Giữ màu xanh cho rừng

(CMO) Nắng nóng gay gắt khiến cho diện tích rừng trong lâm phần U Minh Hạ ngày một khô nhanh. Rừng mỗi ngày một nóng dần, công tác phòng cháy, chữa cháy rừng (PCCCR) từ đó cũng nóng lên theo. Hiện tại, các chủ rừng trong lâm phần U Minh Hạ đã sẵn sàng cho các tình huống xấu nhất với phương châm "4 tại chỗ".

“Ưu tiên hàng đầu trong công tác PCCCR là làm sao vừa bảo vệ được rừng, vừa bảo vệ tính mạng, tài sản, an toàn cho các công trình, phương tiện máy móc thiết bị”, Giám đốc Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp U Minh Hạ Trần Văn Hiếu quyết tâm.

Nhuần nhuyễn, đúng kỹ thuật

Khoảng 10 phút, sau khi nhận lệnh điều động của Ban Chỉ đạo (BCÐ) PCCCR, 2 tổ đã có mặt tại hiện trường và triển khai đội hình ngăn chặn đám cháy rừng tại vị trí 93/31, thuộc khoảnh 1 - Tiểu khu 047 - Liên tiểu khu U Minh I theo hướng Tây Nam và Ðông Bắc. Tuy nhiên, đám cháy lan nhanh, về hướng Tây Nam, bốc tàn lan rộng sang khu vực rừng tràm và mặt bằng sau khai thác, đồng thời có nguy cơ đe doạ khu rừng tràm thuộc Sở Chỉ huy Thống nhất quản lý. Ðó là tình huống được giả định trong buổi diễn tập PCCCR của Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp U Minh Hạ.

Ðám cháy trong tình huống giả định được tiếp cận để khống chế.

Trong tình huống giả định này, dù công ty kịp thời điều động 3 tổ máy và lực lượng tại chỗ, người dân trong lâm phần tham gia chữa cháy nhưng do đám cháy phát triển nhanh và phức tạp nên vượt tầm kiểm soát. Từ đó, công ty báo cáo Thường trực BCÐ PCCCR huyện U Minh xin điều động lực lượng, phương tiện chữa cháy chi viện, gồm tổ máy của Sở Chỉ huy Thống nhất và tổ máy của Hạt Kiểm lâm U Minh. Ngoài ra, Ban Chỉ đạo PCCCR của công ty còn báo cáo Thường trực BCÐ PCCCR tỉnh Cà Mau xin điều động 2 xe cứu hoả thuộc Cảnh sát phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ để chi viện chữa cháy. Sau khoảng 20-25 phút, tổ máy Sở Chỉ huy Thời chiến, tổ máy Hạt Kiểm lâm U Minh và cả 2 xe cứu hoả thuộc Cảnh sát phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ Công an tỉnh đã có mặt tại hiện trường, triển khai đội hình chữa cháy ngăn ngừa cháy lây lan.

Cuối cùng, với sự phối hợp nhuần nhuyễn của các lực lượng, sau gần 90 phút đám cháy đã được khống chế hoàn toàn. “Công tác PCCCR luôn được công ty đặt lên hàng đầu nên tình huống giả định để diễn tập được xây dựng theo chiều hướng đám cháy phức tạp. Ðể từ đó, sau buổi diễn tập này các lực lượng tham gia PCCCR có thao tác, vận hành máy móc thiết bị nhuần nhuyễn hơn, đúng kỹ thuật hơn. Ðây là buổi diễn tập nhằm tạo sự thống nhất trong sự chỉ huy tập trung của BCÐ PCCCR tỉnh, công ty, các lực lượng phối hợp và sự chủ động của lực lượng tham gia bảo vệ rừng”, ông Hiếu cho biết.

Hiện nay, tình trạng khô hạn trong lâm phần do công ty quản lý có 1.426 ha dự báo cháy cấp IV. Tuy nhiên, với thời tiết nắng nóng như hiện nay, cấp độ dự báo cháy sẽ tăng rất nhanh trong thời gian tới, do đó công tác PCCCR mùa khô này phải được chuẩn bị và triển khai nhanh chóng, toàn diện từ phương án, lực lượng cho đến trang thiết bị. Ông Hiếu cho biết thêm, nguyên tắc trong công tác PCCCR vẫn phòng là chính, nếu có sự cố phải phát hiện sớm, triển khai nhanh và dập tại chỗ.

Các thao tác vận hành thiết bị được diễn tập nhuần nhuyễn.

Cộng đồng trách nhiệm

Ðối tượng vi phạm vào rừng dùng lửa bất cẩn gây cháy rừng; dân cư vùng đệm ven lâm phần đốt đồng ruộng, bờ ranh, xử lý thực bì sau khai thác gây cháy lan vào rừng; do thiên tai (sét đánh)… là những nguyên nhân chính dẫn đến các vụ cháy rừng xảy ra những năm gần đây. Ðể hạn chế nguy cơ này, ông Hiếu cho biết thêm, công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dân trong bảo vệ rừng được công ty ưu tiên hàng đầu. Ðến thời điểm hiện tại, 2.500 hộ trong lâm phần của công ty đã ký cam kết bảo đảm an toàn mùa khô. Ngoài ra, công ty đã tiến hành ký chương trình phối hợp với các đơn vị có liên quan trong công tác PCCCR, như Vườn Quốc gia U Minh Hạ, Sở Chỉ huy Thống nhất, các công ty đang thuê đất rừng trong lâm phần...

Là một trong những hộ dân tham gia cùng các lực lượng diễn tập, ông Trần Quang Thắng, Ấp 14, xã Nguyễn Phích, cho biết, buổi diễn tập là bài học kinh nghiệm quý báu trong công tác PCCCR của gia đình. Ðể bảo vệ 5 ha rừng tràm đã 2 năm tuổi của gia đình, cứ vào mùa khô là trong nhà lúc nào cũng chuẩn bị sẵn máy bơm, xăng, ống dẫn nước, cuốc, dá, thùng… Ngoài ra, ông thường xuyên dọn thực bì dưới tán rừng, trên bờ bao, hạn chế đến mức thấp nhất vật liệu gây cháy.

Vào nhận đất nhận rừng trong lâm phần từ những năm 1990, hơn ai hết ông Thắng đã chứng kiến và trải qua thời kỳ khó nhất của kinh tế rừng. Ngày nay, khi kinh tế rừng phát triển, việc người dân tham gia bảo vệ rừng là chuyện không quá khó hiểu. “Hiện nay, tuyến 93 này gần như không còn nhà lá. Với 7 ha đất lâm nghiệp, gia đình tôi chỉ cần bờ chuối (ngang 6 m, dài 1.000 m) mỗi tháng cũng được 6-7 triệu đồng, còn rừng thì 1 ha khai thác ít nhất cũng hơn 100 triệu đồng… Do đó, bảo vệ rừng chính là bảo vệ tài sản của chính mình và gia đình”, ông Thắng trần tình.

Chia sẻ của ông Thắng khiến nhiều người, nhất là lực lượng đang tham gia trực tiếp làm nhiệm vụ PCCCR vui mừng. Tuy nhiên, thực tế vẫn còn không ít bộ phận người dân vì cuộc sống mưu sinh trước mắt mà quên đi giá trị lớn lao của rừng. Câu chuyện này đang diễn ra tại một số vùng đệm của Vườn Quốc gia U Minh Hạ. Nỗi trăn trở này được Phó giám đốc Vườn Quốc gia U Minh Hạ Lê Thanh Dũng chia sẻ sau chuyến đi tuyên truyền, vận động người dân ký cam kết bảo đảm các vấn đề có liên quan đến công tác PCCCR vào đầu tháng 3: “Toàn Ấp 14, xã Khánh An có 144 hộ, khi mời họp chỉ 35 hộ có mặt. Không mời được dân nên phải cử người đến từng nhà để tuyên truyền công tác PCCCR, cũng như để họ ký cam kết”.

Toàn diện tích 8.527 ha trong lâm phần Vườn Quốc gia U Minh Hạ được bao quanh bởi đất sản xuất nông nghiệp và rừng sản xuất của các hộ dân vùng đệm. Từ đó, khi vào mùa, việc đốt đất, đốt bờ làm rẫy, tình trạng vào rừng săn bắt động vật hoang dã, đánh bắt cá và lấy ong… đều tiềm ẩn nguy cơ cháy rừng bất cứ lúc nào. Do đó, công tác tuyên truyền nâng cao ý thức để người dân cũng là lực lượng có liên quan tham gia PCCCR mùa khô là giải pháp hữu hiệu để giảm nguy cơ cháy có thể xảy ra./.

Nguyễn Phú