Đau đầu vụ lúa, đậu đông xuân

(CMO) Thời gian qua, trên địa bàn huyện Trần Văn Thời, tỉnh Cà Mau xuất hiện những đám mưa trái mùa khá lớn và kéo dài (từ ngày 2-6/2) ảnh hưởng trực tiếp đến hầu hết diện tích trồng đậu xanh. Nông dân đang đứng trước nguy cơ thất trắng vụ mùa này.

Liên tiếp mấy năm qua, người trồng đậu xanh ở huyện Trần Văn Thời phấn khởi vì trúng mùa, được giá. Vì vậy, vụ đậu xanh năm nay nhiều người tích cực xuống giống và mở rộng diện tích sản xuất. Tuy nhiên, khi xuống giống thì gặp mưa trái mùa nên người trồng đậu xanh bị thiệt hại nặng nề.
Sẽ trễ vụ nếu tiếp tục xuống giống
Trần Văn Thời là huyện có diện tích trồng đậu xanh lớn nhất tỉnh từ trước đến nay. Do đặc tính chịu hạn tốt nên đậu được trồng xen kẽ với các vụ lúa, đem lại thu nhập cao và ổn định cho nông dân. Trung bình các hộ trồng đậu xanh nếu trúng mùa mỗi năm thu hoạch từ 200-300 kg đậu/ha, giá bán dao động từ 24.000-26.000 đồng/kg.

Cán bộ phòng Nông nghiệp huyện Trần Văn Thời tham quan ruộng sạ đậu xanh tại hộ ông Trần Ken.

Tuy nhiên, sau Tết Đinh Dậu, thời tiết diễn biết thất thường, gây mưa trái mùa. Các hộ nông dân trồng đậu xanh ở xã Khánh Bình Tây, Trần Hợi, Khánh Hưng điêu đứng vì mới xuống giống đã bị ngập úng.
Trưởng phòng NN&PTNT huyện Trần Văn Thời Duy Quốc Tuấn cho biết, mưa lớn kèm lốc xoáy gây khó khăn cho nghề trồng trọt trên địa bàn. Vụ lúa đông xuân năm nay giảm 30-40% năng suất, đậu xanh thiệt hại trên 360 ha. Đứng trước tình hình trên, huyện đã chỉ đạo bà con nên dừng vụ đậu xanh và cả vụ lúa, vì nếu xuống giống tiếp sẽ trễ vụ, rồi xuất hiện dịch bệnh và không đủ nước tưới.
Hộ bà Lê Thị Rai, ấp Cơi 5, xã Khánh Bình Tây, nghẹn ngào, bởi xuống giống 15 công đậu xanh, nay chết hết, mọi công sức chi phí giống, nhân công chăm sóc xem như mất trắng. Con trai bà phải đi Bình Dương tìm kế sinh nhai. Bà đã ngâm 12 giạ lúa chuẩn bị xuống lúa vụ 3 để cứu vãn tình hình, thế những “viễn cảnh” sâu bệnh và thiếu nước đã được dự báo trước.
Ông Nguyễn Cảnh Hạnh, Phó chủ tịch UBND xã Khánh Bình Tây, cho biết, xã đã cử 2 đoàn cán bộ xuống trực tiếp các ấp để tuyên truyền nông dân nên gấp rút thu hoạch xong lúa vụ 2 và không nên xuống lúa vụ 3. Vì nếu xuống giống thời điểm này sẽ gây mất mùa tiếp.
Tuy nhiên, theo ghi nhận, hiện địa bàn xã Khánh Bình Tây có 20 ha lúa đã xuống giống và 40 ha đang chuẩn bị xuống giống. Hầu hết sau vụ đậu xanh chết hàng loạt, hộ nông dân hoang mang và phản xạ theo kiểu “còn nước còn tát”.
Bà Rai xót xa: “Lúa đã ngâm rồi mà các chú khuyến cáo không nên xuống giống vì sẽ mất mùa, chi phí đắt, giá nhân công cao. Vì thế gia đình tôi tính sẽ vớt lúa phơi lại để cho vịt ăn”.
Vẫn có vụ đậu xanh tươi tốt
Chung một địa bàn, cùng trồng một loại cây trồng nhưng diện tích trồng đậu xanh của hộ ông Trần Ken, ấp Kinh Đứng B, xã Khánh Hưng, huyện Trần Văn Thời đang phát triển tốt, một phần diện tích đã thu hoạch xong. 
Nhờ áp dụng cày và sạ mà 7 công đậu xanh của ông Trần Ken phát triển tốt. Ông chia sẻ: “Các hộ dân trồng đậu xanh chủ yếu canh tác theo phương pháp tỉa, vừa tốn công lại giữ nước, chi phí cao. Đậu xanh là cây nhát nước nên khi gặp mưa sẽ chết”.
Nhờ cách làm thông minh và có phần đột phá nên hộ ông Trần Ken được đánh giá cao trong việc dùng phương pháp mới để gieo trồng đậu xanh. Trước đó, ông đã thử nghiệm và thành công với phương pháp sạ đậu xanh và năm nay ông lại tiếp tục xuống giống theo phương pháp cũ.

Trong khi đa số ruộng đậu xuống giống theo phương pháp tỉa đều đã thất trắng, thì ruộng đậu xanh gieo theo phương pháp sạ đã cho thu hoạch.

 Ông Duy Quốc Tuấn cho biết: “Đây là phương pháp canh tác hay, đem lại hiệu quả cao khi thời tiết biến đổi. Hiện phòng Nông nghiệp huyện đang xem xét thử nghiệm sạ đậu xanh, bước đầu cho tín hiệu đáng mừng. Thời gian tới chúng tôi sẽ xem xét nhân rộng mô hình trên”.
Vụ đậu xanh bị thiệt hại trên diện rộng do mưa trái mùa là hồi chuông cảnh tỉnh nông dân và các ngành chức năng không nên quá chủ quan vào thời tiết. Nên có phương pháp sáng tạo trong gieo trồng và chủ động lịch thời vụ trong mọi tình huống. 
Ông Kim Chí Nghĩa, Trưởng ấp Kinh Đứng B, kiến nghị ngành chức năng nên có những cảnh báo cũng như dự báo thời tiết chi tiết. Phải hướng dẫn bà con cách sản xuất phù hợp với tình hình thời tiết bất lượi để bà con an tâm sản xuất. Và đứng trước vụ đậu xanh mất mùa như hiện nay, ngành chức nặng cũng nên hướng dẫn bà con làm gì để cải thiện đời sống.

Yến Nhi