Trợ giúp pháp lý (TGPL) là một trong những giải pháp của Nhà nước nhằm bảo đảm quyền tiếp cận công lý, tạo sự bình đẳng trước pháp luật cho người nghèo, người có công với cách mạng và các nhóm yếu thế trong xã hội. Ðể thực hiện tốt nhiệm vụ này, thời gian qua, Trung tâm TGPL Nhà nước tỉnh Cà Mau (Trung tâm) triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm nâng cao chất lượng TGPL, trong đó tập trung hướng mạnh về cơ sở.
- Nối nhịp cầu công lý từ cơ sở
- Đưa chính sách trợ giúp pháp lý miễn phí đến với đồng bào Khmer
- Mở rộng đối tượng được trợ giúp pháp lý
Chú trọng chuyển đổi số
Trong 10 tháng năm 2026, Trung tâm đã đẩy mạnh việc ứng dụng Hệ thống quản lý tổ chức và hoạt động TGPL của Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và TGPL (Bộ Tư pháp), đồng thời, ứng dụng công nghệ thông tin trong xử lý văn bản, lập thống kê, báo cáo trên môi trường điện tử nhằm tiết kiệm thời gian và chi phí hành chính. Ðội ngũ viên chức nghiệp vụ đã khai thác linh hoạt các nền tảng mạng xã hội như Zalo, Facebook và duy trì đường dây nóng để tiếp nhận yêu cầu TGPL, kịp thời trao đổi thông tin với cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng và đương sự. Ðơn vị cũng đã bố trí nhân sự chuyên trách vận hành hệ thống phần mềm, hướng dẫn tháo gỡ vướng mắc trong quá trình chuyển đổi, tích hợp dữ liệu nghiệp vụ.
Trợ giúp viên pháp lý và luật sư hợp đồng của Trung tâm tư vấn pháp luật cho người dân.
Công tác truyền thông về TGPL tại các khóm, ấp được Trung tâm triển khai quyết liệt. Theo đó, đã tổ chức thành công 63 cuộc truyền thông về TGPL với 2.593 lượt người dân tham dự, cấp phát 15.085 tờ gấp pháp luật tại các xã, ấp. Nhằm đưa thông tin đến tận cơ sở, đơn vị đã lắp đặt 49 bảng thông tin, 49 hộp tin về TGPL tại trụ sở các ấp trên địa bàn tỉnh. Hơn 4.000 tờ gấp chuyên đề đã được biên soạn, phát hành tập trung vào những vấn đề pháp lý người dân quan tâm. Bên cạnh đó, Trung tâm phối hợp với Báo và phát thanh, truyền hình Cà Mau đăng tải chuyên đề chuyên sâu về hoạt động tuyên truyền, TGPL trên báo điện tử, đồng thời tích cực chia sẻ thông tin trên trang mạng xã hội của đơn vị. Việc phủ rộng thông tin cơ sở giúp người dân, đặc biệt là nhóm đối tượng yếu thế, nhận biết rõ quyền được trợ giúp pháp lý miễn phí, dễ dàng kết nối khi có yêu cầu.
Nâng cao chất lượng dịch vụ TGPL
Xác định tham gia tố tụng là nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu, Trung tâm luôn chú trọng nâng cao năng lực chuyên môn và trách nhiệm nghề nghiệp của đội ngũ trợ giúp viên pháp lý. Kết quả, từ đầu năm đến nay, Trung tâm đã thụ lý 1.533 vụ việc, trong đó trợ giúp viên pháp lý thực hiện 1.347 vụ việc và luật sư ký hợp đồng thực hiện 186 vụ việc. Ðơn vị đã hoàn thành kết thúc 1.415 vụ việc. Về hình thức tham gia tố tụng, số vụ việc hoàn thành kết thúc đạt 1.257 vụ việc, đạt 91% chỉ tiêu được Sở Tư pháp giao; số vụ việc đại diện ngoài tố tụng kết thúc đạt 6 vụ việc. Ðã có 16/25 trợ giúp viên pháp lý hoàn thành chỉ tiêu vụ việc được giao trước thời hạn báo cáo.
Chất lượng tranh tụng, tư vấn được củng cố rõ nét qua việc bảo đảm quyền lợi cho các nhóm đối tượng đặc thù. Ðiển hình, trong lĩnh vực phòng, chống ma tuý, Trung tâm thực hiện Dự án thành phần số 8 thuộc Chương trình Mục tiêu quốc gia phòng, chống ma tuý đến năm 2030, đã tiếp nhận, tham gia tố tụng hình sự 86 trường hợp (bào chữa 65 vụ việc, bảo vệ quyền lợi 21 vụ việc) và tổ chức thẩm định chất lượng 23 vụ việc. Ðối với người khuyết tật, đã tiếp nhận và thực hiện tham gia tố tụng 127 vụ việc (114 vụ việc dân sự, 12 vụ việc hình sự, 1 vụ việc hành chính), thực hiện tư vấn pháp luật 15 vụ việc, đại diện ngoài tố tụng 1 vụ việc và thẩm định chất lượng 137 hồ sơ vụ việc. Ðối với trẻ em và người chưa thành niên, đã tham gia tố tụng 172 vụ việc (148 vụ việc hình sự, 21 vụ việc dân sự, 3 vụ việc hành chính), tư vấn 5 vụ việc, đại diện ngoài tố tụng 1 vụ việc và hoàn thành thẩm định chất lượng 163 vụ việc.
Chất lượng vụ việc TGPL được duy trì, việc đánh giá chất lượng vụ việc TGPL hình thức tham gia tố tụng và đại diện ngoài tố tụng được tổ chức hằng năm, vụ việc tư vấn pháp luật được thẩm định chất lượng thường xuyên nhằm có giải pháp bảo đảm và nâng cao chất lượng vụ việc TGPL. Trung tâm cũng chú trọng bồi dưỡng, nâng cao năng lực chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp cho đội ngũ trợ giúp viên pháp lý.
Chú trọng công tác phối hợp liên ngành
Một trong những giải pháp giúp hoạt động TGPL có thể đi sâu, đi sát cơ sở, giúp người thuộc diện được TGPL được tiếp cận dịch vụ miễn phí kịp thời chính là sự phối hợp chặt chẽ, đồng bộ giữa Trung tâm với các cơ quan tiến hành tố tụng và chính quyền địa phương. Trung tâm đã quán triệt, thực hiện nghiêm Thông tư liên tịch số 29 năm 2025 về phối hợp thực hiện TGPL trong hoạt động tố tụng cùng các chương trình phối hợp liên ngành của Trung ương và địa phương.
Trung tâm TGPL Nhà nước tỉnh Cà Mau thực hiện truyền thông TGPL tại xã Tân Lộc.
Ðội ngũ trợ giúp viên pháp lý và luật sư ký hợp đồng thực hiện TGPL có tinh thần trách nhiệm, ý thức tuân thủ quy tắc nghề nghiệp, tích cực tham gia bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người được TGPL. Bên cạnh đó, công tác truyền thông, phổ biến chính sách TGPL được quan tâm thực hiện bằng nhiều hình thức; công tác phối hợp với các cơ quan tiến hành tố tụng và chính quyền địa phương từng bước được củng cố, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân tiếp cận dịch vụ TGPL.
Cụ thể, ở giai đoạn điều tra, cơ quan điều tra đã thụ lý, gửi 506 thông tin, thông báo về TGPL đến Trung tâm để phân công người tham gia tố tụng kịp thời. Ðồng thời, Trung tâm đã cấp phát thiết bị lưu trữ (USB) chứa nội dung tuyên truyền chính sách TGPL đến các cơ sở giam giữ, tạo điều kiện cho người bị tạm giữ, tạm giam và thân nhân nắm rõ quyền được trợ giúp miễn phí.
Việc bố trí trợ giúp viên pháp lý trực tại toà án nhân dân được thực hiện nền nếp. Trong kỳ báo cáo, toà án nhân dân các cấp trên địa bàn tỉnh đã thụ lý và chuyển thông tin 717 vụ việc, kịp thời giúp các đương sự, bị cáo thuộc diện nghèo, yếu thế được giải thích quyền và tiếp cận dịch vụ TGPL miễn phí ngay từ giai đoạn thụ lý, chuẩn bị xét xử.
Bên cạnh công tác phối hợp tố tụng, mối liên kết với UBND cấp xã và đoàn thể ấp, khóm tiếp tục được tăng cường. Chính quyền cơ sở là cầu nối phát hiện ban đầu các vụ việc tranh chấp dân sự, hôn nhân gia đình, đất đai hoặc khiếu nại hành chính có đương sự là người thuộc diện được trợ giúp pháp lý.
Hướng tới, Trung tâm xác định tiếp tục củng cố, kiện toàn tổ chức bộ máy, nâng cao trách nhiệm người đứng đầu và trình độ chuyên môn của đội ngũ trợ giúp viên pháp lý theo vị trí việc làm. Mục tiêu trọng tâm là bảo đảm 100% người thuộc diện TGPL khi có yêu cầu đều được cung cấp dịch vụ pháp lý miễn phí kịp thời, đạt chất lượng.
Với những nỗ lực bám sát cơ sở, công tác TGPL của tỉnh Cà Mau tiếp tục khẳng định vai trò là điểm tựa pháp lý vững chắc, bảo đảm công lý và quyền lợi hợp pháp cho người nghèo và các đối tượng yếu thế.
Kim Phượng

Truyền hình



Xem thêm bình luận