Trợ giúp pháp lý - Chỗ dựa tin cậy của người dân

Hơn 1 năm kể từ ngày thành lập tỉnh, Trung tâm Trợ giúp pháp lý (TGPL) Nhà nước tỉnh Cà Mau (Trung tâm) tiếp tục khẳng định vai trò nòng cốt của Nhà nước trong cung cấp dịch vụ TGPL miễn phí, thật sự là chỗ dựa tin cậy của người dân. Qua đó, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người có nhu cầu trợ giúp, nhất là các đối tượng yếu thế.

• Trợ giúp pháp lý miễn phí cho người cao tuổi - Lan toả giá trị nhân văn
• Hơn 2.300 vụ việc được trợ giúp pháp lý miễn phí trong năm 2025
• Phổ biến, giáo dục pháp luật và trợ giúp pháp lý cho trẻ em hoàn cảnh đặc biệt

Hiệu quả trợ giúp pháp lý

Trong xã hội thượng tôn pháp luật, mọi công dân đều bình đẳng trước pháp luật. Tuy nhiên, trên thực tế, cơ hội tiếp cận công lý của mỗi người không giống nhau. Ðối với người nghèo, người dân tộc thiểu số vùng sâu, vùng xa, người khuyết tật hay các đối tượng chính sách, luật pháp đôi khi vẫn còn xa lạ với những thuật ngữ phức tạp và quy trình nghiêm ngặt. Khi xảy ra tranh chấp đất đai, hôn nhân gia đình hay vô tình vướng vào vòng lao lý, họ dễ chịu thiệt thòi chỉ vì không có tài chính thuê luật sư hoặc không biết kêu cứu từ đâu.

Ðiều 7 Luật TGPL quy định rõ ràng, 14 nhóm đối tượng được hưởng dịch vụ này hoàn toàn miễn phí, bao gồm: người thuộc hộ nghèo; dân tộc thiểu số cư trú ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn; người có công với cách mạng; trẻ em; người bị buộc tội từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi; người thuộc hộ cận nghèo hoặc gặp khó khăn về tài chính trong các vụ việc bạo lực gia đình, nạn nhân của hành vi mua bán người, người khuyết tật có khó khăn về tài chính... Ðây là hành lang pháp lý vững chắc, khẳng định cam kết của Nhà nước: không để bất kỳ ai bị bỏ lại phía sau trên hành trình tìm kiếm công lý.

Trong năm 2025, Trung tâm thụ lý 2.346 vụ việc TGPL, chủ yếu là tham gia tố tụng, đã kết thúc 1.451 vụ việc. 6 tháng đầu năm 2026, Trung tâm nhận TGPL cho 581 lượt người, với 1.614 vụ việc, trong đó, nhiều nhất là 2 lĩnh vực: hình sự 610 vụ và dân sự 934 vụ; hình thức hỗ trợ gồm tư vấn 74 vụ việc; tham gia tố tụng 1.523 vụ việc, ngoài tố tụng 17 vụ việc.

"Luật sư công” ngày càng khẳng định vị thế

Ðể bảo vệ quyền lợi người dân tốt nhất, Ðiều 4 Luật TGPL đặt ra các nguyên tắc hoạt động nghiêm ngặt, đòi hỏi những trợ giúp viên pháp lý luôn tuân thủ: hoạt động TGPL tuân thủ pháp luật; kịp thời, chủ động, chất lượng; tôn trọng sự thật khách quan; đặc biệt là không thu bất kỳ khoản tiền, lợi ích vật chất nào từ người được TGPL.

Trợ giúp viên pháp lý của Trung tâm gặp gỡ đại diện Chi hội Cựu chiến binh ấp Sở Tại, Xã Lương Thế Trân để nắm bắt vụ việc cần TGPL.

Trách nhiệm và đạo đức nghề nghiệp của các trợ giúp viên pháp lý luôn đặt cao nhất. Có những vụ án kéo dài hàng năm trời, những chuyến đi đến vùng sâu, vùng xa, “cùng ăn, cùng thở, cùng lắng nghe” câu chuyện để có được thông tin, để làm rõ vụ việc và kịp thời hỗ trợ các cô, các chú. Ðơn cử như vụ TGPL cho người cao tuổi tại Xã Lương Thế Trân kéo dài gần 1 năm, với sự tham gia của nhiều trợ giúp viên pháp lý, kết quả đã giành được công lý cho các cựu chiến binh ở ấp Sở Tại, Xã Lương Thế Trân.

Ông Lê Thanh Tuấn, Chi hội trưởng Chi hội Cựu chiến binh ấp Sở Tại, cho biết: "Các trợ giúp viên pháp lý mà chúng tôi thường gọi là “luật sư công” của Trung tâm rất nhiệt huyết, tận tâm và vững nghề. Họ hỗ trợ phiên toà sơ thẩm và phúc thẩm, giành lại công lý. Chúng tôi rất biết ơn".

Hiệu quả của TGPL không chỉ cân đo đong đếm bằng số lượng văn bản, số lượng phiên toà thành công, mà còn ở niềm tin của Nhân dân vào công lý được gây dựng vững chắc.

Chỗ dựa pháp lý cho nhiều đối tượng

TGPL là chính sách nhân văn sâu sắc, cung cấp dịch vụ pháp lý miễn phí cho người được TGPL trong vụ việc TGPL theo quy định của pháp luật, bảo đảm quyền con người, quyền công dân trong tiếp cận công lý và bình đẳng trước pháp luật. Thông qua các hoạt động tư vấn, tham gia tố tụng và đại diện ngoài tố tụng cho người dân, nhất là các đối tượng trong diện được TGPL, Trung tâm trở thành chỗ dựa tin cậy của người dân.

Ông Ngô Ðức Bính, Phó Giám đốc Trung tâm TGPL Nhà nước tỉnh Cà Mau, cho biết: "Người thực hiện TGPL luôn thấu hiểu, tôn trọng, lắng nghe, bảo đảm tính bảo mật, trung thực và tận tâm trong từng vụ việc; kịp thời tư vấn, hướng dẫn, thực hiện thu thập tài liệu, chứng cứ, giải thích rõ quy định của pháp luật liên quan nội dung vụ việc để người được TGPL hiểu và có quyết định phù hợp trong bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình. Từ đó, hiệu quả và chất lượng vụ việc TGPL đạt tỷ lệ cao".

Phiên toà có sự tham gia của trợ giúp viên pháp lý Trung tâm TGPL Nhà nước tỉnh Cà Mau.

Thời gian tới, Trung tâm TGPL Nhà nước tỉnh Cà Mau tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật TGPL bằng các hình thức cụ thể, thiết thực như: phối hợp tổ chức truyền thông pháp luật xuống tận cơ sở, đặt các bảng thông tin, tờ thông tin, hộp tin về TGPL ở trụ sở ấp, khóm, cấp phát miễn phí tờ gấp pháp luật; ứng dụng chuyển đổi số, mạng xã hội trong thực hiện cung cấp dịch vụ TGPL; đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ và kỹ năng TGPL của người thực hiện TGPL; kịp thời tiếp nhận, xử lý, thụ lý hồ sơ vụ việc; tăng cường phối hợp với các ngành, cơ quan, đơn vị liên quan trong việc thông báo, thông tin, giải thích quyền yêu cầu được TGPL. Ðồng thời, thường xuyên kiểm tra, giám sát, đánh giá hiệu quả, chất lượng vụ việc được TGPL, nhất là vụ việc tham gia tố tụng.

Kim Phượng