Thấp thỏm mùa mưa bão

(CMO) Lụp xụp, tạm bợ, chông chênh giữa triền đê, có những căn nhà chỉ cao hơn 2 m là nơi trú ngụ của người dân cửa biển Khánh Hội (huyện U Minh). Điều đó không còn lạ lẫm gì đối với người dân nơi đây cũng như chính quyền địa phương vì những căn nhà này đã tồn tại hàng chục năm qua. Nhưng thật không khỏi thấp thỏm, lo âu cho họ khi mùa mưa bão đến.

“Cứ bước vào những tháng này, gia đình tôi lại thấp thỏm không yên. Mỗi khi mưa lớn, gió thổi mạnh một chút thôi là giật rung rinh nhà, nước ở phía dưới chân thì dâng lên, vợ chồng, con cái không biết trốn vào đâu, đành “cố thủ” trong nhà mà chịu trận. Đó là chưa kể những khi bão gần phải tất tả gom đồ đạc đi tìm nhà để ở tạm”, chị Văn Anh Thư, Ấp 1, xã Khánh Hội, huyện U Minh, bồi hồi chia sẻ.

Thấp thỏm từng ngày

Ai cũng biết sống ven đê biển là nguy hiểm, là không được phép, nhưng nhìn cách gia đình chị Thư “bất chấp” thời tiết, khó khăn chực chờ 27 năm nay để “cố thủ” nơi đây cũng đủ hiểu họ đã “hết đường” mưu sinh. Chị là một trong số những người dân tứ xứ đến đây tự dựng chòi, cất nhà ở tạm. Hàng ngày, những người đàn ông rắn rỏi đi biển đánh bắt gần bờ hay đi bạn trên các ghe biển để kiếm con cá, con mực, phụ nữ ở nhà chăm con, lột mực thuê cho những doanh nghiệp thuỷ sản gần đó, thu nhập bấp bênh. Chị Thư cười với vẻ gượng gạo: “Gia đình tôi sinh sống ở đây 3 thế hệ rồi, nhà cửa ổn hơn so với nhiều hộ trong khu này. Có nhà còn tệ hơn, xập xệ, con nít thì nheo nhóc. Người lớn mình không sao, chỉ lo cho tụi nhỏ phải chịu cảnh mưa bão”.

Rời quê hương Trần Văn Thời đến tá túc tại đây mong tìm kế sinh nhai, nhưng đã 10 năm làm nghề chèo đò, cuộc sống đói nghèo, khó khăn, nguy hiểm vẫn vây lấy gia đình ông Lê Văn Dìa, Ấp 1, xã Khánh Hội. Ông Lê Văn Dìa trầm ngâm: “Biết đi đâu bây giờ, 2 vợ chồng già rồi có cái nhà này che mưa, che nắng để sống. Ban đêm gió giật thôi cũng đủ sợ, huống chi mưa bão”.

Trong căn nhà mưa tạt gió lùa với bề ngang chỉ vỏn vẹn 2 m, đứng phải khom, ông Trần Văn Đức nghe giọng người lạ, nép mình bước ra. Gần 30 năm sinh sống, bỏ quê hương Cái Nước ra đi khi trong tay không có “cục đất chọi chim”, gia đình 5 nhân khẩu dắt dìu nhau qua đây để mong “đổi đời”. Ông Đức trước đây làm nghề câu mực, giờ mấy đứa con lớn lên cũng nối nghiệp cha ra biển mưu sinh, rồi lập gia đình, ra riêng trên phần đất tự cặm gần đó. Ông thở dài: “Nhớ khi còn trẻ, có sức đi biển, mưa bão, sóng gió mà đến giờ vẫn ám ảnh. Giờ mấy đứa con trai cũng ra khơi, mùa này lòng cha mẹ không khỏi lo âu. Dù gì mình trong đất liền còn có nơi để chạy, giữa biển cả biết nói làm sao. Nhưng cũng đành chịu thôi, biết đi đâu, làm gì bây giờ”.

Nhiều hộ dân cửa biển Khánh Hội, huyện U Minh vừa chật vật làm thuê kiếm sống, vừa chống chọi với mưa bão.

Chủ động phòng ngừa

Đó chỉ là 3 trong số những phận đời đang sống ven đê nơi cửa biển Khánh Hội và cũng là 3 trong số khoảng 5 ngàn hộ dân trên toàn tỉnh đang sống ở các khu vực cửa biển nguy hiểm hiện nay. Mặc dù có khoảng 30 khu tái định cư dành cho những hộ này nhưng chỉ đáp ứng gần 1/3 nhu cầu. Chánh văn phòng Ban Chỉ huy phòng chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn Nguyễn Long Hoai trần tình: “Đây cũng là trăn trở, lo lắng nhất của tỉnh mỗi khi mùa mưa bão đến. Dù đã chủ động xây dựng kế hoạch, biện pháp phòng chống nhưng rất khó đảm bảo an toàn cho những hộ này khi mưa bão xảy ra”.

Nhận định về tình hình mưa bão năm nay, ông Hoai cho biết: “Mặc dù chỉ mới xuất hiện 1 cơn bão xa, nhưng mới bước vào đầu tháng 6, mưa bão, dông, lốc, sét đánh, sạt lở đã ảnh hưởng và gây thiệt hại rất nghiêm trọng trên địa bàn tỉnh so với cùng kỳ”. Tính đến nay đã có 12 người chết (1 người chết do bị sét đánh, 2 người do sóng to gió lớn trên biển, 9 người do tai nạn trên biển), 15 thuyền viên mất tích (do tai nạn, bất cẩn); 27 phương tiện bị chìm, hư hỏng; 5 tàu cá bị cháy; Trôi 1 lồng và hư hỏng 2 lồng nuôi cá bớp; Dông, lốc xoáy làm sập 21 căn nhà, tốc mái 93 căn nhà; Mưa lớn kèm theo dông làm ngập và sập 2.250,72 ha lúa, ngập úng 200,99 ha hoa màu; 52 vụ sạt lở với tổng chiều dài 1.692 m, thiệt hại 28 căn nhà; Triều cường làm vỡ 164m bờ bao, ngập 4.001 m đường và bờ bao. Tổng thiệt hại ước tính trên 11 tỷ đồng.

Theo nhận định của Đài Khí tượng thuỷ văn Trung ương, năm nay có khả năng sẽ xuất hiện từ 10-12 cơn bão, áp thấp nhiệt đới, ảnh hưởng đến nước ta khoảng 5-6 cơn. Các tỉnh ven biển phía Nam mặc dù ít ảnh hưởng trực tiếp nhưng sóng biển vẫn rất to, gió giật rất mạnh, tỉnh ta vẫn sẽ phải chịu ảnh hưởng rất lớn, cứ mùa Tây Nam lúc nào biển cũng động mặc dù bão ở rất xa.

Trước những diễn biến ngày càng bất thường của thời tiết, thiên tai do tác động của biến đổi khí hậu. Ban Chỉ huy phòng chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn tỉnh xác định công tác phòng, chống thiên tai lấy phòng ngừa là chính, lấy Nhân dân, chính quyền địa phương làm trung tâm, tránh làm cho người dân chủ quan, mất niềm tin. Đồng thời, làm tốt công tác thông tin, tuyên truyền, dự báo, cảnh báo phải kịp thời, chính xác. Tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị, phương tiện, sẵn sàng lực lượng, phương tiện ứng cứu trong mọi tình huống khi có yêu cầu.

Ngoài ra, phân công trách nhiệm của từng thành viên để chỉ đạo trực tiếp trong vấn đề phòng chống thiên tai. Rà soát các phương án phòng chống thiên tai để đảm bảo di dời, chằng chống hiệu quả, để khi thiên tai xảy ra căn cứ theo phương án thực hiện.  

Đại uý Nguyễn Thanh Hải, Phó Đồn trưởng Đồn Biên phòng Khánh Hội, thông tin, đối với cửa biển Khánh Hội, kế hoạch ứng phó khi bão đổ bộ đã được lên phương án cụ thể. Trong đó, toàn xã có 1.320 căn nhà thuộc diện phải chằng chống. Trường hợp bão từ cấp 10 trở lên, tổng số dân cần di dời tại chỗ 6.996 người và sơ tán 6.590 người. Về phương án sắp xếp neo đậu tàu thuyền: Toàn xã có 484 tàu cá với tổng số thuyền viên 2.662 người. Ngoài ra còn có 415 vỏ composite tham gia khai thác thuỷ sản. 1 khu neo đậu tránh, trú bão cho tàu cá đã đầu tư và đưa vào hoạt động với sức chứa 700 tàu cá có công suất 90 CV trở lên). 

Mùa mưa bão đang bắt đầu, những cơn bão đầu tiên đã xuất hiện, mặc dù chưa ảnh hưởng lớn đến tỉnh Cà Mau, song những ám ảnh về mưa bão vẫn luôn thường trực trong tâm trí, nỗi lo của người dân, nhất là cư dân nơi cửa biển./.

Hồng Nhung