Truyền hình
Sáng ra cơ quan, chị bạn tôi tay vừa bấm bàn phím, vừa lướt nhanh điện thoại đặt bó rau, ký thịt cho bữa tối. Trưa sực nhớ hết nước giặt, chị lại mở ứng dụng "chốt" thêm đơn nữa. Chiều tan sở về, thùng hàng đã đặt ngay trước cửa.
- Tỉnh táo trước thông tin sai lệch về xăng E10
- Cái giá của một tin đồn
- Không để người tiêu dùng “mắc bẫy” quảng cáo thực phẩm chức năng trên mạng
“Giờ cái gì cũng mua online được, tiện thật!”, chị cười tươi.
Tiện thì tiện thật. Nhịp sống bận rộn biến chiếc điện thoại thành một cái chợ thu nhỏ. Từ con cá, bó rau đến bộ quần áo, chai nước hoa…, chỉ vài cú chạm là có người mang tới tận nhà.
Đó cũng là một phần của cuộc sống hiện đại. Thương mại điện tử đang phát triển mạnh và được khuyến khích để doanh nghiệp, hộ kinh doanh và người dân cùng tham gia. Người bán có thêm thị trường, người mua có thêm lựa chọn, việc mua bán nhanh chóng và thuận tiện hơn.
Chỉ có điều, cách mua hàng hôm nay khác trước rất nhiều.
Ngày trước đi chợ, người ta cầm bó rau lên xem có tươi không, lựa miếng thịt, nhìn mắt con cá. Người mua, người bán hỏi han, ngả giá rồi mới chi tiền.
Bây giờ, một phần quyết định mua hàng được hình thành từ những gì chúng ta nhìn thấy trên màn hình.
Một đoạn video bắt mắt, một người nổi tiếng nói chuyện xởi lởi, một buổi livestream đông người xem, kèm những bình luận “đã dùng, tốt lắm”… Rất dễ khiến người ta muốn bấm “đặt hàng”.
Nhưng giữa một cái chợ rất rộng như vậy, người mua vẫn cần biết mình đang mua gì và mua của ai.
Ảnh minh hoạ AI
Khi quảng cáo bước vào đời sống
Mấy vụ lùm xùm gần đây quanh chuyện quảng cáo thịt trâu, kẹo rau… cho thấy quảng cáo trên mạng xã hội đã trở thành một phần rất gần của đời sống.
Quảng cáo bây giờ không nhất thiết phải là một lời rao hàng.
Có khi là câu chuyện gia đình, clip nấu ăn, trải nghiệm chăm con hay lời chia sẻ về sức khoẻ. Người bán không cần nói quá nhiều về sản phẩm, chỉ cần kể một câu chuyện đủ gần gũi để người xem thấy mình trong đó.
Và khi ấy, chúng ta cần nhớ: đó vẫn có thể là một nội dung quảng cáo.
Người nổi tiếng giúp sản phẩm được nhiều người biết đến là chuyện bình thường trong kinh doanh. Nhưng sự nổi tiếng của người quảng cáo không thể thay thế chất lượng sản phẩm.
Một video có hàng triệu lượt xem cũng không phải giấy chứng nhận chất lượng. Một sản phẩm có hàng nghìn người mua cũng chưa chắc phù hợp với tất cả mọi người.
Đặc biệt, với thực phẩm chức năng, sản phẩm bổ sung dinh dưỡng dành cho trẻ nhỏ, người lớn tuổi…, càng không nên chỉ nghe quảng cáo rồi quyết định.
Cha mẹ muốn con khoẻ, con cái muốn cha mẹ khoẻ là điều rất tự nhiên. Vì vậy, những lời quảng cáo đánh trúng vào mong muốn ấy càng dễ khiến người ta mở ví.
Nhưng trước khi mua, hãy dành vài phút đọc kỹ thông tin sản phẩm, thành phần, nguồn gốc, đối tượng sử dụng và thông tin của người bán.
Với thực phẩm bảo vệ sức khoẻ, người tiêu dùng cũng đã quá quen với câu cảnh báo: “Thực phẩm này không phải là thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh.”
Đó không phải câu nói cho có.
Có bệnh thì vẫn phải đi khám. Trẻ nhỏ có vấn đề sức khoẻ cần được bác sĩ tư vấn. Người lớn tuổi đang điều trị cũng cần hỏi người có chuyên môn trước khi sử dụng thêm sản phẩm.
Mạng xã hội có thể giúp chúng ta biết thêm một sản phẩm, nhưng không thể thay bác sĩ khám bệnh.
Mua online, người mua vẫn có quyền
Nói đến mua hàng trên mạng, cũng cần nhìn ở một phía khác. Không phải cứ mua online là người mua phải chịu thiệt.
Thương mại điện tử ngày càng được quản lý bằng các quy định pháp luật. Thông tin về người bán, nguồn gốc hàng hoá, hoạt động kinh doanh và trách nhiệm của các bên ngày càng được yêu cầu rõ ràng hơn.
Đặc biệt, cách mua hàng online hiện nay cũng đã thay đổi. Người mua không nhất thiết phải chuyển tiền trước cho mọi đơn hàng. Với hình thức thanh toán khi nhận hàng, người mua nhận hàng, kiểm tra đúng sản phẩm rồi mới thanh toán theo chính sách của đơn vị bán hàng, vận chuyển.
Tất nhiên, mỗi nền tảng, mỗi người bán có thể có chính sách khác nhau. Vì vậy, đọc kỹ thông tin đơn hàng, điều kiện đổi trả và thông tin người bán trước khi mua vẫn là việc nên làm.
Nói cách khác, người tiêu dùng ngày nay không chỉ có trách nhiệm cảnh giác mà còn có quyền được biết, được lựa chọn và được bảo vệ.
Cùng với đó, người bán hàng, người quảng cáo và các nền tảng cũng phải thực hiện đúng trách nhiệm của mình. Cơ quan quản lý cần tiếp tục hoàn thiện, kiểm tra và xử lý những hành vi vi phạm để thị trường trực tuyến phát triển lành mạnh.
Bởi thương mại điện tử muốn đi xa thì không thể chỉ dựa vào những đơn hàng. Nó phải dựa trên sự minh bạch và niềm tin.
Tiện lợi, nhưng đừng vội tin
Ngày chưa có Internet, muốn mua thức ăn thì ra chợ. Muốn biết bệnh gì thì đi bác sĩ. Ngày nay, mọi thứ thuận tiện hơn rất nhiều.
Chúng ta không cần quay lại cách mua hàng ngày trước. Mua online là xu hướng của thời đại và còn tiếp tục phát triển.
Điều cần thay đổi là cách chúng ta sử dụng sự tiện lợi ấy.
Thấy người nổi tiếng giới thiệu, có thể tham khảo nhưng đừng xem đó là bảo chứng. Thấy nhiều người mua, có thể quan tâm nhưng đừng vội kết luận là tốt. Thấy quảng cáo hấp dẫn, có thể xem nhưng hãy đọc thêm thông tin trước khi quyết định.
Và với những sản phẩm liên quan đến sức khoẻ, nhất là dành cho trẻ nhỏ và người lớn tuổi, càng nên cẩn trọng hơn.
Ngày trước đi chợ, chúng ta cầm bó rau lên xem rồi mới mua. Ngày nay mua hàng trên điện thoại, chúng ta không thể cầm sản phẩm trước khi đặt nhưng có thể kiểm tra thông tin người bán, nguồn gốc, sản phẩm, chính sách đổi trả và những cảnh báo cần thiết.
Chiếc điện thoại có thể đi chợ thay chúng ta, nhưng quyết định mua gì vẫn nên là của chúng ta.
Thương mại điện tử cần người bán có trách nhiệm, cơ quan quản lý hiệu quả và quan trọng không kém là những người tiêu dùng hiểu quyền của mình, biết kiểm chứng thông tin và không dễ dàng trao niềm tin cho một lời quảng cáo.
Bởi mua hàng thông minh không phải là không tin ai. Mà là biết tin có chọn lọc./.
Băng Thanh
Xem thêm bình luận