"Lá chắn thép" nơi cực Nam Tổ quốc - Bài 2: Bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo thiêng liêng

Là lực lượng chủ công trên mặt trận phòng chống các loại tội phạm trên biển, Bộ đội Biên phòng (BÐBP) Cà Mau ngày đêm tuần tra, kiểm soát, kịp thời phát hiện và xử lý các hành vi xâm phạm chủ quyền, vi phạm pháp luật. Những chiến công liên tiếp trong việc triệt phá các chuyên án, bắt giữ tội phạm đã góp phần giữ vững an ninh trật tự, tạo môi trường ổn định cho sự phát triển kinh tế biển.

• "Lá chắn thép" nơi cực Nam Tổ quốc

Lập chiến công trên biển

Tội phạm trên biển như buôn lậu, gian lận thương mại, vận chuyển ma tuý, buôn người, khai thác hải sản trái phép (IUU) và các hoạt động phá hoại môi trường biển đã và đang diễn biến phức tạp. Sự hiện diện thường xuyên của BÐBP tại các đồn, trạm, trên tàu tuần tra cho thấy quyết tâm bảo vệ vững chắc vùng biển, đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Ðồn Biên phòng Sông Ðốc đứng chân trên địa bàn thị trấn Sông Ðốc, huyện Trần Văn Thời, là đơn vị điển hình trong công tác bảo vệ biên giới biển. Sông Ðốc được biết đến là cửa biển sầm uất nhất tỉnh Cà Mau và cả khu vực đồng bằng sông Cửu Long. Nơi đây sở hữu đội tàu hùng hậu với hơn 1.000 chiếc chuyên khai thác xa bờ, cùng gần 100 tàu thu mua hải sản và hoạt động dịch vụ hậu cần trên biển. Thị trấn còn quy tụ hơn 1.500 cơ sở kinh doanh dịch vụ hậu cần nghề cá, tập trung chủ yếu vào các mặt hàng thiết yếu như: xăng dầu, nước đá, ngư cụ... Vào những dịp cao điểm (từ ngày 18 đến 20 hằng tháng), mỗi ngày có khoảng 1.000 phương tiện ra khơi.

Chính sự sôi động và quy mô lớn này đã tạo nên thách thức không nhỏ trong công tác bảo vệ an ninh trật tự tại cửa biển Sông Ðốc, đòi hỏi sự nỗ lực không ngừng của Ðồn Biên phòng. Thiếu tá Ðặng Văn Ðiều, Phó Ðồn trưởng Ðồn Biên phòng Sông Ðốc, cho biết: “Về công tác nắm tình hình, đơn vị luôn triển khai linh hoạt, chủ động, bám sát các điểm nóng để kịp thời phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật. Nhờ vậy, chúng tôi đã phát hiện và xử lý nhiều vụ việc nghiêm trọng”.

Những chiến công liên tiếp trong việc triệt phá các chuyên án, bắt giữ tội phạm đã góp phần giữ vững an ninh trật tự, tạo môi trường ổn định cho sự phát triển kinh tế biển.

Ðáng quan tâm là tình hình xuất nhập cảnh trái phép bằng đường biển, đơn vị đã kịp thời phát hiện 2 vụ với 12 thuyền viên xuất cảnh trái phép, trong đó có 1 vụ liên quan đến tàu cá KG 94137 TS bị phát hiện giả mạo biển số kiểm soát. Chuyên án CM723 được xác lập, đối tượng liên quan bị khởi tố và bàn giao cho cơ quan điều tra. Ngoài ra, còn có 4 vụ với tổng cộng 78 người nhập cảnh trái phép từ Malaysia về địa bàn, điển hình có vụ tổ chức cho 21 công dân Việt Nam về nước giữa thời điểm dịch Covid-19 diễn biến căng thẳng, làm phát sinh nhiều rủi ro về dịch tễ và an ninh biên giới.

Ðồn Biên phòng Sông Ðốc còn tham gia phá thành công chuyên án CM324 về tổ chức môi giới người xuất nhập cảnh trái phép, xử lý nghiêm theo quy định pháp luật. Không chỉ dừng lại ở đấu tranh với các hành vi vi phạm hành chính, lực lượng biên phòng còn tham gia điều tra, xử lý nhiều vụ án hình sự nghiêm trọng trên biển: 2 vụ giết người, 12 vụ cố ý gây thương tích, làm chết và bị thương nhiều người. Những vụ việc này cho thấy tính chất ngày càng phức tạp của các loại tội phạm trên biển, đòi hỏi lực lượng thực thi nhiệm vụ phải luôn tỉnh táo, bản lĩnh và tinh thần cảnh giác cao từ cán bộ, chiến sĩ để kịp thời ứng phó.

Ðịa bàn rộng với lượng tàu thuyền đông đúc khiến tội phạm ma tuý trở thành điểm nóng. Qua công tác nắm tình hình, đơn vị đã phát hiện, bắt giữ 6 vụ, liên quan đến 8 đối tượng tàng trữ, sử dụng trái phép chất ma tuý, thu giữ hơn 33 gram ma tuý tổng hợp. Trong đó, nổi bật là 2 vụ, liên quan 4 đối tượng sử dụng ma tuý ngay trên tàu cá, tang vật thu giữ lên đến 10 gram ma tuý đá, loại ma tuý nguy hiểm và khó kiểm soát.

Bộ đội Biên phòng kiểm tra thiết bị giám sát tàu cá trước khi ra khơi.

Như mới đây (vào ngày 15/6/2025), trong quá trình kiểm tra xuất bến cho tàu cá CM 93377 TS tại Trạm Kiểm soát Ðồn Biên phòng Sông Ðốc, lực lượng đã phát hiện 1 thuyền viên có biểu hiện nghi vấn. Qua kiểm tra hành lý của đối tượng L.Th.H (trú tại Kiên Giang), lực lượng chức năng thu giữ 1 bịch "cỏ Mỹ" (khoảng 30 gram) và 1 bịch ma tuý đá, trọng lượng 9,3592 gram.

Thiếu tá Võ Thanh Bằng, Trạm trưởng Trạm Kiểm soát Ðồn Biên phòng Sông Ðốc, chia sẻ: “Khi kiểm tra các phương tiện ra vào trên biển, Trạm không chỉ kiểm tra các loại giấy tờ liên quan đến phương tiện, hàng hoá theo quy định của pháp luật mà còn kiểm tra về con người, độ tuổi, sức khoẻ, nên khi phát hiện đối tượng có biểu hiện nghi vấn, Trạm báo cáo với Ban Chỉ huy Ðồn. Ban Chỉ huy chỉ đạo Ðội Phòng chống ma tuý và tội phạm phối hợp xác minh, tiến hành test nhanh ma tuý đối tượng, kịp thời xử lý theo quy định của pháp luật”.

Ngoài ra, đơn vị cũng phát hiện và xử lý nhiều vụ việc khác như buôn bán thuốc lá nhập lậu, vận chuyển, buôn bán dầu Diezen không rõ nguồn gốc, tàng trữ công cụ hỗ trợ, sử dụng công cụ kích điện để khai thác thuỷ sản trái phép, gây rối trật tự công cộng có mang theo súng, cùng nhiều vụ vi phạm khác có yếu tố phức tạp và sự ẩn danh của các loại tội phạm về an ninh trật tự...

Ðiểm tựa vững chắc cho ngư dân

Ðể huy động hiệu quả sức mạnh của Nhân dân trong công tác bảo vệ chủ quyền biên giới biển, BÐBP Cà Mau đã triển khai nhiều mô hình sáng tạo và nhận được sự đồng thuận cao từ cộng đồng. Ðiển hình như củng cố, duy trì 12 “Ấp điểm không có tội phạm và tệ nạn xã hội”; 14 tổ tàu thuyền an toàn/147 phương tiện/141 thành viên; 661 tổ tự quản an ninh trật tự/2.468 thành viên.

Ở tuổi 75, với gần 60 năm kinh nghiệm bám biển, ông Phạm Trọng Nghĩa, Khóm 1, thị trấn Sông Ðốc, đặc biệt tâm đắc với mô hình “Tổ tự quản tàu thuyền an toàn”. Ông Nghĩa chia sẻ, khi tổ chưa ra đời, ngư dân thường mạnh ai nấy làm, thông tin toạ độ hay ngư trường được giữ kín để độc chiếm nguồn lợi. Tuy nhiên, nguồn lợi hải sản gần bờ ngày càng cạn kiệt, trong khi yêu cầu về chất lượng sản phẩm từ người tiêu dùng ngày càng cao, buộc ngư dân phải vươn khơi đánh bắt xa bờ để tìm kiếm những loại cá lớn, quý hiếm.

Ðể huy động hiệu quả sức mạnh của Nhân dân trong công tác bảo vệ chủ quyền biên giới biển, BÐBP Cà Mau đã triển khai nhiều mô hình sáng tạo và nhận được sự đồng thuận cao từ cộng đồng.

Việc ra khơi xa đòi hỏi phải đầu tư tàu thuyền lớn, hiện đại. Dù vậy, theo thời gian, tàu thuyền nào cũng sẽ cũ, máy móc có thể trục trặc bất cứ lúc nào. Khi đó, việc đơn độc đối mặt với bão tố, sóng lớn hay sự cố trên biển là vô cùng hiểm nguy. Bởi vậy, lối làm ăn đơn lẻ đã không còn phù hợp. Thực tế này đòi hỏi ngư dân phải gạt bỏ tư tưởng cá nhân, ích kỷ, thay vào đó là liên kết, hỗ trợ lẫn nhau trong đánh bắt và cùng bảo vệ nhau trước mọi hiểm nguy trên biển.

 “Tổ tàu thuyền an toàn” ở cửa biển Sông Ðốc có 23 thành viên, được thành lập 3 năm qua. Hoạt động của mô hình này đã tương trợ ngư dân trong khai thác, đánh bắt hải sản đúng quy định; đồng thời, ngư dân sẵn sàng hỗ trợ nhau khi gặp sự cố xảy ra trên biển, góp phần đảm bảo an ninh trật tự, phát triển kinh tế gắn với bảo vệ chủ quyền biên giới biển. Các thành viên còn cung cấp thông tin về tình hình an ninh trật tự trên biển, phát hiện tàu thuyền vi phạm chủ quyền, hỗ trợ tìm kiếm cứu nạn khi có tàu gặp nạn. Nhờ đó, đơn vị đã kịp thời cứu giúp ngư dân gặp nạn, củng cố mối quan hệ quân, dân bền chặt trên biển”, Thiếu tá Ðiều tâm đắc.

Bên cạnh đó, BÐBP Cà Mau sẵn sàng huy động lực lượng, phương tiện tham gia bảo vệ chủ quyền vùng biển; thực hiện tốt nhiệm vụ phòng chống khắc phục thiên tai, tìm kiếm cứu nạn. Theo đó, đã triển khai trên 9 ngàn cán bộ, chiến sĩ phối hợp với chính quyền địa phương tham gia phòng chống, khắc phục hậu quả thiên tai, kêu gọi trên 10 ngàn thuyền viên; huy động 690 tàu cá cứu vớt 1.715 thuyền viên trôi dạt, 312 phương tiện vào bờ an toàn, đồng thời tiếp nhận chăm sóc nhân đạo 42 thuyền viên nước ngoài trôi dạt trên biển...

Những thành quả đạt được trong suốt thời gian qua chính là minh chứng sống động cho tinh thần trách nhiệm và sự hy sinh thầm lặng của mỗi cán bộ, chiến sĩ biên phòng. Họ không chỉ góp phần bảo vệ vững chắc chủ quyền biển đảo, giữ gìn an ninh trật tự, mà còn xây dựng nền tảng ổn định, bền vững cho sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Nhờ đó, góp phần củng cố vững chắc thế trận biên phòng toàn dân trong bối cảnh và yêu cầu mới./.

Mộng Thường - Kim Cương

Bài cuối: Dệt nghĩa tình nơi vùng biên