Chủ nhật, 11-10-26 02:56:52
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

HƯỚNG TỚI KỶ NIỆM 100 NĂM NGÀY BÁO CHÍ CÁCH MẠNG VIỆT NAM (21/6/1925-21/6/2025)

Nhà báo Trần Ngọc Hy một lòng trung kiên, bất khuất

Báo Cà Mau

Trần Ngọc Hy (tên thường gọi Tư Nhân), sinh năm 1924, quê quán xã Tạ An Khương, huyện Ðầm Dơi. Trần Ngọc Hy tham gia cách mạng năm 1943; công tác nông dân quê nhà, năm 1945 là cán bộ Ty Thông tin. Từ năm 1956-1957, Trưởng ban Biên tập Báo Hoà Bình Thống Nhất.

Năm 1943, tốt nghiệp Diplôme, Trần Ngọc Hy về quê tham gia phong trào nông dân đấu tranh chống bọn địa chủ ác bá, chống bọn chính quyền tay sai hà khắc bóc lột nông dân, chống sưu cao thuế nặng.

Có học vấn, nhiệt tình cách mạng, gần gũi với đời sống nông dân, nên trong thời gian ngắn, Trần Ngọc Hy trở thành người tiêu biểu, có uy tín cao, trở thành người lãnh đạo phong trào đấu tranh của giai cấp nông dân ở quê nhà. Trần Ngọc Hy thường xuyên tập hợp nông dân diễn thuyết vạch trần âm mưu, tội ác của bọn thực dân phong kiến, kêu gọi nông dân đoàn kết và đề ra phương pháp đấu tranh.

Dưới sự lãnh đạo của Trần Ngọc Hy, phong trào đấu tranh của nông dân xã Tạ An Khương phát triển sâu rộng từng ngày, làm cho bọn làng, bọn quận lo sợ và tìm mọi cách dập tắt những cuộc “nổi loạn” ấy. Chúng biết chắc rằng Trần Ngọc Hy là người “cầm đầu”, cho nên muốn dập tắt các cuộc “nổi loạn” thì phải trừ khử Trần Ngọc Hy. Sở mật thám Sài Gòn ra lệnh truy nã “tên cộng sản, tên cầm đầu” Trần Ngọc Hy. Thế nhưng, Trần Ngọc Hy vẫn tồn tại và hoạt động ngày càng mạnh mẽ trong sự đùm bọc, bảo vệ của bà con nông dân.

Cách mạng Tháng Tám (năm 1945) thành công, Tỉnh uỷ Bạc Liêu (nay là Cà Mau - Bạc Liêu) rút Trần Ngọc Hy về Ty Thông tin Bạc Liêu, phân công ông phụ trách công tác báo chí của tỉnh, Trần Ngọc Hy đóng góp đắc lực vào hoạt động của tờ Thông tin Bạc Liêu và góp công lớn vào việc thành lập tờ báo Chiến - cơ quan ngôn luận của đảng bộ. Sau Hiệp định Giơ-ne-vơ năm 1954, thực hiện chủ trương chuyển hướng vào hoạt động bí mật, tờ báo Chiến đổi măng sét “Hoà Bình Thống Nhất”, Trần Ngọc Hy được Tỉnh uỷ phân công theo dõi công tác báo chí, kiêm Trưởng ban Biên tập Báo Hoà Bình Thống Nhất.

Nhà báo Nguyễn Hải Tùng - người từng hoạt động báo chí bí mật với Nhà báo Trần Ngọc Hy, kể: “Hoạt động bí mật, sống trong nhà dân nghèo đông con nheo nhóc, khổ sở, anh Tư Nhân đi kiếm củi, làm cá, nấu cơm, thấy các cháu dơ bẩn, anh tắm rửa, kỳ cọ cho từng cháu. Mỗi khi chị Tư vào thăm, có món ăn gì anh cũng dành phần cho anh chị chủ nhà và các cháu”.

Trước sự kiểm soát gắt gao và khủng bố tàn bạo của  Mỹ - nguỵ, Báo Hoà Bình Thống Nhất dựng căn cứ ở các khu rừng sâu, có khi anh em phải biên tập, in ấn tờ báo dưới hầm bí mật. Khi làm ra tờ báo hay quyển sách, anh em nguỵ trang cẩn thận, không kể ngày hay đêm, chuyển qua hệ thống tổ chức cơ sở đảng, cơ sở quần chúng khắp nơi trong tỉnh. Những sản phẩm quý báu ấy mang niềm tin cho đảng viên, cán bộ và quần chúng, góp phần tạo ra sức mạnh và động lực vượt qua thử thách ác liệt, giữ vững niềm tin cách mạng thắng lợi.

Nhà báo Nguyễn Hải Tùng kể: “Cơ quan Báo Hoà Bình Thống Nhất đóng căn cứ tại Tràm Lựu, anh em đang in tờ báo do anh Hy biên tập thì có người chạy đến báo tin, anh Hy bị biệt kích Chi khu Ðầm Dơi vào cứ nổ súng vây bắt, chúng đánh anh Hy sưng phù mình mẩy, không còn nhìn ra anh nữa”.

Ngày 9/7/2017, đồng chí Nguyễn Thiện  Nhân, Uỷ viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành uỷ TP Hồ Chí Minh đến thăm gia đình bà Ðỗ Thị Mĩnh, vợ Liệt sĩ - Anh hùng Lực lượng vũ trang Nhân dân, Nhà báo Trần Ngọc Hy tại Phường 5, TP Cà Mau. Ảnh: THANH MINH

Ngày 9/7/2017, đồng chí Nguyễn Thiện Nhân, Uỷ viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành uỷ TP Hồ Chí Minh đến thăm gia đình bà Ðỗ Thị Mĩnh, vợ Liệt sĩ - Anh hùng Lực lượng vũ trang Nhân dân, Nhà báo Trần Ngọc Hy tại Phường 5, TP Cà Mau. Ảnh: THANH MINH

Là bạn học, tên Quận trưởng Thắng biết rõ Trần Ngọc Hy học giỏi, có tài, nên hắn nghĩ ra kế khuyên dụ Trần Ngọc Hy cộng tác với hắn - nếu Trần Ngọc Hy chịu “quay đầu”, hắn sẽ đề cử Trần Ngọc Hy làm chức Quận phó cho hắn. Mưu hèn kế bẩn này của tên quận Thắng được tên Tỉnh trưởng Trần Thanh Bền ra tay tiếp sức. Thế là chúng chuyển Trần Ngọc Hy lên tỉnh lỵ An Xuyên.

... Tại một cuộc chiêu đãi, tên Tỉnh trưởng Trần Thanh Bền mở lời chiêu dụ ngọt ngào và hứa chắc nịch: Nếu Trần Ngọc Hy ưng thuận sẽ được trả tự do tại chỗ và phong cho chức vụ Quận phó quận Ðầm Dơi. Tên Quận trưởng Thắng và Tỉnh trưởng Bền năm lần bảy lượt chăm sóc, vỗ về Trần Ngọc Hy như vị khách quý, thì cũng năm lần bảy lượt chúng nhận lấy xấu hổ với sự cự tuyệt bằng ý chí và thái độ đanh thép của Nhà báo Trần Ngọc Hy. Sau đó, tên Quận trưởng Thắng và tên Tỉnh trưởng Bền “đối đãi” với Trần Ngọc Hy bằng xà lim và những cực hình độc ác.

Tại khám bót Lò Heo, bọn chúng đưa Trần Ngọc Hy vào giam cùng phòng với Nhà thơ Nguyễn Bá. Nhà thơ Nguyễn Bá kể về Trần Ngọc Hy bằng lời lẽ yêu thương, kính trọng: "Anh Hy có phong thái bình tĩnh, sâu sắc, lời nói chậm rãi, chặt chẽ, chắc chắn, uyên bác. Mặc dù ở trại giam nhưng hằng ngày anh đưa thời cuộc chính trị ra luận bàn với anh em chung phòng giam. Lần đó, sắp đến ngày Quốc khánh 2/9, anh Hy tập hợp anh chị em tù nhân, phân vai tập vở tuồng “Trưng Nữ Vương khởi nghĩa” do anh chấp bút. Tù nhân khám Lò Heo năm ấy mừng Quốc khánh sôi nổi và mang ý nghĩa thật sâu sắc.

Sau đêm văn nghệ vài ngày, vào buổi sáng, anh Hy nói với anh em chung còng: “Chúng nó sắp đưa tôi ra bắn! Khi ra tù, các anh gặp anh Bảy, anh Tư (Bảy Thạng, Bí thư Tỉnh uỷ; Tư Bình, Phó bí thư Tỉnh uỷ), nhắn Tỉnh uỷ cần đẩy mạnh cả đấu tranh chính trị với vũ trang, phải lấy thanh niên làm ngòi pháo, đưa thật nhiều nội tuyến vào lòng địch..., cho tôi gởi lời từ giã anh Bảy, anh Tư và anh em”.

Không quá 10 ngày khi anh Hy nói điều này, một toán lính đến còng tay anh Hy, áp giải lên chiếc xe bít bùng".

Thực hiện âm ưu chiêu dụ không thành, tên Tỉnh trưởng Bền ra lệnh cho tên Quận trưởng Thắng: “Ðại uý mang ông ấy về thuyết phục lần nữa, nếu ông ta không nghe thì tôi cho phép đại uý khử ông ta”.

Tên Quận trưởng đưa Trần Ngọc Hy vào dinh quận giam lỏng. Cũng với bài bản cũ, lấy mối quan hệ bạn học, trả tự do và đưa chức vụ quận phó làm miếng mồi béo bở... Nhưng hắn hứng chịu những đòn đanh thép của Trần Ngọc Hy đáp trả đích đáng, khiến bản chất gian manh, tàn bạo của hắn hiện nguyên hình, chúng tra tấn Trần Ngọc Hy chết đi sống lại nhiều lần.

Buổi sáng 26/10/1957, một tiểu đội lính trang bị súng ống kè hai bên đưa Trần Ngọc Hy ra sân lễ Quốc khánh của chúng. Một tên sĩ quan bước ra, đứng trước mặt Trần Ngọc Hy, nói: “Ðại uý cho ông cơ hội cuối cùng, ông nói đi, ông có chấp nhận cộng tác với Ðại uý không? Ðang ngồi, bỗng Trần Ngọc Hy đứng bật dậy, nói thật lớn: “Không! Thầy trò chúng bây là bọn phản quốc, là bọn sát nhân. Tôi là thanh niên phải đấu tranh cứu nhà, cứu nước, không cúi đầu làm tay sai cho đế quốc Mỹ hại dân, hại nước”. Vừa dứt lời, Trần Ngọc Hy phun nước bọt vào mặt tên sĩ quan. Cả tiểu đội lính áp vào, đứa dùng đế giày, đứa dùng báng súng tung vào người Trần Ngọc Hy. Trần Ngọc Hy hô thật to: “Ðả đảo bọn phản quốc! Ðả đảo bọn sát nhân!”. Tiểu đội lính lôi xểnh Trần Ngọc Hy ra bến sông, hàng chục loạt súng tiểu liên nhả đạn vào ông./.

 

Phạm Văn Tri

 

Ðêm tháng Mười

Giữa năm 1959, cách mạng miền Nam nói chung, địa bàn huyện Ngọc Hiển nói riêng, phải đương đầu với những khó khăn chồng chất. Luật 10/59 của chính quyền Ngô Ðình Diệm do Mỹ dựng lên đã tổ chức các chiến dịch "Tố cộng, diệt cộng", tiến hành càn quét, đánh phá liên miên; bọn tề điệp, ác ôn ngóc đầu dậy, nhất là tổ chức tự vệ hương thôn, trước họng súng và trong cửa nhà tù của chúng, những người dân lương thiện, bất cứ ai cũng đều có thể bị chúng quy là Việt cộng.

Lần đầu xem chiếu bóng

Một chiều đầu tháng 10/1966, được tin Ðội chiếu bóng Cà Mau - Ninh Bình thực hiện buổi chiếu đầu tiên ở Vịnh Dừa, cách cơ quan chúng tôi hơn 2 cây số, ai nấy đều háo hức. Bởi, chúng tôi đều sinh ra và lớn lên ở nông thôn, không ai biết chiếu bóng là gì. Còn bởi phim ảnh của miền Bắc xã hội chủ nghĩa, hậu phương lớn của miền Nam, tất cả vì miền Nam ruột thịt.

Nhớ thương đồng đội

Năm 1978, cựu chiến binh Nguyễn Ngọc Như, ấp Láng Giài, xã Hoà Bình, khi ấy đang độ tuổi đôi mươi, thực hiện nhiệm vụ tại Sư đoàn 4 (Quân khu 9) chiến đấu trên chiến trường biên giới Tây Nam. Hơn nửa thế kỷ trôi qua, ký ức về những ngày tháng chiến đấu vẫn vẹn nguyên trong tâm trí. “Ðồng đội tôi năm đó được 35 người, giữa chiến trường ác liệt, nhiều người đã ngã xuống ngay trên tay tôi. Ðến nay, đồng đội tôi chỉ còn lại 3 người”, bà Như rơm rớm nước mắt.

Lắng nghe lịch sử giữa trùng khơi

Hành trình “Biển đảo quê hương” với chủ đề “Theo dấu chân anh hùng - Tuổi trẻ sắt son niềm tin với Ðảng” của Tuổi trẻ tỉnh Cà Mau vừa qua đưa đoàn viên, thanh niên (ÐVTN) đến với Côn Ðảo (Thành phố Hồ Chí Minh), nơi mỗi phần mộ, mỗi câu chuyện đều gắn với những năm tháng đấu tranh đầy gian khổ nhưng rất đỗi hào hùng của dân tộc.

“Buổi phát thanh gởi về Nam”

Tháng 8/1959, cách mạng miền Nam chịu tổn thất nặng nề do Mỹ - Diệm thực hiện chính sách khủng bố tàn bạo, bắn giết, bắt tù đày tất thảy những người chúng cho là "Việt cộng". Nghị quyết 15 của Trung ương nhằm chuyển hướng chiến lược của cách mạng miền Nam còn trong giai đoạn triển khai...

Phát huy khí thế thành đồng Tổ quốc trong kỷ nguyên mới

Tự hào với danh hiệu "Thành đồng Tổ quốc" trong sự nghiệp bảo vệ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà non trẻ cách đây 81 năm, Nam Bộ nói chung, Cà Mau nói riêng hôm nay đang bước vào giai đoạn phát triển mới. Dưới sự lãnh đạo của Ban Chấp hành Ðảng bộ tỉnh, toàn Ðảng, toàn dân, toàn quân Cà Mau quyết tâm hoàn thiện hạ tầng chiến lược, vận hành bộ máy tinh gọn, hiệu quả, xây dựng địa phương phát triển toàn diện, cùng cả nước vững bước trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Ðồng chí Phạm Hữu Lầu - Trọn đời phụng sự Tổ quốc

Phía trước cổng chính Trường Ðại học Ðồng Tháp (phường Cao Lãnh) là con đường thoáng rộng, rợp bóng cây xanh mang tên Phạm Hữu Lầu (1906-1959), người con xuất chúng của quê hương đất Sen Hồng, nguyên Bí thư Xứ uỷ Nam Bộ. Với hơn 30 năm tham gia cách mạng, đồng chí đã có nhiều đóng góp đặc biệt quan trọng, nhất là trong công tác xây dựng Ðảng và phong trào đấu tranh tại Nam Bộ.

Mẹ Thứ - Tượng đài vĩnh hằng

Có những nơi chỉ cần đứng yên trước khung cảnh ấy cũng đủ khiến lòng người rưng rưng. Núi Cấm (thôn Phú Thạnh, phường Quảng Phú, TP Ðà Nẵng), một ngày nắng đẹp mây vờn quanh trên bầu trời xanh thẳm, bóng Tượng đài Mẹ Thứ hiên ngang giữa trời như vòng tay dang rộng ôm lấy cả đất lẫn trời.

Trên quê hương anh hùng

Ấp Mỹ Trinh (xã Vĩnh Thanh) từng là căn cứ cách mạng, nơi quân và dân trải qua những năm tháng chiến tranh ác liệt với nhiều mất mát, hy sinh. Giờ đây, trên mảnh đất từng chịu nhiều đau thương ấy, những con đường mới, nhà cửa khang trang, các mô hình sản xuất hiệu quả đã và đang tạo nên diện mạo mới cho miền quê bình yên, trù phú và giàu sức sống.

Những "bông hoa lửa"

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng trên vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc từng hứng chịu bom đạn, ký ức về những nữ anh hùng dấn thân vì Tổ quốc vẫn còn hiện hữu qua nhiều câu chuyện được truyền lại.