Quyết tâm giữ màu xanh của rừng trong cao điểm mùa khô

Nắng nóng gay gắt kéo dài từ sáng sớm đến chiều muộn trong những ngày qua khiến lượng nước tại rừng U Minh Hạ tiếp tục bốc hơi mạnh, trong khi nguồn dự trữ đã suy giảm nghiêm trọng. Nguy cơ cháy rừng vì thế liên tục gia tăng, nhiều khu vực nâng lên mức cảnh báo cao.

• Rèn luyện kỹ năng cho lực lượng giữ rừng mùa khô
• Bảo vệ rừng gắn với phát triển tôm sinh thái
• Cộng đồng - “lá chắn thép” giữ rừng mùa khô

Trước tình hình đó, lực lượng và phương tiện phòng cháy, chữa cháy được tăng cường tại các điểm nóng. Toàn vùng rừng U Minh Hạ hiện đã bước vào cao điểm mùa khô với diễn biến thời tiết hết sức khắc nghiệt.

Các đơn vị chủ rừng tăng cường năng lực, phối hợp ứng phó sự cố. (Trong ảnh: Diễn tập chữa cháy rừng tại Vườn Quốc gia U Minh Hạ, ngày 31/3/2026)

Theo Chi cục Kiểm lâm tỉnh, hiện có khoảng 22.000 ha rừng U Minh Hạ đang ở mức cảnh báo cháy cấp IV (nguy hiểm). Tại các khu vực này, chân rừng đã khô kiệt, lớp thực bì, dây leo và lá khô rất dễ bắt lửa; chỉ cần một sơ suất nhỏ cũng có thể dẫn đến cháy rừng.

Đáng lo ngại, mực nước trên các tuyến kênh, đặc biệt là kênh trong lâm phần, đã suy giảm nghiêm trọng, nhiều nơi xuống dưới 1 mét, tiềm ẩn nguy cơ thiếu nguồn nước phục vụ chữa cháy trong thời gian tới. Các điểm nóng tập trung tại xã Khánh An, Liên tiểu khu U Minh II (Xã Nguyễn Phích) và Liên tiểu khu 30/4 (xã U Minh).

Bên cạnh tuần tra đường bộ, lực lượng bảo vệ rừng sử dụng phương tiện đường thuỷ để luồn sâu, đánh giá mức độ khô hạn, kịp thời nâng cấp cảnh báo cháy.

Đối với rừng cụm đảo (Hòn Khoai, Hòn Chuối), ông Nguyễn Thanh Bình, Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm rừng cụm đảo Hòn Khoai, cho biết: do đặc điểm địa hình dốc núi, ngay sau khi mùa mưa kết thúc, toàn bộ lâm phần đã nhanh chóng bước vào trạng thái có nguy cơ cháy.

“Hiện toàn bộ 524 ha rừng đang ở mức cảnh báo cháy cấp III và có xu hướng chuyển sang cấp IV (nguy hiểm). Chúng tôi tăng cường tuần tra trên đảo và khu vực vùng đệm, đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, không cho ngư dân lên đảo Hòn Khoai trong thời điểm nguy cơ cháy cao. Riêng Hòn Chuối, công tác phòng cháy gặp nhiều khó khăn hơn do có dân sinh sống và thiếu nguồn nước khi xảy ra sự cố”, ông Bình thông tin.

Rừng cụm đảo Hòn Khoai được giữ vững nhiều năm, hình thành hệ sinh thái đa dạng, có giá trị cao, cần được quản lý, bảo vệ nghiêm ngặt.

Đối với Vườn Quốc gia U Minh Hạ, là khu vực có điều kiện trữ nước tốt nhất hiện nay. Hơn 8.000 ha rừng và hệ thống kênh mương trên toàn lâm phần còn duy trì mực nước khá cao, có nơi trên 2 mét. Tuy nhiên, theo ông Lê Thanh Dũng, Phó Giám đốc Vườn Quốc gia U Minh Hạ, hiện vẫn còn Tiểu khu 3 là vùng đất gò cao với hơn 2.000 ha đang ở mức cảnh báo cháy cấp IV.

Tại các khu vực gò cao, nguy cơ cháy đã ở mức nguy hiểm; chỉ cần một sơ suất nhỏ cũng có thể dẫn đến cháy rừng.

“Cửa rừng được đóng kín và giám sát chặt chẽ trong mùa khô. Hệ thống giao thông bộ, thuỷ trên toàn lâm phần được đảm bảo thông suốt. Cùng với việc củng cố lực lượng tại chỗ, chúng tôi duy trì thông tin liên lạc xuyên suốt với các đơn vị liên quan và lực lượng chữa cháy chuyên nghiệp để kịp thời ứng cứu khi có sự cố xảy ra”, ông Lê Thanh Dũng cho biết.

Bảo vệ rừng Vườn Quốc gia U Minh Hạ không chỉ là gìn giữ đa dạng sinh học, cân bằng môi trường mà còn gắn với giá trị lịch sử.

Dự báo cao điểm mùa khô sẽ còn kéo dài với diễn biến ngày càng gay gắt. Công tác bảo vệ rừng U Minh Hạ và rừng cụm đảo vì thế đối mặt nhiều khó khăn, thách thức. Tuy nhiên, với quyết tâm giữ vững hệ sinh thái gắn với phát triển kinh tế bền vững, các lực lượng đang nỗ lực cao độ để giữ màu xanh cho rừng.

Trần Nguyên