Hoạt động đại diện ngoài tố tụng của người thực hiện trợ giúp pháp lý

Đại diện ngoài tố tụng là một trong ba hình thức trợ giúp pháp lý (TGPL) được quy định tại Luật TGPL năm 2017. Theo đó, Điều 33 Luật TGPL quy định trợ giúp viên pháp lý, luật sư thực hiện TGPL đại diện ngoài tố tụng cho người được TGPL trước cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Như vậy, chỉ có trợ giúp viên pháp lý, luật sư thực hiện TGPL được thực hiện TGPL bằng hình thức này.

Luật sư của Trung tâm Trợ giúp pháp lý Nhà nước tỉnh tham gia bảo vệ cho bị cáo tại phiên tòa. Ảnh: C.P.Đ

Kết quả TGPL ngoài tố tụng

Qua hơn 5 năm triển khai thực hiện Luật TGPL 2017 trên địa bàn tỉnh Bạc Liêu, các trợ giúp viên pháp lý, luật sư thực hiện TGPL của Trung tâm TGPL Nhà nước tỉnh Bạc Liêu đã hoàn thành 72 vụ việc đại diện ngoài tố tụng. Trong đó, các trợ giúp viên pháp lý thực hiện 72 vụ việc đại diện ngoài tố tụng, đạt tỷ lệ 100%. Đa số đại diện ngoài tố tụng trong lĩnh vực hành chính 34 vụ việc (chiếm tỷ lệ 47,2%), lĩnh vực dân sự 16 vụ việc (chiếm tỷ lệ 22,2%), các lĩnh vực khác 22 vụ việc (chiếm tỷ lệ 30,6%).

Một số công việc đại diện ngoài tố tụng như gặp gỡ, tiếp xúc với người được TGPL, người thân thích của họ; người làm chứng; nghiên cứu hồ sơ, chuẩn bị tài liệu để thực hiện việc đại diện; xác minh, thu thập tài liệu, đồ vật, chứng cứ, tình tiết liên quan đến việc đại diện; làm việc với cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan; tham gia đại diện trước cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền giải quyết vụ việc.

Với hình thức thực hiện TGPL này, trợ giúp viên pháp lý, luật sư thực hiện TGPL hoạt động với tư cách là người đại diện theo ủy quyền của người được TGPL. Người được TGPL thường là người có khó khăn về điều kiện đi lại, tình hình sức khỏe, trình độ học vấn…

Bên thứ ba trong hoạt động đại diện ngoài tố tụng của trợ giúp viên pháp lý, luật sư thực hiện TGPL bao giờ cũng là cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Người TGPL được nhận thù lao, bồi dưỡng do Nhà nước chi trả khi thực hiện vụ việc đại diện ngoài tố tụng.

Trong thời hạn 3 ngày làm việc kể từ ngày thụ lý vụ việc TGPL, tổ chức thực hiện TGPL có trách nhiệm cử người đại diện ngoài tố tụng cho người được TGPL. Việc cử người đại diện ngoài tố tụng phải được lập thành văn bản và gửi cho người được TGPL.

Quyền và nghĩa vụ của người TGPL

Người thực hiện TGPL có quyền yêu cầu cung cấp thông tin, tài liệu, phương tiện, tạo điều kiện thuận lợi để thực hiện công việc ủy quyền; chủ động thực hiện công việc trong phạm vi ủy quyền, và được nhận thù lao, bồi dưỡng do Nhà nước chi trả theo quy định của pháp luật.

Người thực hiện được TGPL có nghĩa vụ khi thực hiện đại diện ngoài tố tụng, người thực hiện TGPL có trách nhiệm sử dụng các biện pháp phù hợp với quy định của pháp luật để bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp cho người được TGPL; thường xuyên thông báo với người được TGPL về công việc; bảo quản, giữ gìn tài liệu được giao, giữ bí mật biết được từ công việc thực hiện; báo cho bên thứ 3 (cơ quan nhà nước có thẩm quyền) về thời gian và phạm vi đại diện ngoài tố tụng; bồi thường thiệt hại nếu có lỗi; đối với phần thực hiện vượt quá phạm vi yêu cầu, nếu gây ra thiệt hại cho người được TGPL thì trợ giúp viên pháp lý, luật sư thực hiện TGPL phải có trách nhiệm bồi thường.

Đại diện ngoài tố tụng là một trong những hình thức TGPL được pháp luật quy định. Trong thời gian qua, trên địa bàn tỉnh Bạc Liêu mặc dù số lượng vụ việc đại diện ngoài tố tụng không nhiều nhưng đã góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người được TGPL, nhất là đối với người có khó khăn về điều kiện đi lại, tình hình sức khỏe, trình độ học vấn…

Do đó, Trung tâm TGPL Nhà nước tỉnh Bạc Liêu là một địa chỉ đáng tin cậy với các trợ giúp viên pháp lý, luật sư thực hiện TGPL hoàn toàn miễn phí khi có vướng mắc về pháp luật hoặc là người bị buộc tội, bị hại trong vụ án hình sự; người khởi kiện, nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự, người có quyền và nghĩa vụ liên quan trong các vụ án hành chính, vụ án dân sự, đất đai, hôn nhân gia đình. Trung tâm TGPL Nhà nước tỉnh Bạc Liêu có số liên hệ điện thoại đường dây nóng (0291) 3.556.559.

Châu Phi Đô

(Trung tâm TGPL tỉnh)