Kỷ niệm 60 năm tập kết ra Bắc: Ấm nghĩa đồng bào

Cách đây 60 năm, từng chuyến tàu lần lượt rời bến miền Nam chở học sinh, cán bộ, bộ đội miền Nam tập kết ra Bắc để học tập, bồi dưỡng nhằm chuẩn bị lực lượng cho cuộc đấu tranh giải phóng miền Nam và xây dựng đất nước khi non sông thống nhất. Hơn 20 năm từ khi tập kết đến ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, những người con miền Nam đã được đồng bào miền Bắc chở che, giúp đỡ bằng tình cảm yêu thương ruột thịt, nặng nghĩa đồng bào…

Đón cán bộ, chiến sĩ và đồng bào miền Nam tập kết ra Bắc. Ảnh: T.L

Đã ở tuổi thất thập, ông Nguyễn Văn Năm (cán bộ hưu trí phường 8, TP. Bạc Liêu) vẫn chưa bao giờ quên những ngày sống trên đất Bắc. Bởi đó là khoảng thời gian quan trọng trong cuộc đời ông. Hơn 20 năm học hành, làm việc, từ một thiếu niên sống xa gia đình, ông đã trở thành cán bộ khoa học, thành gia lập thất trong sự chở che, đùm bọc của đồng bào miền Bắc. Cuộc hành trình của ông bắt đầu từ tháng 11/1954, khi ấy ông chỉ mới 17 tuổi, không cha mẹ, anh em, một mình cùng nhiều học sinh, cán bộ miền Nam khác xuống tàu ở Sông Đốc (Cà Mau) vượt biển để đến sống và học tập ở miền Bắc. Ở nơi cách xa quê hương gần 2.000km, ông được những người mẹ, người chị miền Bắc nhân hậu, giàu lòng yêu thương giúp đỡ. Những tháng ngày đó chưa bao giờ phai nhạt trong ký ức của ông. Miền Bắc và nhân dân nơi ấy đã trở thành một phần thân thuộc nhất trong cuộc đời người cán bộ hưu trí này.

Cũng 60 năm trước, ông Nguyễn Bỉnh Nguyệt để lại gia đình, xuống tàu ở sông Đốc ra Bắc công tác, lao động theo chủ trương của Đảng. Đến năm 1962, ông theo đường Trường Sơn để trở về Nam công tác. Chỉ 8 năm ở miền Bắc nhưng những ký ức trong thời gian đó vẫn mãi sống động. Ông kể về những tháng ngày sống ở nơi xa xôi mà lại gần gũi, thân thương như chính quê cha đất tổ bởi sự chở che, đùm bọc của đồng bào miền Bắc. Ông cũng nhớ mãi những lần được gặp Bác Hồ, được Bác Hồ trao tặng huy hiệu khi tham gia lao động xây dựng công viên Thống Nhất.

Khá nhiều những học sinh, cán bộ miền Nam tập kết ra Bắc sau này khi trở về đã trở thành cán bộ lãnh đạo của tỉnh hay các ngành. Theo thống kê chưa chính xác, hiện có khoảng trên dưới 100 người (chủ yếu là cán bộ hưu trí) nguyên là cán bộ, học sinh, bộ đội miền Nam tập kết ra Bắc đang sinh sống ở Bạc Liêu. Ngay tại tỉnh còn có một hội học sinh miền Nam với khoảng 35 thành viên sinh hoạt 2 lần/năm.

Mong ngày họp mặt

Những ngày cả nước tưng bừng kỷ niệm 60 năm đồng bào, cán bộ, chiến sĩ và học sinh miền Nam tập kết ra Bắc (1954 - 2014), những người từng là học sinh, chiến sĩ, cán bộ miền Nam tập kết ra Bắc hiện đang sinh sống ở Bạc Liêu lại nôn nao mong chờ một ngày gặp mặt để cùng nhau ôn lại chuyện xưa. Ông Nguyễn Bỉnh Nguyệt cho biết: “Kỷ niệm 60 năm ngày tập kết ra Bắc, chúng tôi đang xin ý kiến của Tỉnh ủy, UBND tỉnh về việc tổ chức họp mặt những người là học sinh, cán bộ và bộ đội tập kết đang sống ở Bạc Liêu. Buổi họp mặt sẽ là dịp đặc biệt để anh em, đồng chí gặp gỡ, thăm hỏi nhau”. Chưa biết buổi họp mặt có được tổ chức theo nguyện vọng của các cô chú hay không nhưng mọi người đang rất mong chờ ngày được gặp nhau và cùng sống lại với những ký ức của 60 năm trước. Bởi không ít những học sinh, cán bộ, bộ đội miền Nam khi tập kết ra Bắc cũng đã trở thành những chàng rể của quê hương ấy. Một buổi họp mặt cũng là để nhắc nhớ về cái nghĩa, cái tình năm xưa đối với miền Bắc ruột thịt cho thế hệ con cháu hôm nay.

Sau 60 năm ngày tập kết ra Bắc, những người dân, học sinh, cán bộ miền Nam vẫn không quên cái nghĩa, cái tình mà nhân dân miền Bắc đối đãi với đồng bào miền Nam. Nghĩa tình ấy chính là truyền thống quý báu của dân tộc ta.

T.L