Khơi gợi hứng thú với môn Lịch sử

(CMO) Học lịch sử để hiểu thêm về văn hoá, truyền thống tốt đẹp của dân tộc. Thế nhưng hiện nay ở các trường học, học sinh vẫn chưa dành nhiều sự quan tâm và hứng thú cho môn học này.

Lịch sử là môn học xã hội có lượng kiến thức rộng, nhiều mốc thời gian và sự kiện, đòi hỏi phải có sự ghi nhớ. Chính điều này làm cho người học lịch sử cảm thấy khô khan, khó học.

Ở cấp tiểu học, học sinh lớp 4, lớp 5 đã bắt đầu học môn Lịch sử, học sinh lớp 1, lớp 2 và lớp 3 thì được làm quen với môn học Lịch sử qua những câu chuyện tranh. Sang bậc THCS và THPT, chương trình học lịch sử sẽ rộng và nhiều kiến thức hơn. Tuy nhiên, Lịch sử vẫn chưa phải là môn học bắt buộc trong các kỳ thi quan trọng hiện nay. Vì vậy, học sinh có tâm lý lơ là.

Học sinh được cô giáo cho xem hình ảnh lịch sử địa phương. (Ảnh chụp tại trường Tiểu học Nguyễn Đình Chiểu, TP. Cà Mau).

Em Trang Trí Nguyên, học sinh lớp 12M, Trường THPT Hồ Thị Kỷ, cho biết: “Em cảm thấy môn Lịch sử hơi khó học nên chọn học các môn tự nhiên vì mình yêu thích. Em cũng biết học lịch sử rất bổ ích nhưng ngay từ đầu em đã định hướng thi nên chỉ tập trung vào các môn học mình đã chọn".  

Theo một số thầy cô giáo tại các trường THPT, hiện nay do học sinh được định hướng chọn ngành nghề, lựa chọn tổ hợp thi để tập trung học và ôn luyện từ sớm nên học sinh có xu hướng môn không chọn thi chỉ học để đảm bảo kiến thức cơ bản, không đi sâu.

Thầy Nguyễn Hoàng Long, giáo viên trường THPT Thới Bình, cho biết: “Lịch sử là môn học có vai trò quan trọng trong việc giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ. Tuy nhiên, có nhiều yếu tố làm cho học sinh ngày nay quay lưng với môn Lịch sử. Đó là việc chọn ngành, nghề. Bởi lẽ những ngành nghề liên quan đến môn Lịch sử rất ít, học sinh chủ yếu hướng về những môn khoa học. Thêm vào đó, các công cụ hỗ trợ cho môn học như mô hình, sa hình, bản đồ còn thiếu, chưa có điều kiện để đưa học sinh tham quan các di tích… nên ảnh hưởng không ít đến chất lượng dạy và học môn Lịch sử”. 

“Học lịch sử không khó, cái khó là chưa khơi gợi để học sinh xác định được tầm quan trọng của môn học” là chia sẻ của cô Mã Thị Xuân Thu, giáo viên trường THPT Đầm Dơi, người có nhiều năm kinh nghiệm và thành tích trong ôn luyện đội tuyển học sinh giỏi môn Lịch sử của tỉnh.

Đặt cột mốc Trường Sa trong khuôn viên nhà trường giúp học sinh hiểu thêm về chủ quyền biển, đảo quê hương. (Ảnh chụp tại trường THPT Đầm Dơi).

Cũng theo cô Thu, giáo viên là người đóng vai trò quan trọng trong việc truyền và khơi gợi cảm hứng cho học sinh. Thay vì cách dạy truyền thống, cô thường xuyên ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy bằng cách cho học sinh xem nhiều hình ảnh, các đoạn phim tài liệu. Đặc biệt, từ những câu chuyện của lịch sử cô rút ra bài học kinh nghiệm để học sinh ứng dụng vào thực tế cuộc sống… Đây là kinh nghiệm lâu năm giúp cô luôn đạt hiệu quả cao trong giảng dạy môn Lịch sử. 

Em Bùi Thị Trang Thư, học sinh lớp 12C3, trường THPT Thới Bình, học sinh giỏi vòng quốc gia môn Lịch sử, chia sẻ: “Em thích môn Lịch sử vì nó giúp em hiểu thêm về truyền thống hào hùng của những người đi trước, từ đó nhìn lại bản thân để cố gắng phấn đấu sống tốt hơn. Trong tiết học thích nhất được các thầy cô lồng ghép các sự kiện lịch sử với những câu chuyện. Nó giúp em nhớ lâu và không nhàm chán. Nếu có điều kiện tổ chức cho học sinh đi tham quan những di tích thì càng tốt. Vì đây là cơ hội để học sinh có thể liên hệ thực tế, thích thú hơn với môn học”.

Một cách học hay là các bạn có thể dùng sơ đồ tư duy để ghi nhớ những sự kiện lịch sử. Ngoài các bài học trên lớp, các bạn hệ thống kiến thức bằng sơ đồ tư duy. Đây là cách giúp các bạn hệ thống lại kiến thức dễ dàng và nhớ lâu hơn so với cách học thuộc lòng.

“Tiểu học là bậc học đầu tiên được tiếp cận với môn học Lịch sử. Do đó, các em được rèn luyện tình yêu đối với môn học này. Hiện nay, ngoài chương trình học chính khoá, nhà trường còn tổ chức cho học sinh tiêu biểu tham quan các khu di tích trong thành phố, thi kiến thức qua trò chơi... Những hoạt động này được tổ chức thường xuyên để bổ trợ thêm cho các em về lịch sử địa phương, thêm hứng thú học tập”, cô Nguyễn Kim Chung, giáo viên trường Tiểu học Nguyễn Đình Chiểu, cho biết.

Thật ra môn học Lịch sử sẽ không khô khan và nhàm chán nếu như chúng ta có cách nhìn nhận và phương pháp giảng dạy, học tập hợp lý. Không nên có tâm lý xem nhẹ đó là môn học phụ vì mỗi môn học đều bổ trợ kiến thức ở những khía cạnh khác nhau. Nếu môn Toán rèn khả năng nhạy bén, suy luận logic thì môn Lịch sử sẽ giáo dục truyền thống, rèn luyện tư tưởng, phẩm chất đạo đức, giúp học sinh thêm yêu quê hương, đất nước./.

 Kim Chi