn thường rất cao (30-35 phần ngàn, hoặc lên 40 phần ngàn vào cao điểm) gây khó khăn cho NTTS. Các trục kênh lớn, hệ thống kênh cấp II, kênh cấp III và kênh nội đồng bị bồi lắng nhanh, khả năng trữ nước chưa đảm bảo phục vụ sản xuất.
Trước thực trạng trên, ngành nông nghiệp đã tham mưu tỉnh đầu tư xây dựng Dự án Hệ thống công trình điều tiết, bổ sung nước phục vụ NTTS vùng phía Nam Quốc lộ 1 nhằm điều tiết, bổ sung nước ngọt cho vùng vào mùa khô để giảm độ mặn trong nước, nâng cao chất lượng sản phẩm NTTS, cũng như giảm tình trạng khai thác nước ngầm làm tăng nguy cơ sụt lún đất. Dự án bao gồm các hạng mục công trình: xây dựng cống âu thuyền Vàm Lẽo, cống âu thuyền Hộ Phòng và các cống trên kênh Hộ Phòng - Giá Rai; xây dựng trạm bơm cống Cầu Sập. Dự kiến triển khai thi công trong quý IV/2025.
Mô hình nuôi tôm siêu thâm canh phát triển nhanh và đạt hiệu quả cao nhờ thuỷ lợi đảm bảo cho sản xuất. (Ảnh: Minh Đạt)
Ông Phạm Văn Mười, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, cho biết: “Sau khi dự án hoàn thành sẽ điều tiết nguồn nước ngọt từ vùng Bắc Quốc lộ 1 về vùng Nam Quốc lộ 1, dự kiến sẽ phục vụ NTTS vào mùa khô cho khoảng 13.000 ha (trong 23.720 ha diện tích tự nhiên) thuộc địa bàn phường Bạc Liêu và xã Vĩnh Hậu, xã Hoà Bình. Đồng thời, tạo nguồn hỗ trợ cấp nước ngọt cho 43.000 ha diện tích NTTS vùng Nam Quốc lộ 1. Đặc biệt, khi dự án được khai thác hiệu quả còn giúp hiện thực hoá vấn đề sản xuất lúa trên đất tôm vùng Nam Quốc lộ 1. Riêng về nạo vét kênh cấp II, cấp III, Sở sẽ kiểm tra, rà soát, sắp xếp thứ tự các danh mục công trình bức xúc, ưu tiên thực hiện. Đối với đầu tư nạo vét hệ thống kênh cấp I của vùng, do cần nguồn vốn rất lớn nên tỉnh đã tranh thủ lồng ghép nạo vét các tuyến kênh này vào các dự án đầu tư công của tỉnh thực hiện, đảm bảo dẫn nước phục vụ nuôi trồng của người dân”.
Hệ thống kè chắn sóng xa bờ - công trình kết hợp bảo vệ rừng và đê biển Đông vững chắc. (Ảnh: Tiến Luận)
Có thể nói, thuỷ lợi là yếu tố đóng vai trò quyết định trong sản xuất nông nghiệp nói chung, NTTS nói riêng. Việc tỉnh quan tâm, đầu tư xây dựng hoàn chỉnh hệ thống thuỷ lợi không chỉ giúp sản xuất của người dân phát triển, mà còn tạo thuận lợi giao thông thuỷ phục vụ giao thương, vận chuyển hàng hoá, nhất là nông sản.
Chúc Chi
Xem thêm bình luận