Thứ năm, 3-9-26 14:45:48
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Phát triển nuôi thuỷ sản bài toán cần tìm lời giải: Bài 3: Cần có giải pháp căn cơ

Báo Cà Mau Chuyển từ phát triển chiều rộng sang chiều sâu là hướng đi mà tỉnh đang xác định cho nghề nuôi thuỷ sản nói riêng và cả lĩnh vực nông nghiệp nói chung. Tuy nhiên, để chuyển sang hướng đi này, những tồn tại yếu kém hiện nay cần nhanh chóng có giải pháp tháo gỡ.

Chuyển từ phát triển chiều rộng sang chiều sâu là hướng đi mà tỉnh đang xác định cho nghề nuôi thuỷ sản nói riêng và cả lĩnh vực nông nghiệp nói chung. Tuy nhiên, để chuyển sang hướng đi này, những tồn tại yếu kém hiện nay cần nhanh chóng có giải pháp tháo gỡ.

Theo định hướng đến năm 2020, diện tích nuôi tôm công nghiệp tỉnh đạt khoảng 15.000 ha, trung bình mỗi năm tăng thêm khoảng 1.000 ha (giảm 3.530 ha so với 18.530 ha vào năm 2020 theo kế hoạch đã đề ra ban đầu), do những khó khăn, thách thức. Ðồng thời, tập trung phát triển loại hình nuôi ứng dụng công nghệ cao, an toàn sinh học, thân thiện môi trường để phát triển sản xuất bền vững. Năng suất bình quân đạt 9-10 tấn/ha/năm. Sản lượng đạt từ 140.000-150.000 tấn/năm.

Phát triển theo chiều sâu

Có thể thấy, mục tiêu đã có phần điều chỉnh theo hướng giảm do được dự báo là tiếp tục đối diện với nhiều khó khăn, thách thức từ thời tiết, thị trường trong, ngoài nước, môi trường và dịch bênh… Tuy nhiên, vấn đề quan trọng hiện nay không phải là diện tích tăng hay giảm bao nhiêu mà cái chính là sản lượng, hiệu quả như thế nào.

Ðối với con tôm, 2 loại hình tôm công nghiệp công nghệ cao và tôm sinh thái đang được tỉnh tập trung chỉ đạo. Quan điểm này đã được Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Lê Văn Sử một lần nữa nhấn mạnh tại hội nghị trực tuyến chuyên đề về nuôi thuỷ sản vừa qua. Theo đó, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Lê Văn Sử nhấn mạnh, ưu tiên phát triển nuôi tôm công nghiệp tập trung quy mô lớn áp dụng quy trình công nghệ cao.

Ðể thu hút doanh nghiệp đầu tư, tỉnh sẽ tạo điều kiện bằng việc tạo quỹ đất sạch hoặc hợp tác với dân. Ðồng thời, khuyến cáo nhiều hộ nuôi quy mô nhỏ liên kết lại để trở thành vùng nuôi lớn. Ðặc biệt, đối với những hộ nuôi tôm công nghiệp mới phát sinh phải đảm bảo đủ điều kiện mới cho nuôi, nếu chưa đảm bảo phải chuyển sang nuôi loại khác.

Sản xuất giống tập trung là một trong những giải pháp tháo gỡ khó khăn mà tỉnh Cà Mau đang ưu tiên kêu gọi đầu tư. (Trong ảnh: Cơ sở sản xuất giống tập trung của Công ty TNHH MTV Việt - Úc Cà Mau).

Một tín hiệu đáng mừng, thời gian qua mô hình nuôi tôm công nghiệp theo hình thức công nghệ cao đã phát triển được hơn 143 ha. Ðồng thời, vừa qua đã có 4 nhà đầu tư lập thủ tục đầu tư mô hình tôm công nghiệp công nghệ cao trên địa bàn tỉnh, mỗi đơn vị dự kiến từ 200-300 ha. Nếu được tạo điều kiện triển khai toàn bộ, đây sẽ là bước đột phá trong năng suất tôm của tỉnh.

Tuy nhiên, việc tạo ra quỹ đất hiện nay là bài toán khó nếu công tác quy hoạch không được triển khai kịp thời và bài bản hơn. Ðối với vấn đề quy hoạch, ông Trần Văn Của, Chủ tịch Hội Nuôi trồng thuỷ sản tỉnh, cho rằng, khi triển khai cần lấy ý kiến góp ý của người dân đối với quy hoạch, từ phát triển loại hình nào cho đến vị trí, còn như đã qua thì khó có thể triển khai thực hiện được quy hoạch.

Tuy nhiên, để chuyển hướng từ hình thức đã có truyền thống gần 20 năm, cùng với chồng chất khó khăn, nhất là về vốn, là vấn đề không hề đơn giản hiện nay. Tuy nhiên, với cái nhìn lạc quan, ông Của nhận định không phải là không làm được, quan trọng là làm sao cho người dân nhận thấy được hiệu quả thật sự của một số mô hình theo công nghệ tăng năng suất thời gian qua. Nếu thật sự hiệu quả, người dân sẽ có cách khắc phục được khó khăn về vốn để thực hiện. Trước kia người nuôi cũng đâu đủ vốn, cũng chẳng biết gì về kỹ thuật, thậm chí còn có khả năng đi tù, nhưng họ vẫn có cách làm được.

Ông Lý Hoàng Tiến, Chủ tịch UBND huyện Ngọc Hiển, cho rằng, phải tạo được tiền đề tin cậy để người dân gởi gắm, tin tưởng. Ông Tiến minh chứng, con tôm công nghiệp đã qua, cũng như đến thời điểm hiện tại, có rất nhiều mô hình và mô hình nuôi nào khi thí điểm cũng cho hiệu quả ban đầu. Tuy nhiên, việc thí điểm đến nay có thể nói chỉ làm được nửa vời. Ông Tiến giải thích, nửa vời là do việc kiểm soát của cơ quan quản lý (như giống, môi trường, thuốc thú y thuỷ sản, thức ăn thuỷ sản và cả giá cả thị trường) có làm nhưng hiệu quả chưa cao, người dân không biết đâu mà lần, từ đó chưa thể mạnh dạn đầu tư lớn để phát triển theo hình thức công nghệ cao.

Tăng cường kiểm soát toàn diện

Là người nhiều năm gắn bó và dành hết tâm huyết cho con tôm, ông Của cho rằng, hiện nay trên địa bàn tỉnh có rất nhiều mô hình nuôi thuỷ sản đạt hiệu quả. Tuy nhiên, chưa thể nhân rộng, chủ yếu là do mức đầu tư quá lớn, trình độ kỹ thuật cao trong khi nhiều ngân hàng còn e ngại cho vay phát triển nông nghiệp, nông thôn theo tinh thần Nghị định 55/2015/NÐ-CP để người dân đầu tư phát triển sản xuất.

Trong chiến lược phát triển kinh tế thuỷ sản, tiêu biểu nhất là con tôm, ngành nông nghiệp đã đưa ra hàng loạt các giải pháp để thực hiện. Trong đó có việc khẩn trương tiến hành rà soát quy hoạch để xem xét điều chỉnh, bổ sung cho phù hợp với điều kiện tự nhiên và tình hình thực tế, tránh tình trạng chạy theo sự tự phát của người dân. Ðồng thời, tăng cường công tác tuyên truyền, vận động người dân thực hiện tốt các quy định trong nuôi tôm công nghiệp, nhất là về quy hoạch, bảo vệ môi trường, phòng chống dịch bệnh.

Ông Lê Thanh Triều, Giám đốc Sở NN&PTNT, cho biết, con tôm sinh thái là loại hình mà ngành đang tâm huyết chỉ đạo phát triển sản xuất thời gian tới và sẽ có kế hoạch phát triển mô hình này một cách bài bản, khoa học. Trong lĩnh vực quản lý giống cũng như thuốc thú y thuỷ sản, thời gian qua sở đã nỗ lực nhưng hiệu quả mang lại chưa cao.

Ðây là vấn đề rất phức tạp, chỉ mình sở không thể làm được mà đòi hỏi sự phối hợp của các ngành cũng như UBND các huyện và thành phố. Ngoài ra, đối với cơ sở hạ tầng phục vụ nghề nuôi, nhất là về thuỷ lợi, sở đang chỉ đạo quyết liệt nhằm đẩy nhanh tiến độ công trình cũng như tranh thủ mọi nguồn vốn để tiếp tục đầu tư khép kín các ô thuỷ lợi phục vụ sản xuất của người dân.

Việc tổ chức sản xuất theo các hình thức hợp tác xã, tổ hợp tác, chi hội thuỷ sản cũng là một phương án khả thi nhằm giảm giá thành sản xuất, giảm tỷ lệ thất thoát, quản lý tốt dịch bệnh, bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm. Ðồng thời, đây cũng là đầu mối để tổ chức thực hiện liên kết chuỗi từ sản xuất đến chế biến, tiêu thụ sản phẩm. Ngoài ra, cần nghiên cứu, ứng dụng các công nghệ hay giải pháp kỹ thuật nuôi hiệu quả, thân thiện môi trường như Biofloc, nuôi kết hợp với cá rô phi, sử dụng chế phẩm vi sinh học… Hướng dẫn áp dụng các tiêu chuẩn về chất lượng trong nuôi tôm như VietGAP, GlobalGAP, ASC… để nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng yêu cầu về an toàn vệ sinh thực phẩm và áp dụng các quy chuẩn về điều kiện sản xuất.

Phối hợp với các đơn vị, tổ chức có liên quan thường xuyên theo dõi thông tin thị trường, phân tích dự báo và cung cấp kịp thời cho người nuôi tôm biết để hạn chế thiệt hại do ảnh hưởng của biến động thị trường, giá cả... là những giải pháp mà ngành xác định là trọng tâm trong chỉ đạo thực hiện thời gian tới để nghề nuôi thuỷ sản của tỉnh phát triển nhanh và bền vững./.

Bài và ảnh: Nguyễn Phú

Ðể di sản trở thành nguồn lực phát triển - Bài cuối: Vun bồi cho nguồn lực nội sinh

Là vùng đất hội tụ nhiều lớp trầm tích văn hoá của miền đất địa đầu cực Nam Tổ quốc, việc bảo tồn di sản không chỉ là giữ lại những giá trị của quá khứ, mà quan trọng hơn là vun bồi để di sản tiếp tục sống và tạo ra những giá trị mới mà không đánh mất bản sắc.

Giữ mạch sống đồng quê - Kỳ cuối: Giữ cá hôm nay - Giữ quê ngày mai

Những năm gần đây, cá đồng vùng ngọt Cà Mau ngày một ít dần. Bên cạnh tác động của thời tiết, môi trường, tình trạng khai thác thiếu kiểm soát, nhất là các hình thức tận diệt, khiến nguồn lợi suy giảm.

Giữ mạch sống đồng quê

Ngày trước, cứ mùa mưa, nước tràn đồng là cá theo con nước tìm về, nuôi sống bao thế hệ người dân vùng ngọt Cà Mau. Nay, những mùa cá đầy đồng thưa dần. Nguồn lợi suy giảm, tình trạng khai thác tận diệt đặt ra yêu cầu cấp thiết phải giữ lại không chỉ một nguồn sinh kế, mà cả hệ sinh thái và những giá trị văn hoá gắn với đồng quê. Tuyến bài “Giữ mạch đồng quê” nhìn từ thực trạng suy giảm nguồn lợi cá đồng, tác động của khai thác thiếu kiểm soát và những nỗ lực cứu vãn đang được triển khai. Thay đổi cách khai thác, phục hồi môi trường sống, gắn bảo tồn với sinh kế là hướng để con cá trở lại đồng quê Cà Mau một cách bền vững.

“Yêu Bác, lòng ta trong sáng hơn”

Nắng sớm Ba Ðình trải nhẹ trên những hàng tre xanh ngắt, dịu dàng như vòng tay ôm trọn lấy không gian thiêng liêng. Bước chân trên khoảng sân rộng lớn, câu thơ quen thuộc tự nhiên vang lên trong tâm trí tôi: “Con ở miền Nam ra thăm lăng Bác...”.

“Chìa khoá” mở không gian phát triển - Bài cuối: Trách nhiệm và sự vào cuộc đồng bộ

Qua đánh giá kết quả đạt được và nhận diện các điểm nghẽn trong công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng, yêu cầu đặt ra đối với Cà Mau hiện nay là phải triển khai đồng bộ các giải pháp tháo gỡ khó khăn để đẩy nhanh tiến độ các dự án. Trong đó, sự quyết liệt của các cấp, ngành, trách nhiệm của đội ngũ thực thi và sự đồng thuận của người dân là những yếu tố quyết định để tạo mặt bằng sạch, mở không gian phát triển.

“Chìa khoá” mở không gian phát triển - Bài 2: Những điểm nghẽn cần tháo gỡ

Bên cạnh kết quả tích cực trong thu hồi đất, giải phóng mặt bằng và bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, thực tế quá trình triển khai công tác này tại Cà Mau cho thấy vẫn còn nhiều khó khăn, vướng mắc cần sớm khắc phục. Từ những bất cập trong xác định giá đất, lập phương án bồi thường, đến hạn chế về năng lực của đội ngũ thực thi ở cơ sở... đang ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ một số dự án, đòi hỏi các cấp, ngành phải có giải pháp quyết liệt và đồng bộ hơn.

“Chìa khoá” mở không gian phát triển

LTS: Công tác thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng là nhiệm vụ có ý nghĩa quyết định tiến độ triển khai các công trình, dự án, thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công và được xem là “chìa khoá” mở ra không gian phát triển mới cho địa phương. Tuy nhiên, tại Cà Mau, quá trình thực hiện công tác này vẫn còn gặp không ít khó khăn, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt của cả hệ thống chính trị, nhất là sự đồng thuận, ủng hộ từ phía người dân.

Giải “sức nén” cho chính quyền cơ sở - Bài cuối: Tầm nhìn kỷ nguyên mới

Một năm sau ngày thành lập, các cấp chính quyền của tỉnh Cà Mau đã có một hành trình dịch chuyển sống động từ tư duy đến hành động, minh chứng thực tiễn cho công cuộc “sắp xếp lại giang sơn” như lời Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu ngày 30/6/2025 tại Lễ công bố các nghị quyết, quyết định của Trung ương và địa phương về sáp nhập đơn vị hành chính cấp tỉnh, cấp xã. Qua câu chuyện của Cà Mau, có thể thấy rõ tầm nhìn về nền hành chính quản trị hiện đại đang dần hiện rõ, gợi mở giá trị cho công cuộc hoàn thiện thể chế gắn với lòng dân trên phạm vi cả nước.

Giải “sức nén”cho chính quyền cơ sở - Bài 2: Góp nhặt hài lòng, nhân lên niềm tin

Với quyết tâm chính trị trong vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, có những chủ trương, quyết sách trở thành hành động cụ thể; chính quyền gần dân, sát dân từng ngày, từng giờ góp nhặt niềm tin, nụ cười của Nhân dân bằng những cách làm sáng tạo, hiệu quả. Ở nơi đó, khoảng cách giữa chính quyền và Nhân dân được rút ngắn khi bước chân phụng sự của người cán bộ dài ra. Phường Vĩnh Trạch, tỉnh Cà Mau là một địa phương điển hình như thế.

Giải “sức nén” cho chính quyền cơ sở - Bài 3: Trao quyền thực chất, khơi thông nguồn lực

"Giải nén" cho chính quyền cơ sở không thể chỉ dựa vào nỗ lực tự thân của đội ngũ công chức, mà đòi hỏi vai trò chỉ đạo điều hành xuyên suốt của Tỉnh uỷ, UBND tỉnh bằng những cơ chế mở. Từ thực tiễn sinh động của các địa phương trên cả nước, Cà Mau đã đúc kết bài học quan trọng để hoá giải một thách thức kinh điển: Làm sao giữ vững vai trò lãnh đạo của Ðảng nhưng không bao biện, làm thay chính quyền; đồng thời khắc phục triệt để căn bệnh "nghị quyết thì hay, triển khai thì nghẽn". Câu trả lời nằm ở tư duy đột phá: Trao quyền thực chất để khơi thông mạch máu thể chế.