Nâng cao nhận thức, trách nhiệm của xã hội đối với người khuyết tật

Sở LĐ-TB&XH đang đẩy mạnh thực hiện chiến dịch truyền thông chính sách, pháp luật về người khuyết tật (NKT) năm2016. Đây là việc làm thiết thực nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm, sự đồng thuận của xã hội về công tác chăm lo, hỗ trợ NKT. Qua đó, giúp NKT và thân nhân của họ vượt qua khó khăn, tiếp cận các chính sách thụ hưởng một cách kịp thời và đầy đủ.

Truyền thông chính sách, pháp luật về NKT

Thực hiện Quyết định số 1049/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt Đề án trợ giúp NKT giai đoạn 2012 - 2020, Sở LĐ-TB&XH đã xây dựng kế hoạch truyền thông thực hiện các chính sách, pháp luật có liên quan đến NKT và người tâm thần, rối nhiễu tâm trí dựa vào cộng đồng năm 2016. Chiến dịch được diễn ra tại 52 xã, phường và thị trấn trong tỉnh với sự tham gia của hơn 2.500 cán bộ cơ sở, NKT, thân nhân NKT và trẻ em yếu thế…

Trẻ em khuyết tật xem tờ rơi tuyên truyền về Luật NKT.

Truyền thông chính sách, pháp luật NKT tại xã Vĩnh Mỹ A (huyện Hòa Bình). Ảnh: H.T

Tại các buổi truyền thông, Sở LĐ-TB&XH đã triển khai một số nội dung cơ bản của Luật NKT. Qua đó, giúp cán bộ cơ sở và bà con cách nhận biết, phân biệt các dạng tật của NKT (vận động, nghe - nói, nhìn, thần kinh - tâm thần, trí tuệ…). Về mức độ khuyết tật cũng được giải thích cụ thể với 3 nhóm: khuyết tật đặc biệt nặng là người do khuyết tật dẫn đến không thể tự phục vụ nhu cầu sinh hoạt cá nhân (suy giảm khả năng lao động trên 81%); khuyết tật nặng là người do khuyết tật dẫn đến không thể tự thực hiện một số việc phục vụ nhu cầu sinh hoạt cá nhân (suy giảm khả năng lao động từ 61 - 80%); còn khuyết tật nhẹ không thuộc 2 trường hợp trên (suy giảm khả năng lao động dưới 61%).

Bên cạnh đó, công tác truyền thông còn trang bị các quyền và nghĩa vụ của NKT như: tham gia bình đẳng vào các hoạt động xã hội; sống độc lập, hòa nhập cộng đồng; được miễn hoặc giảm một số khoản đóng góp cho các hoạt động xã hội; được chăm sóc sức khỏe và phục hồi chức năng, học văn hóa, học nghề, trợ giúp pháp lý, tiếp cận các công trình công cộng, phương tiện giao thông, công nghệ thông tin, dịch vụ văn hóa - thể thao và du lịch phù hợp với dạng và mức độ khuyết tật.

Chị Lê Thị Năm, NKT mức độ nặng (ấp Công Điền, xã Châu Thới, huyện Vĩnh Lợi), bày tỏ: “Hàng tháng, tôi và chồng (bị ảnh hưởng chất độc hóa học) đều được nhận trợ cấp xã hội dành cho NKT. Số tiền hỗ trợ không nhiều nhưng cũng giúp gia đình tôi trang trải phần nào cuộc sống. Được sự giúp đỡ, động viên của Đảng và Nhà nước, gia đình tôi cố gắng chăn nuôi, sản xuất để lo cho các con ăn học nên người. Nhờ tham gia buổi truyền thông mà tôi hiểu cách làm thủ tục đề nghị xác nhận trường hợp của con tôi cũng bị ảnh hưởng bởi chất độc hóa học để được hưởng hỗ trợ”.

 Triển khai những chính sách trợ giúp NKT

Bên cạnh các vấn đề về luật, Sở LĐ-TB&XH còn triển khai những chính sách trợ giúp có liên quan đến NKT ở Bạc Liêu. Theo thống kê, toàn tỉnh hiện có 12.894 NKT thuộc nhiều dạng tật và mức độ tật khác nhau. Hàng năm, các ngành chức năng đã triển khai những chính sách, chương trình hỗ trợ, tạo điều kiện để NKT ổn định cuộc sống, hòa nhập với cộng đồng. Điển hình là thực hiện chi trả kịp thời trợ cấp xã hội hàng tháng cho NKT; phòng ngừa, giảm thiểu nguy cơ khuyết tật do bẩm sinh, tai nạn thương tích và bệnh tật;  thăm hỏi, tặng quà nhân Ngày NKT Việt Nam và quốc tế…

Theo ghi nhận, công tác truyền thông năm 2016 của Sở LĐ-TB&XH bước đầu đã gặt hái những kết quả phấn khởi. Với việc lồng ghép công nghệ thông tin, hoạt động tuyên truyền đã tạo sự cuốn hút, làm chuyển biến nhận thức của xã hội về NKT. Từ những tấm gương NKT vượt khó, NKT Bạc Liêu đã cảm thấy tự tin, không còn mặc cảm về hoàn cảnh và được tiếp thêm niềm tin, động lực để vượt lên chính mình. Đặc biệt, nhiều NKT đã mạnh dạn đặt câu hỏi xoay quanh các vấn đề về thủ tục xác nhận, quy định, thời gian hưởng trợ cấp xã hội thường xuyên; một số chính sách hỗ trợ khác về: tiền điện, bảo hiểm y tế, giáo dục, trợ cấp người cao tuổi và trẻ em khuyết tật… Phần lớn những thắc mắc của NKT đã được ngành chức năng trả lời, giải đáp một cách thỏa đáng theo quy định pháp luật.

Để công tác chăm lo NKT đạt hiệu quả, Sở LĐ-TB&XH đề nghị các địa phương cần tăng cường công tác xã hội hóa, khuyến khích tổ chức, cá nhân đầu tư, giúp đỡ về tài chính, kỹ thuật để NKT được phục hồi chức năng, chăm sóc và có việc làm. Ngoài ra, Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp trong tỉnh và các tổ chức thành viên có trách nhiệm tham gia xây dựng, giám sát thực hiện chính sách, pháp luật và chương trình, đề án trợ giúp NKT.

Bà Lê Thu Đãnh, Trưởng phòng Bảo trợ xã hội (Sở LĐ-TB&XH), cho rằng: “Đẩy mạnh truyền thông về chính sách, pháp luật đối với NKT là “đòn bẩy” quan trọng để tiếp tục thực hiện tốt các chính sách trợ giúp NKT. Đặc biệt là cần nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ và phát huy vai trò của cán bộ phụ trách lĩnh vực LĐ-TB&XH cơ sở trong việc tuyên truyền, rà soát, hướng dẫn NKT thực hiện các thủ tục thụ hưởng theo quy định. Từ đó, tạo sự đồng thuận trong nhận thức và huy động sự vào cuộc của cộng đồng để chăm lo tốt hơn, đầy đủ hơn cho NKT ở Bạc Liêu”.

HỮU THỌ

Những hành vi bị nghiêm cấm của xã hội đối với NKT:

Không kỳ thị, phân biệt đối xử, lôi kéo, dụ dỗ hoặc ép buộc NKT thực hiện hành vi vi phạm pháp luật, đạo đức xã hội; lợi dụng NKT, tổ chức của NKT, tổ chức vì NKT, hình ảnh, thông tin cá nhân, tình trạng NKT để trục lợi hoặc thực hiện hành vi vi phạm pháp luật; người có trách nhiệm nuôi dưỡng, chăm sóc NKT không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ trách nhiệm nuôi dưỡng, chăm sóc theo quy định của pháp luật; cản trở quyền kết hôn, quyền nuôi con của NKT; gian dối trong việc xác minh mức độ khuyết tật, cấp giấy xác nhận khuyết tật.

H.T (tổng hợp)