Giá cát tăng đột biến: Doanh nghiệp “gồng mình cõng giá”

Từ giữa tháng 4/2017 đến nay, giá cát tăng đến chóng mặt và đẩy nhiều doanh nghiệp xây dựng vào cảnh lao đao. Có doanh nghiệp đã lỗ cả tỷ đồng do sự tăng giá đột biến này. Tuy nhiên, nỗi lo vẫn chưa dừng lại khi giá cát vẫn tiếp tục leo thang và chắc chắn sẽ có nhiều công trình phải tạm dừng thi công vì doanh nghiệp không còn đủ sức để “cõng giá”.

Một điểm kinh doanh cát xây dựng ở TP. Bạc Liêu. Ảnh: K.T

GIÁ CÁT TĂNG ĐẾN CHÓNG MẶT

Theo Hội Doanh nhân trẻ tỉnh, giá cát tăng cao trong thời gian gần đây hầu như nằm ngoài vòng kiểm soát và khó  đoán định được bao giờ mới “hạ nhiệt”. Vào thời điểm tháng 2/2017, giá cát vàng ở mức 168.000 đồng/m³ và giá cát đen là 145.000 đồng/m³, thì nay giá cát vàng đã hơn 450.000 đồng/m³ và giá cát đen hơn 320.000 đồng/m³.

Nguyên nhân của sự tăng giá này là do nhiều địa phương có đầu mối cung cấp cát tăng cường kiểm tra và xử lý nạn “cát tặc”, cũng như cấm khai thác cát nhằm hạn chế sạt lở. Lượng cung không đủ cầu đã làm cho thị trường cát tăng giá đến chóng mặt, đẩy nhiều doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng vào cảnh thua lỗ.

Hầu hết doanh nghiệp Bạc Liêu là doanh nghiệp vừa và nhỏ, nên phần lớn thi công công trình theo hợp đồng trọn gói và hợp đồng theo đơn giá cố định. Do vậy, sự tăng giá lần này đã làm cho các công trình thi công bị đội giá đến hàng tỷ đồng/công trình. Ông T.Q - chủ doanh nghiệp xây dựng công trình ven biển TP. Bạc Liêu than vãn: “Với giá cát lấp tăng hơn gấp đôi giá trúng thầu, chỉ tính riêng phần san lấp, doanh nghiệp lỗ hơn 500 triệu đồng. Đó là chưa tính đến phần cát vàng phục vụ xây dựng với giá cao ngất ngưởng. Do vậy, doanh nghiệp không dám ứng tiền từ chủ đầu tư, vì nếu ứng tiền thì phải tiếp tục thi công, mà thi công thì lỗ nặng”.

CẦN HỖ TRỢ DOANH NGHIỆP

Bao giờ giá cát mới giảm? Đây là câu hỏi gần như chưa có câu trả lời và hậu quả sẽ như thế nào khi nhiều công trình sẽ “bị treo” và người lao động sẽ bị mất việc làm, nhất là các doanh nghiệp sẽ bị phá sản vì không thể tiếp tục gồng mình chờ giảm giá!? Cùng với đó, tiến độ giải ngân vốn xây dựng cơ bản của Nhà nước sẽ bị nghẽn lại vì không có khối lượng công trình!...

Không chỉ doanh nghiệp xây dựng, nhiều doanh nghiệp vận chuyển, kinh doanh cát cũng gặp khó khăn, đặc biệt là giá cát tăng nhưng lại “sốt hàng”. Ông Tạ Chí Tâm (TX. Giá Rai), doanh nghiệp vận chuyển và kinh doanh cát, cho rằng: “Thời gian tới, các doanh nghiệp kinh doanh cát sẽ còn gặp nhiều khó khăn, nhất là các địa phương hiện nay đang siết chặt việc khai thác cát”.

Phần lớn doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng đều vay vốn ngân hàng. Nếu dự án phải thi công cầm chừng, hoặc phải tạm dừng thi công thì doanh nghiệp gặp khó khăn bởi hàng tháng phải đóng lãi ngân hàng. Doanh nghiệp vừa và nhỏ là đối tượng dễ bị tổn thương nhất, nguy cơ vỡ nợ và phá sản rất cao.

Để giúp doanh nghiệp vượt qua khó khăn, Hội Doanh nhân trẻ tỉnh kiến nghị Sở Xây dựng trình UBND tỉnh và các ngành Trung ương xem xét có chính sách điều chỉnh giá kịp thời, nhất là các công trình xây dựng lớn để tháo gỡ khó khăn, tạo điều kiện cho doanh nghiệp phát triển.

KIM TRUNG

Ông Nguyễn Văn Thăm, Phó Giám đốc Sở Xây dựng, cho biết việc điều chỉnh giá thuộc thẩm quyền của Chính phủ. Do vậy, Sở Xây dựng sẽ tham mưu cho UBND tỉnh kiến nghị Bộ Xây dựng trình Thủ tướng Chính phủ xem xét giải quyết. Trong đó, kiến nghị Thủ tướng Chính phủ điều chỉnh giá cát đối với hợp đồng trọn gói và hợp đồng theo đơn giá cố định đối với các công trình sử dụng vốn ngân sách.

Bên cạnh đó, kiến nghị Thủ tướng cấp phép lại cho các doanh nghiệp khai thác cát đủ điều kiện và tiếp tục khai thác ở những nơi không làm ảnh hưởng đến môi trường nhằm góp phần tăng nguồn cung cho thị trường. Đồng thời chỉ đạo các ngành nghiên cứu thêm vật liệu xây dựng mới để thay thế cát, xem đây là giải pháp cho phát triển bền vững.