Mở đường cho nền hành chính minh bạch

Trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia, Ðề án 06 không chỉ là chương trình ứng dụng công nghệ, mà đang dần trở thành nền tảng tái cấu trúc phương thức quản trị Nhà nước. Tại Cà Mau, những chuyển động từ đề án đã làm thay đổi cách người dân tiếp cận chính quyền, từ chỗ “xin giải quyết” sang được phục vụ một cách chủ động, minh bạch.

• Sơ kết 2 năm thực hiện Đề án 06 của Chính phủ
• Họp Ban chỉ đạo của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06
• Thủ tướng Chính phủ chủ trì Phiên họp về phát triển KHCN, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06

Chuẩn sạch dữ liệu 

Sự thay đổi ấy bắt đầu từ dữ liệu. Khi Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư được làm sạch, chuẩn hoá và kết nối liên thông với các ngành, những thông tin vốn rời rạc đã trở thành một hệ thống thống nhất. Từ đó, hàng loạt thủ tục hành chính (TTHC) được cắt giảm thành phần hồ sơ, nhiều quy trình được rút ngắn đáng kể. Người dân không còn phải mang theo nhiều loại giấy tờ, cũng không phải kê khai lặp lại những thông tin mà Nhà nước đã có.

Ông Nguyễn Hữu Ðức, ấp Bông Súng, xã Tam Giang so sánh việc đi làm giấy tờ trước đây và bây giờ: “Có khi chạy lên chạy xuống mấy lần, thiếu giấy này, sai giấy kia, mất cả ngày trời. Nay với tài khoản định danh điện tử mức độ 2, tôi chỉ cần mang theo điện thoại, cán bộ tra là ra hết thông tin, tôi không phải đi tới lui bổ sung nữa, giải quyết thủ tục nhanh, gọn, đỡ tốn chi phí”.

Câu chuyện của bà Trương Thị Út, ấp Lung Rông, xã Ðịnh Thành lại cho thấy một khía cạnh khác của cải cách hành chính. Ở tuổi ngoài 60, bà từng e ngại mỗi khi phải tiếp xúc với TTHC. “Giờ được cán bộ hướng dẫn từng chút, làm cũng nhanh, không còn sợ như trước”, bà Út nói.

Người dân thực hiện thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công tỉnh Cà Mau.

Ðằng sau những tiện ích tưởng chừng giản đơn ấy là nỗ lực bền bỉ của lực lượng công an, những người trực tiếp “làm sống” dữ liệu. Từ những ngày đầu triển khai thu nhận thông tin dân cư, đến cấp căn cước công dân, rồi tích hợp định danh điện tử, là một hành trình dài, đòi hỏi sự chính xác, kiên trì và cả sự hy sinh thầm lặng.

Thiếu uý Lương Trần Mai Anh, cán bộ Phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội Công an tỉnh, là một trong những người trực tiếp thực hiện. Công việc của chị không dừng lại ở bàn tiếp nhận hồ sơ. Những ngày cao điểm, chị cùng đồng đội mang thiết bị đến tận các ấp xa, có khi di chuyển bằng xuồng, vào từng nhà dân để làm căn cước cho người già yếu, người không có điều kiện đi lại. Có hôm, đoàn công tác dựng điểm lưu động ngay tại trường học để kịp thời cấp căn cước cho học sinh trước kỳ thi. “Có những ngày làm việc đến tối muộn, cả thứ Bảy, Chủ nhật cũng không nghỉ. Nhưng khi thấy người dân, nhất là những người khó khăn, được hỗ trợ kịp thời, mình thấy công việc ý nghĩa hơn rất nhiều”, Thiếu uý Lương Trần Mai Anh chia sẻ.

Ðiểm cốt lõi của Ðề án 06 là tạo ra sự liên thông dữ liệu. Khi dữ liệu dân cư, căn cước, định danh và xác thực điện tử được kết nối với các hệ thống của các ngành, thì người dân không cần cung cấp lại những gì đã có. Ðó chính là bước tiến quan trọng trong cải cách TTHC.

---

Trung tá Lê Trung Nghĩa, Phó Trưởng phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội Công an tỉnh Cà Mau

Nền hành chính minh bạch 

Thực tế triển khai cho thấy, khi dữ liệu trở thành nền tảng, tính minh bạch của nền hành chính được nâng lên rõ rệt. Mỗi thông tin đều có nguồn gốc, được kiểm chứng và sử dụng thống nhất. Quy trình xử lý hồ sơ được chuẩn hoá, giảm thiểu sai sót và hạn chế những “khoảng trống” dễ phát sinh tiêu cực. Người dân có thể theo dõi, kiểm tra và yên tâm hơn khi thực hiện các giao dịch hành chính.

Tuy vậy, chuyển đổi số không phải là con đường bằng phẳng. Ở một số nơi, thói quen sử dụng giấy tờ truyền thống vẫn còn; một bộ phận người dân, nhất là người lớn tuổi, còn lúng túng với công nghệ. Ðiều đó đòi hỏi sự kiên trì trong tuyên truyền, hướng dẫn, cũng như sự linh hoạt của lực lượng thực thi để vừa hiện đại hoá, vừa không bỏ lại ai phía sau.

Không để người dân phải đi xa, lực lượng Công an xã Vĩnh Hậu chủ động làm căn cước và định danh điện tử cho người dân.

Chính vì thế, bên cạnh duy trì các điểm cấp căn cước, định danh điện tử, lực lượng công an toàn tỉnh đã chủ động tổ chức các tổ lưu động, đến tận địa bàn dân cư, trường học, trung tâm bảo trợ xã hội để hỗ trợ người dân. Việc “đi từng ngõ, gõ từng nhà” không chỉ nhằm hoàn thành chỉ tiêu, mà còn là cách để đưa chính sách đến gần hơn với đời sống.

Thời gian tới, khi hệ thống tiếp tục được hoàn thiện và triển khai đồng bộ đến từng xã, phường, khoảng cách tiếp cận dịch vụ công sẽ tiếp tục được thu hẹp. Khi đó, mỗi người dân, dù ở vùng sâu hay trung tâm, đều có thể tiếp cận các thủ tục hành chính một cách thuận tiện, nhanh chóng.

Cán bộ công an tận tình hướng dẫn người dân hoàn thiện thủ tục cấp căn cước, định danh điện tử, đưa dịch vụ công đến gần dân hơn.

Ở một góc nhìn rộng hơn, Ðề án 06 đang góp phần định hình lại mối quan hệ giữa Nhà nước và người dân trong kỷ nguyên số. Khi dữ liệu được kết nối, quy trình được minh bạch, thì niềm tin không còn là khái niệm trừu tượng, mà được đo bằng những trải nghiệm cụ thể, một thủ tục được rút ngắn, một lần đi lại được cắt giảm, một hồ sơ được giải quyết đúng hẹn./.

Nguyễn Đào