Nỗi lo thực phẩm trôi nổi

Tình trạng thực phẩm không rõ nguồn gốc vẫn còn xuất hiện tại nhiều chợ dân sinh ở Cà Mau, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến sức khoẻ cộng đồng.

• Tăng cường kiểm soát an toàn thực phẩm
• Kiểm soát chặt bếp ăn tập thể để ngăn ngừa ngộ độc thực phẩm
• Siết chặt quản lý an toàn thực phẩm, bảo vệ sức khoẻ người dân
• Kiểm soát an toàn thực phẩm từ bếp ăn đến đường phố
• Đẩy mạnh truyền thông về an toàn thực phẩm

Chợ truyền thống là nơi mua sắm quen thuộc của nhiều người dân nhờ sự thuận tiện, đa dạng hàng hóa và giá cả phù hợp. Tuy nhiên, điều đáng lo ngại là nhiều sản phẩm bày bán tại chợ khiến người tiêu dùng khó xác định nguồn gốc xuất xứ.

Một số loại thịt không có dấu kiểm soát giết mổ, hải sản không rõ nơi đánh bắt, rau củ chưa được kiểm chứng quy trình sản xuất, hay thực phẩm chế biến sẵn không có nhãn mác, hạn sử dụng. Không ít mặt hàng được bán với giá rẻ hơn thị trường nên vẫn thu hút người mua.

Một điểm chợ tự phát trên địa bàn phường Tân Thành. Ảnh: MINH ANH

Bên cạnh đó, điều kiện bảo quản thực phẩm tại một số chợ truyền thống vẫn còn nhiều hạn chế. Dễ dàng bắt gặp hình ảnh thực phẩm tươi sống được bày bán ngoài trời, thiếu che chắn, tiếp xúc trực tiếp với bụi bẩn và côn trùng. Một số người bán sử dụng đá lạnh không bảo đảm vệ sinh để bảo quản hải sản hoặc để thực phẩm sống lẫn với thực phẩm chín, làm gia tăng nguy cơ nhiễm khuẩn chéo.

Nguy hiểm hơn, thực phẩm không rõ nguồn gốc có thể tiềm ẩn nhiều rủi ro khó nhận biết bằng mắt thường như tồn dư hoá chất, thuốc bảo vệ thực vật, chất bảo quản vượt mức cho phép hoặc nhiễm vi sinh gây bệnh.

Đối với người tiêu dùng, việc sử dụng thực phẩm kém chất lượng trong thời gian dài có thể dẫn đến các vấn đề về tiêu hoá, ngộ độc thực phẩm và ảnh hưởng lâu dài đến sức khoẻ.

Thời gian qua, các ngành chức năng đã tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm liên quan đến an toàn thực phẩm. Tuy nhiên, tình trạng buôn bán thực phẩm không rõ nguồn gốc vẫn chưa được xử lý triệt để. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ hoạt động kinh doanh nhỏ lẻ, nguồn hàng đa dạng, khó kiểm soát hoàn toàn. Bên cạnh đó, một bộ phận người tiêu dùng vẫn còn tâm lý “giá rẻ là được”, chưa thật sự quan tâm đến nguồn gốc và chất lượng sản phẩm.

 Nhiều mặt hàng thực phẩm được bày bán tại chợ tự phát khó kiểm chứng nguồn gốc, xuất xứ và điều kiện vệ sinh trong quá trình mua bán. Ảnh: MINH ANH

Trong đợt kiểm tra liên ngành về an toàn vệ sinh thực phẩm tại xã Năm Căn, Bác sĩ Võ Minh Quang, Giám đốc Trung tâm Y tế xã, cho biết đơn vị luôn chú trọng tuyên truyền, nâng cao nhận thức người dân nhằm hạn chế nguy cơ ngộ độc và các bệnh truyền qua thực phẩm.

Theo Bác sĩ Quang, người tiêu dùng cần hình thành thói quen lựa chọn thực phẩm an toàn ngay từ khâu mua sắm; ưu tiên sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, tươi sạch, không có dấu hiệu bất thường, đặc biệt chú ý dấu kiểm soát giết mổ đối với thịt gia súc, gia cầm. Đồng thời, hạn chế mua thực phẩm chế biến sẵn bày bán ngoài trời, không bảo đảm vệ sinh; lựa chọn điểm bán uy tín, giữ vệ sinh trong chế biến và bảo quản thực phẩm tại gia đình. Việc trở thành “người tiêu dùng thông thái” không chỉ bảo vệ sức khỏe bản thân mà còn góp phần đẩy lùi thực phẩm kém chất lượng trên thị trường.

Để bảo vệ sức khoẻ cộng đồng, cần có sự phối hợp đồng bộ từ nhiều phía. Các ngành chức năng cần tiếp tục tăng cường kiểm tra tại các chợ truyền thống, xử lý nghiêm các trường hợp kinh doanh thực phẩm không rõ nguồn gốc, không bảo đảm điều kiện vệ sinh. Đồng thời, đẩy mạnh tuyên truyền để người dân nâng cao nhận thức, ưu tiên lựa chọn thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, được kiểm soát an toàn.

Về phía tiểu thương, cần nêu cao ý thức rằng kinh doanh thực phẩm sạch, an toàn không chỉ là trách nhiệm mà còn là cách xây dựng uy tín lâu dài với khách hàng. 

Chợ truyền thống là nét văn hoá gắn bó với đời sống người dân. Giữ cho những khu chợ luôn sạch sẽ, an toàn và bảo đảm chất lượng thực phẩm là góp phần bảo vệ sức khoẻ cộng đồng và xây dựng môi trường kinh doanh văn minh, bền vững./.

BS Anh Khoa