Chương trình OCOP: Góp phần quan trọng trong phát triển nông thôn mới

Mục tiêu của xây dựng nông thôn mới (NTM) là nâng cao đời sống nông dân, rút ngắn khoảng cách giữa thành thị và nông thôn. Trong đó, Chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP) là bước phát triển mới, góp phần quan trọng vào công tác xóa đói giảm nghèo, tăng thu nhập bền vững cho người dân ở nông thôn.

Lãnh đạo tỉnh tham quan gian hàng trưng bày yến sào Hi!-Nest tại Hội chợ triển lãm sản phẩm OCOP tỉnh năm 2020. Ảnh: M.Đ

TĂNG THU NHẬP CHO NÔNG DÂN

Thực tế cho thấy, các loại nông sản được công nhận sản phẩm OCOP sẽ có khả năng mở rộng thị trường, quy mô sản xuất cao hơn so với trước khi được công nhận. Bởi lẽ, sản phẩm OCOP với những tiêu chuẩn nghiêm ngặt về chất lượng, quy trình sản xuất, vệ sinh an toàn thực phẩm, lại có chính sách của tỉnh hỗ trợ về trưng bày, quảng bá nên càng được nhiều người biết đến.

Các sản phẩm được công nhận sản phẩm OCOP 3 sao, 4 sao thì bán chạy hơn trên thị trường nội địa và xuất khẩu. Điển hình như tôm khô Đa Giàu (TX. Giá Rai), khô cá kèo Kiều Hạnh (huyện Vĩnh Lợi) hay bánh đậu xanh Hương Sen (TP. Bạc Liêu), chả tôm cuộn khoai môn (huyện Hòa Bình)… Theo các chủ thể, doanh nghiệp có sản phẩm OCOP, sau khi được công nhận OCOP thì các sản phẩm được người tiêu dùng trong và ngoài tỉnh biết đến nhiều hơn. Chị Nguyễn Thị Cẩm Tú - chủ cơ sở khô cá kèo Kiều Hạnh, cho biết: Trước khi đăng ký sản phẩm OCOP, khô cá kèo được bán ra khoảng 5 tấn/năm. Nhưng từ năm 2019, khô cá kèo Kiều Hạnh được công nhận sản phẩm OCOP thì sản lượng xuất bán tăng gấp đôi. Hướng tới, cơ sở Kiều Hạnh sẽ liên kết để đưa khô cá kèo xuất ngoại!

Chương trình OCOP đã nâng cao giá trị sản phẩm cho nhiều mặt hàng nông sản ở nông thôn. Thấy được lợi ích này, Tổ giúp việc chương trình ở các địa phương đã hướng dẫn các chủ thể, doanh nghiệp nâng chất các sản phẩm cũng như bao bì, mẫu mã để tham gia đánh giá, phân hạng công nhận sản phẩm OCOP cấp tỉnh. Hiện, các đơn vị liên quan của tỉnh đang tiến hành khảo sát, kiểm tra thực tế tại nhiều cơ sở sản xuất có đơn đề nghị được công nhận sản phẩm OCOP. Qua kiểm tra, nhiều sản phẩm có tiềm năng, cơ bản đủ điều kiện sẽ được xét duyệt vào thời gian tới.

Các sản phẩm OCOP Bạc Liêu.

ĐÒN BẨY TRONG XÂY DỰNG NTM KIỂU MẪU

Kết quả xây dựng NTM của tỉnh là sự đóng góp của nhiều yếu tố, trong đó không thể không nhắc đến Chương trình OCOP. Đến nay, toàn tỉnh có 49 xã được công nhận đạt chuẩn NTM, 8 xã được công nhận NTM nâng cao và 8 xã đang thực hiện quy trình thẩm định cấp tỉnh; thẩm tra 3 xã NTM kiểu mẫu, có 78 ấp được công nhận NTM kiểu mẫu. TP. Bạc Liêu được Thủ tướng Chính phủ công nhận hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM; trình thẩm định TX. Giá Rai, huyện Vĩnh Lợi đạt chuẩn NTM; riêng huyện Hồng Dân đang hoàn thiện các tiêu chí chưa đạt. Phấn đấu cuối năm 2021, toàn tỉnh có 49 xã NTM, 16 xã NTM nâng cao, 2 xã NTM kiểu mẫu, 4 đơn vị cấp huyện đạt chuẩn/hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM.

Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM xác định nông dân là chủ thể và mục đích cuối cùng của chương trình là nâng cao đời sống người dân nông thôn. Đồng thời, rút ngắn khoảng cách giữa thành thị và nông thôn. Chương trình OCOP tuy mới triển khai thực hiện vài năm nay nhưng đã có tác động tích cực vào kết quả xây dựng NTM của tỉnh. Sản phẩm OCOP đã thúc đẩy phát triển các hình thức tổ chức sản xuất - kinh doanh các sản phẩm truyền thống. Chương trình OCOP góp phần nâng cao giá trị nông sản ở nông thôn, thực hiện tốt công tác giải quyết việc làm, xóa đói giảm nghèo bền vững. Từ đó, góp phần nâng cao thu nhập, đời sống cho người dân nông thôn.

Phát triển sản phẩm OCOP cũng chính là cách để khơi dậy những tiềm năng, lợi thế to lớn của các địa phương trong tỉnh, nhất là nghề truyền thống. Hiện nay, tỉnh có 10 làng nghề truyền thống, nhưng trên thực tế vẫn còn nhiều nghề hoặc làng nghề phát triển cầm chừng bởi thiếu thị trường tiêu thụ sản phẩm. Nếu được định hướng, có sự hỗ trợ của tỉnh và các ngành liên quan thì những làng nghề này có thể trở thành những cơ sở sản xuất sản phẩm OCOP, mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn. Ngoài ra, tỉnh cũng có nhiều địa bàn có thể phát triển thành điểm dịch vụ du lịch sinh thái cộng đồng, tạo ra các sản phẩm phục vụ tham quan, nghỉ dưỡng… phát triển thành sản phẩm OCOP.

Rõ ràng, Chương trình OCOP đã và đang từng bước góp phần nâng cao đời sống người dân nông thôn và đóng góp tích cực vào xây dựng NTM. Đây được xem là đòn bẩy phát triển kinh tế quan trọng, gắn với chương trình NTM và tái cơ cấu nông nghiệp. Vì thế, tỉnh đã đưa tiêu chí xây dựng sản phẩm OCOP vào chương trình xây dựng xã NTM kiểu mẫu.

MINH ĐẠT

Một góc nông thôn mới xã Ninh Thạnh Lợi A (huyện Hồng Dân).

Ông Nguyễn Thanh Sơn - Phó chi cục trưởng phụ trách Chi cục Phát triển nông tỉnh, cho biết: Hiện toàn tỉnh có 68 sản phẩm OCOP được đánh giá, xếp hạng. Trong đó, có 16 sản phẩm đạt 4 sao, 52 sản phẩm đạt 3 sao. Hướng tới, tỉnh sẽ đề xuất Trung ương công nhận một số sản phẩm chủ lực của tỉnh như tôm công nghệ cao, lúa, muối… đạt tiêu chuẩn sản phẩm OCOP quốc gia.