Hiểu thêm về những quy định mới của Luật Thanh tra

Tìm hiểu những quy định mới của Luật Thanh tra 2022 và các nghị định hướng dẫn thi hành sẽ giúp cán bộ, công chức và những người hoạt động trong lĩnh vực thanh tra nắm được cơ bản quy định của pháp luật, nâng cao vai trò, trách nhiệm của các cấp, các ngành, của cán bộ, công chức trong công tác thanh tra và nâng cao hiệu quả công tác này trên địa bàn tỉnh.

Hội nghị tập huấn Luật Thanh tra và các văn bản hướng dẫn thi hành. Ảnh: K.P

Từ đó góp phần chấn chỉnh, khắc phục những bất cập, sơ hở trong quản lý, chỉ đạo, điều hành, bảo đảm việc chấp hành pháp luật chuyên ngành, quy định về chuyên môn, kỹ thuật, quy tắc quản lý thuộc ngành, lĩnh vực quản lý. Đồng thời ngăn chặn, chấn chỉnh, xử lý kịp thời các hành vi vi phạm pháp luật ảnh hưởng trực tiếp đến xã hội, góp phần tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong việc chấp hành chính sách, pháp luật; củng cố thêm niềm tin của Nhân dân đối với Đảng và chính quyền.

Những quy định liên quan đến hoạt động thanh tra

Nhiều nội dung quy định trước đây từ thông tư và nghị định, nay được đưa vào Luật Thanh tra 2022. Luật mới bổ sung cơ quan Thanh tra Tổng cục, Cục, Cơ quan thanh tra ở cơ quan thuộc Chính phủ; quy định của Luật Thanh tra 2022 áp dụng chung cho hoạt động thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành, trừ Điều 49 quy định về trình tự, thủ tục tiến hành một cuộc thanh tra hành chính; Điều 50 quy định về trình tự, thủ tục tiến hành một cuộc thanh tra chuyên ngành. Quy định này đảm bảo sự thống nhất và tạo điều kiện thuận lợi trong áp dụng Luật trong hoạt động thanh tra.

Cơ cấu tổ chức ngành Thanh tra theo quy định mới gồm có Cơ quan thanh tra theo cấp hành chính; Cơ quan thanh tra theo ngành, lĩnh vực. Có một số sở, ban, ngành cấp tỉnh tới đây sẽ không có tổ chức Thanh tra, Chính phủ sẽ ban hành Nghị định về thanh tra chuyên ngành.

Luật mới còn bổ sung thẩm quyền của Chánh Thanh tra tỉnh trong xử phạt vi phạm hành chính; quy định mới về xét nâng ngạch thanh tra viên; miễn nhiệm thanh tra viên như bổ sung thêm nghỉ hưu cũng miễn nhiệm; không hoàn thành nhiệm vụ 1 năm; thẻ thanh tra thuộc địa bàn tỉnh do Chủ tịch UBND tỉnh cấp.

Luật Thanh tra 2022 quy định cả tỉnh chỉ có 1 kế hoạch thanh tra do Chủ tịch UBND tỉnh ban hành, bao gồm kế hoạch thanh tra của Thanh tra tỉnh, Thanh tra Sở và Thanh tra cấp huyện. Ngoài ra, Thanh tra Sở không còn hướng dẫn xây dựng kế hoạch đối với cơ quan được giao chức năng thanh tra chuyên ngành thuộc Sở. Luật mới quy định chỉ có thủ trưởng cơ quan thanh tra mới ban hành Quyết định thanh tra (Điều 59).

Các đơn vị triển khai thực hiện tốt Luật Thanh tra mới

Đặc biệt lần này Luật Thanh tra 2022 quy định, trong quá trình tiến hành thanh tra, người ra quyết định thanh tra có thể ban hành kết luận thanh tra đối với các nội dung đã được kiểm tra, xác minh, đủ cơ sở để kết luận và tiếp tục tiến hành thanh tra các nội dung khác trong quyết định thanh tra. Một cuộc thanh tra có thể ban hành nhiều kết luận thanh tra nhằm phục vụ kịp thời yêu cầu quản lý nhà nước. Ngoài ra, quy định về công khai kết luận thanh tra, Luật Thanh tra 2022 và Nghị định 43 năm 2023 của Chính phủ quy định tại Điều 49 hình thức công khai kết luận thanh tra. Theo đó, đăng tải kết luận thanh tra trên Cổng thông tin điện tử của cơ quan thanh tra, cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành, cơ quan quản lý nhà nước cùng cấp.

Để thực hiện tốt nội dung các quy định mới của Luật Thanh tra, UBND tỉnh đề nghị Giám đốc các sở, thủ trưởng ban, ngành cấp tỉnh, Chủ tịch UBND cấp huyện quan tâm, tạo điều kiện để quán triệt và tổ chức thực hiện nghiêm túc Luật Thanh tra 2022 và nghị định hướng dẫn thi hành. Trong đó, quan tâm, tạo điều kiện để Thanh tra Sở, Thanh tra huyện, thị xã, thành phố thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định của pháp luật, nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác thanh tra, góp phần nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước của tỉnh.

Đối với công chức ngành Thanh tra phải tiếp tục nghiên cứu, áp dụng đúng các quy định của Luật trong thi hành nhiệm vụ, nhất là hoạt động thanh tra phải tuân theo pháp luật, dân chủ, khách quan, công khai, kịp thời, chính xác; chấp hành nghiêm túc trình tự, thủ tục tiến hành cuộc thanh tra; chấp hành nghiêm túc thời hạn thanh tra; giám sát hoạt động Đoàn thanh tra; báo cáo kết quả thanh tra; kết luận thanh tra; công khai kết luận thanh tra; tổ chức thực hiện kết luận thanh tra. Đặc biệt, phải chấp hành nghiêm túc quy định về các hành vi bị nghiêm cấm trong hoạt động thanh tra.

Kim Tuấn