Thứ bảy, 29-8-26 08:32:46
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Hoài niệm chiếu Tân Thành

Báo Cà Mau (CMO) Đôi chiếu bông (chiếu lẫy) Tân Thành một thời khá nổi tiếng bởi đường nét hoa văn sắc sảo, chất liệu bền bỉ. Những năm gần đây, do thị trường hạn hẹp, người làm nghề dệt chiếu tại Tân Thành ngày càng ít.

Sinh ra và lớn lên tại vùng đất có nghề dệt chiếu lâu đời, năm 13 tuổi, Nguyễn Thị Thu Trang (ngụ Khóm 3, phường Tân Thành, TP. Cà Mau) được mẹ mình truyền cho nghề dệt chiếu. Bà không biết rằng nghề này đã có từ khi nào, chỉ biết mẹ bà cũng được truyền nghề từ bà ngoại. 

Níu giữ nghề gia truyền

Bà Trần Thị Thu Trang bên chiếc khung se chân bố (chỉ dệt bằng cây bố) của mình.

Theo kinh nghiệm của người thợ dệt chiếu lâu năm này, để có được một đôi chiếu hoàn thiện, người thợ phải trải qua nhiều công đoạn, phải tỉ mỉ từng chi tiết. Nguyên liệu chính là cây lác và cây bố (đay). Người thợ phải lựa chọn chiều dài các sợi lác cho từng loại chiếu, rồi mới gia công như: chẻ, phơi, nhuộm… Đôi chiếu được đánh giá đẹp đòi hỏi đường nét hoa văn phải sắc sảo, màu phải tươi, các đường dệt, chân bố phải chắc chắn.

Tất cả hình thù, hoa văn đều làm thủ công, không qua bất kỳ một khuôn vẽ sẵn nào. Người dệt chỉ “ướm” bằng mắt rồi luồn lãi thành những hoa văn, con chữ.

Nhà bà Thu Trang có hàng chục loại khung dệt khác nhau cho mỗi loại chiếu mà khách hàng đặt. Khung dệt chữ, khung dệt bông… đều được bà giữ gìn kỹ lưỡng. 

“Làm một đôi chiếu tốn nhiều công sức, nhưng hiện nay số lượng người mua rất ít, đa phần người ta thích nằm nệm, chiếu tre... Cách đây hơn 10 năm, ở xã Tân Thành (nay là phường Tân Thành) có gần 100 hộ làm nghề dệt chiếu, nhưng  nay chỉ còn không đến 20 hộ. Người ta chuyển qua nuôi cá hay đi làm công nhân hết rồi, họ chê nghề này cơ cực quá, không nuôi sống được gia đình”, bà Thu Trang bộc bạch.

Lúc trước còn làm Chi hội trưởng Chi hội Phụ nữ Khóm 6, để vận động bà con địa phương không bỏ nghề, bà cùng chị em làm nghề dệt chiếu địa phương hăng hái tham gia những cuộc triển lãm, những cuộc thi dệt chiếu mà địa phương tổ chức. Lần nào thi cũng có giải, tuy đường dệt không mịn bằng những địa phương khác trong tỉnh, nhưng màu sắc và hoa văn sắc sảo hơn hẳn. 
“Tiếng lành đồn xa, nhiều du khách đến làng chiếu Tân Thành tham quan. Thấm thoát mọi chuyện lại lắng về như cũ”, bà trầm giọng như có gì nghẹn lại.

Những hoài niệm

“Nghĩ nếu nghề này mất đi thì buồn lắm. Đi đâu cũng nghe bài vọng cổ của Viễn Châu hát về anh bán chiếu Cà Mau, nhưng thực sự nhiều người dân địa phương hiện nay không biết được đôi chiếu bông của xứ mình ra sao, nhất là lớp trẻ hiện nay”, bà Thu Trang buồn bã. 

Bà nói, cái nghề là cái nghiệp nuôi sống gia đình mình lúc khó khăn, giờ đây cho dù nghề dệt chiếu không mang lại nhiều lợi nhuận như nuôi cá, nuôi tôm mà nhiều người theo đuổi, nhưng đây là cái nghề mà ông bà truyền lại, không đành buông nó.

Ở tuổi ngũ tuần, bà nhớ những khi cùng mẹ ngồi dệt chiếu cả ngày không mệt. Muốn lưu giữ nghề nên bà tiếp tục truyền dạy cho con gái mình, nhưng đến lúc con bà có chồng, tưởng chừng như đứt đoạn đường nghề thì con dâu bà lại tiếp bước. 

“Nghề dệt này khó thì khó thật, nhưng nếu chăm chỉ chẳng mấy chốc có thể làm được thôi. Nhưng làm gì cũng phải có cái tâm với nghề, dù cực khổ đến mấy vẫn bám trụ được, đó mới là khó”, bà Trang chia sẻ.

Giờ tuy tuổi đã cao nhưng bà Trần Thị Thu Trang luôn hứa với lòng sẽ tiếp tục dệt chiếu đến khi nào hết sức mới thôi. Bởi với bà, nghề này không còn là cái nghề kiếm sống, mà nó gần như là lẽ sống của người phụ nữ xứ dệt chiếu này. Dù nắng hay mưa, chỉ cần có người đến đặt chiếu bà đều nhận làm. 

Bà nói như tâm sự chân tình: “Làm để cho mọi người biết nghề dệt chiếu xứ này vẫn còn. Dù sóng gió thăng trầm cỡ nào, những người thợ dệt chiếu xứ Tân Thành vẫn gắng giữ trọn nghề truyền thống của ông bà mình”./.

Khánh Phương

“Yêu Bác, lòng ta trong sáng hơn”

Nắng sớm Ba Ðình trải nhẹ trên những hàng tre xanh ngắt, dịu dàng như vòng tay ôm trọn lấy không gian thiêng liêng. Bước chân trên khoảng sân rộng lớn, câu thơ quen thuộc tự nhiên vang lên trong tâm trí tôi: “Con ở miền Nam ra thăm lăng Bác...”.

“Chìa khoá” mở không gian phát triển - Bài cuối: Trách nhiệm và sự vào cuộc đồng bộ

Qua đánh giá kết quả đạt được và nhận diện các điểm nghẽn trong công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng, yêu cầu đặt ra đối với Cà Mau hiện nay là phải triển khai đồng bộ các giải pháp tháo gỡ khó khăn để đẩy nhanh tiến độ các dự án. Trong đó, sự quyết liệt của các cấp, ngành, trách nhiệm của đội ngũ thực thi và sự đồng thuận của người dân là những yếu tố quyết định để tạo mặt bằng sạch, mở không gian phát triển.

“Chìa khoá” mở không gian phát triển - Bài 2: Những điểm nghẽn cần tháo gỡ

Bên cạnh kết quả tích cực trong thu hồi đất, giải phóng mặt bằng và bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, thực tế quá trình triển khai công tác này tại Cà Mau cho thấy vẫn còn nhiều khó khăn, vướng mắc cần sớm khắc phục. Từ những bất cập trong xác định giá đất, lập phương án bồi thường, đến hạn chế về năng lực của đội ngũ thực thi ở cơ sở... đang ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ một số dự án, đòi hỏi các cấp, ngành phải có giải pháp quyết liệt và đồng bộ hơn.

“Chìa khoá” mở không gian phát triển

LTS: Công tác thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng là nhiệm vụ có ý nghĩa quyết định tiến độ triển khai các công trình, dự án, thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công và được xem là “chìa khoá” mở ra không gian phát triển mới cho địa phương. Tuy nhiên, tại Cà Mau, quá trình thực hiện công tác này vẫn còn gặp không ít khó khăn, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt của cả hệ thống chính trị, nhất là sự đồng thuận, ủng hộ từ phía người dân.

Giải “sức nén” cho chính quyền cơ sở - Bài cuối: Tầm nhìn kỷ nguyên mới

Một năm sau ngày thành lập, các cấp chính quyền của tỉnh Cà Mau đã có một hành trình dịch chuyển sống động từ tư duy đến hành động, minh chứng thực tiễn cho công cuộc “sắp xếp lại giang sơn” như lời Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu ngày 30/6/2025 tại Lễ công bố các nghị quyết, quyết định của Trung ương và địa phương về sáp nhập đơn vị hành chính cấp tỉnh, cấp xã. Qua câu chuyện của Cà Mau, có thể thấy rõ tầm nhìn về nền hành chính quản trị hiện đại đang dần hiện rõ, gợi mở giá trị cho công cuộc hoàn thiện thể chế gắn với lòng dân trên phạm vi cả nước.

Giải “sức nén”cho chính quyền cơ sở - Bài 2: Góp nhặt hài lòng, nhân lên niềm tin

Với quyết tâm chính trị trong vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, có những chủ trương, quyết sách trở thành hành động cụ thể; chính quyền gần dân, sát dân từng ngày, từng giờ góp nhặt niềm tin, nụ cười của Nhân dân bằng những cách làm sáng tạo, hiệu quả. Ở nơi đó, khoảng cách giữa chính quyền và Nhân dân được rút ngắn khi bước chân phụng sự của người cán bộ dài ra. Phường Vĩnh Trạch, tỉnh Cà Mau là một địa phương điển hình như thế.

Giải “sức nén” cho chính quyền cơ sở - Bài 3: Trao quyền thực chất, khơi thông nguồn lực

"Giải nén" cho chính quyền cơ sở không thể chỉ dựa vào nỗ lực tự thân của đội ngũ công chức, mà đòi hỏi vai trò chỉ đạo điều hành xuyên suốt của Tỉnh uỷ, UBND tỉnh bằng những cơ chế mở. Từ thực tiễn sinh động của các địa phương trên cả nước, Cà Mau đã đúc kết bài học quan trọng để hoá giải một thách thức kinh điển: Làm sao giữ vững vai trò lãnh đạo của Ðảng nhưng không bao biện, làm thay chính quyền; đồng thời khắc phục triệt để căn bệnh "nghị quyết thì hay, triển khai thì nghẽn". Câu trả lời nằm ở tư duy đột phá: Trao quyền thực chất để khơi thông mạch máu thể chế.

Giải “sức nén” cho chính quyền cơ sở

Ngày 1/7/2025 đánh dấu bước ngoặt mang tính lịch sử khi toàn Ðảng, toàn hệ thống chính trị tiến hành đồng bộ cuộc cách mạng về tổ chức bộ máy, chính thức chuyển đổi sang mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Trong tiến trình đổi mới thể chế và tinh gọn bộ máy theo chủ trương của Ðảng, Cà Mau - mảnh đất địa đầu cực Nam Tổ quốc, hành trình vận hành chính quyền địa phương 2 cấp không đơn thuần là một sự đổi mới về cơ cấu tổ chức. Ðó là quyết tâm bắt tay từ thực tiễn, là nỗ lực giải quyết "sức nén" hành chính tại cơ sở, nơi mà mỗi quyết sách của Ðảng phải được cụ thể hoá để phục vụ thiết thực cho Nhân Dân.

Quyển sổ tang kể chuyện người anh hùng

Năm 2024, tôi thực hiện loạt bài “Anh hùng phi công, Liệt sĩ Nguyễn Văn Bảy (B) - Những điều ít biết” đăng trên báo in Cà Mau (ngày 29-30/4 và 1/5/2024) và Cà Mau Online. Ngoài chiến công đặc biệt dùng máy bay MiG-17 ném bom làm thiệt hại tàu khu trục thuộc Hạm đội 7 của Mỹ trên vùng biển Quảng Bình (bằng kỹ thuật “ném bom thát lát”, được xem độc nhất trong lịch sử không chiến Việt Nam và thế giới), bài viết còn đề cập về gia đình, quá trình học tập, chiến đấu và quỹ học bổng mang tên ông.

Hệ sinh thái đặc hữu quý giá của đồng bằng sông Cửu Long

Vườn Quốc gia U Minh Hạ, thuộc xã Đá Bạc, tỉnh Cà Mau, là một trong những khu rừng đặc dụng quan trọng của Việt Nam, nổi tiếng với hệ sinh thái rừng tràm trên đất than bùn độc đáo.