Cà Mau thúc đẩy hợp tác quốc tế phát triển ngành cua biển

Trong khuôn khổ Hội thảo quốc tế về Ứng dụng hệ gen trong nông nghiệp (International Symposium on Applied Genomics in Agriculture) diễn ra từ ngày 27-29/10/2025 tại Trường Đại học VinUni (Hà Nội), Đoàn công tác của Sở Khoa học và Công nghệ (KH&CN) tỉnh Cà Mau, do ông Quách Văn Ấn, Phó Giám đốc Sở làm trưởng đoàn, đã tham dự và triển khai nhiều hoạt động quan trọng nhằm thúc đẩy hợp tác quốc tế trong phát triển ngành cua biển Cà Mau.

• Nhanh chóng hoàn tất chuẩn bị Ngày hội Cua Cà Mau
• Sẵn sàng Ngày hội Cua Cà Mau
• Tập trung thực hiện tốt kế hoạch Ngày hội Cua Cà Mau 2025
• Bảo đảm tổ chức Ngày hội Cua Cà Mau thành công, hiệu quả

Tại phiên chuyên đề về nuôi trồng thuỷ sản ngày 28/10, ông Quách Văn Ấn đã có bài tham luận với chủ đề “Cà Mau Crab Sector: Status Update and Key Issues to Tackle” (Ngành cua Cà Mau: Cập nhật hiện trạng và những vấn đề cần giải quyết), cung cấp bức tranh tổng quan về thực trạng ngành cua biển Cà Mau, những thách thức hiện hữu và định hướng phát triển trong thời gian tới.

Ông Quách Văn Ấn, Phó Giám đốc Sở KH&CN, trình bày tham luận tại Hội thảo.

Cua biển (Scylla paramamosain) là loài thuỷ sản chủ lực, chiếm khoảng 95% tổng quần thể cua Scylla tại Việt Nam, với hơn 386.000 ha diện tích nuôi và sản lượng trung bình trên 40.000 tấn/năm, giữ vai trò trụ cột trong kinh tế vùng ven biển. Tuy nhiên, ngành cua vẫn đang đối mặt với nhiều khó khăn: chất lượng giống chưa ổn định, thiếu chương trình chọn lọc di truyền và quản lý đàn bố mẹ chuẩn hóa, dẫn đến dịch bệnh gia tăng, năng suất và tỷ lệ sống giảm. Phần lớn các trại giống hiện nay được chuyển đổi từ cơ sở ương tôm, chưa tối ưu cho sản xuất giống cua.

Bên cạnh đó, thị trường xuất khẩu phụ thuộc lớn vào xuất sống sang Trung Quốc (70–80%), trong khi các sản phẩm chế biến giá trị gia tăng còn rất hạn chế. Để nâng cao năng lực cạnh tranh toàn cầu, ngành cua Cà Mau cần đẩy mạnh cải thiện chất lượng giống, đa dạng hóa thị trường, phát triển chuỗi giá trị bền vững, gắn với mô hình nuôi sinh thái rừng – cua và các mô hình nuôi hiện đại trong tương lai.

Thúc đẩy hợp tác quốc tế về nghiên cứu và chọn lọc di truyền cua Cà Mau

Trong thời gian dự Hội thảo, lãnh đạo Sở KH&CN Cà Mau đã có các buổi làm việc chuyên sâu với Trường Đại học VinUni, Tổ chức Nghiên cứu Khoa học và Công nghiệp Khối Thịnh vượng chung Úc (CSIRO) và Trường Đại học Queensland (UQ), đây là những đơn vị hàng đầu thế giới trong lĩnh vực công nghệ gen và chọn lọc di truyền thuỷ sản.

Đại diện lãnh đạo Sở KH&CN Cà Mau, Trường Đại học VinUni, CSIRO và Trường Đại học Queensland (UQ) tại buổi làm việc.

Ba bên đã thống nhất xây dựng chương trình hợp tác toàn diện, lâu dài trong nghiên cứu và phát triển ngành cua biển Cà Mau. Trước mắt, các bên sẽ xây dựng và ký kết Biên bản ghi nhớ (MoU), đồng thời triển khai dự án nghiên cứu khởi đầu trong vòng 1 năm nhằm thu thập cơ sở dữ liệu di truyền quần thể cua Cà Mau. Đây sẽ là bước khởi đầu quan trọng, đặt nền móng cho chương trình chọn lọc di truyền và cải thiện giống cua biển trong giai đoạn tiếp theo.

Việc Cà Mau tham dự Hội thảo quốc tế lần này thể hiện tầm nhìn chiến lược của địa phương trong ứng dụng khoa học - công nghệ cao vào phát triển nông nghiệp thuỷ sản, đồng thời mở ra cánh cửa hợp tác quốc tế cho ngành cua biển, một trong những sản phẩm đặc trưng và có giá trị cao của vùng Cà Mau.

Những sản vật đặc trưng Cà Mau được gửi đến các đơn vị như món quà, đồng thời quảng bá hình ảnh và giá trị văn hóa vùng đất cực Nam Tổ quốc.

Với sự đồng hành của các đối tác quốc tế hàng đầu, Cà Mau kỳ vọng sẽ xây dựng thành công chương trình chọn giống cua biển tiên tiến, hướng tới phát triển ngành công nghiệp cua biển bền vững, có truy xuất nguồn gốc, đạt tiêu chuẩn toàn cầu, qua đó nâng tầm thương hiệu “Cua Cà Mau” trên bản đồ thuỷ sản thế giới.

Triệu Tuấn