Kể từ ngày 1/7/2025, tỉnh Bạc Liêu và tỉnh Cà Mau chính thức hợp nhất thành tỉnh Cà Mau theo Nghị quyết số 202/2025/QH15 của Quốc hội khoá XV. Ðây không chỉ là sự trở lại của không gian địa lý tương đồng với tỉnh Minh Hải xưa, mà là cuộc “tổng động viên” nguồn lực, tạo ra sức mạnh cộng hưởng để đưa vùng địa đầu cực Nam trở thành cực tăng trưởng mới của quốc gia.
- Hành trình của khát vọng đổi mới - Bài 1: Minh Hải trước ngưỡng cửa đổi mới
- Hành trình của khát vọng đổi mới - Bài 2: Những bước chân đầu tiên trên đường đổi mới
- Hành trình của khát vọng đổi mới - Bài 3: Bứt phá từ thế mạnh, tiềm năng kinh tế
Nhận diện tiềm năng và "điểm nghẽn" chiến lược
Tại cuộc họp chiều 9/9/2025, nghe Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Cà Mau báo cáo công tác nhân sự và dự thảo Văn kiện Ðại hội Ðại biểu Ðảng bộ tỉnh lần thứ 1, đồng chí Phan Ðình Trạc, Uỷ viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Ðảng, Trưởng ban Nội chính Trung ương, khẳng định: “Khi hợp nhất, tỉnh Cà Mau xác định được những tiềm năng và lợi thế rõ rệt, đặc biệt là về tài nguyên thiên nhiên và vị trí địa lý. Tuy nhiên, tỉnh đối mặt với nhiều thách thức đáng kể để phát triển bền vững”.
Ðồng chí Phan Ðình Trạc thẳng thắn chỉ ra "điểm nghẽn" cốt tử: “Một trong những khó khăn lớn nhất là vị trí địa lý khá xa so với các trung tâm kinh tế và thành phố lớn, điều này làm giảm sự thu hút đầu tư và hạn chế giao thương”. Lời nhận định này không chỉ là đánh giá khách quan mà còn là đề bài lớn để bộ máy chính quyền phải tìm lời giải trong nhiệm kỳ 2025-2030.
Dưới góc nhìn chuyên gia, TS. Trần Hữu Hiệp, Phó Chủ tịch Hiệp hội Du lịch đồng bằng sông Cửu Long, nhận định, sau hợp nhất, tỉnh Cà Mau hội tụ nhiều lợi thế so sánh nổi bật. Ðó là bán đảo với không gian phát triển mới, dựa trên lợi thế kinh tế biển, trung tâm năng lượng khí - điện - đạm quốc gia, bên cạnh kho tàng bản sắc văn hoá đặc trưng của vùng đất phương Nam.
Năm 2025, Cà Mau đạt sản lượng lúa trên 1,9 triệu tấn, góp phần vào tỷ trọng khu vực nông, lâm nghiệp và thuỷ sản chiếm gần 35% tổng giá trị sản phẩm trong tỉnh (GRDP). (Ảnh chụp tại xã Phước Long).
Với bờ biển dài khoảng 310 km, có 3 mặt giáp biển, Cà Mau trở thành “mặt tiền” cửa ngõ ra biển Ðông và vịnh Thái Lan, kết nối trực tiếp với tuyến hàng hải quốc tế sôi động nhất thế giới. Theo TS. Trần Hữu Hiệp, định hướng đầu tư xây dựng Cảng biển Hòn Khoai, Cảng cá Gành Hào và phát triển các đảo theo quy hoạch đang mở ra không gian phát triển vận tải biển, logistics và du lịch biển tầm cỡ. Kinh tế biển được kỳ vọng tăng tốc phát triển toàn diện: từ nuôi trồng, đánh bắt xa bờ đến dịch vụ hậu cần nghề cá và xuất khẩu thuỷ sản.
Ðặc biệt, Cà Mau mới khẳng định vị thế trung tâm năng lượng của cả nước. Không chỉ có Cụm công nghiệp Khí - Ðiện - Ðạm, đây còn là vùng có tiềm năng điện gió ven biển bậc nhất, đã và đang thu hút nhiều dự án tỷ đô về năng lượng tái tạo, tạo nền móng vững chắc cho nền kinh tế xanh.
Trong bối cảnh tái cấu trúc địa giới hành chính năm 2025, việc hợp nhất Cà Mau và Bạc Liêu đã tạo ra thực thể không gian kinh tế - văn hoá mới với tiềm năng di sản khổng lồ”. Thực thể này không chỉ mở rộng diện tích mà còn cộng hưởng giá trị, biến Cà Mau trở thành “bảo tàng sống” về hệ sinh thái và văn hoá bản địa.
Tái cấu trúc để thích ứng và bứt phá
Ðể hiện thực hoá khát vọng trở thành cực tăng trưởng mới, Cà Mau sau hợp nhất không chỉ dừng lại ở những định hướng chung chung mà đã cụ thể hoá bằng những hành động quyết liệt. Cột mốc quan trọng là Nghị quyết số 01 ngày 25/2/2026 của HÐND tỉnh (khoá X) về việc điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Cà Mau thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, được xem là định hướng mới, định hình lại toàn bộ cấu trúc kinh tế của vùng đất 3 mặt giáp biển.
Theo đó, tỉnh xác định chiến lược phát triển dựa trên “kiềng ba chân” với 3 ngành chủ lực mang tính dẫn dắt tăng trưởng: Nâng tầm chuỗi giá trị, đưa thương hiệu thuỷ sản Cà Mau vươn xa trên bản đồ toàn cầu; chú trọng phát triển điện gió, khí hoá lỏng và đặc biệt là năng lượng xanh (Hydrogen/Amoniac xanh) - đón đầu xu thế chuyển dịch năng lượng thế giới; khai thác tối đa lợi thế “mặt tiền biển” để trở thành trung tâm trung chuyển hàng hải quốc tế.
Song song đó, du lịch được xác định là ngành ưu tiên hàng đầu với việc hình thành các sản phẩm đặc thù “biển - đảo - rừng ngập mặn”. Thay vì chỉ là điểm dừng chân ngắn ngày, Cà Mau hướng tới mô hình trải nghiệm sâu và lưu trú dài ngày, biến lợi thế sinh thái thành nguồn lợi kinh tế bền vững.
Với 3 mặt giáp biển, Cà Mau có lợi thế lớn về kinh tế biển. (Ảnh chụp tại đảo Hòn Chuối, Ấp 1, xã Sông Ðốc, ngày 12/3/2026).
Về mặt chính sách, Cà Mau xác định đột phá nằm ở việc tạo lập môi trường thuận lợi cho khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Tỉnh cam kết thực hiện chuyển đổi số toàn diện và chuyển đổi xanh, thúc đẩy kinh tế tuần hoàn và phát triển kinh tế tư nhân. Việc xây dựng, nhân rộng các mô hình sản xuất hiệu quả gắn với nông nghiệp công nghệ cao sẽ là động lực để phát triển lực lượng sản xuất, tạo ra nội lực mạnh mẽ cho Cà Mau mới bứt phá trên hành trình hội nhập.
Việc hợp nhất đã tạo ra tỉnh Cà Mau rộng lớn về không gian, mạnh mẽ về tiềm lực nhưng cũng đầy rẫy thách thức. Như con tàu vĩ đại đang căng buồm ra khơi, tương lai của địa đầu cực Nam Tổ quốc phụ thuộc vào khả năng thích ứng và tinh thần đồng lòng của hơn 2,6 triệu người dân.
Tuyến đường trục Đông - Tây nối liền 2 cửa biển lớn Sông Đốc và Gành Hào đã tạo thay đổi lớn cho vùng nông thôn tỉnh Cà Mau. (Ảnh chụp tại xã Hưng Mỹ).
Dưới sự chỉ đạo sát sao của Trung ương và sự quyết tâm của chính quyền địa phương, vùng đất Cà Mau đang được kỳ vọng trở thành cực tăng trưởng mới của vùng đồng bằng sông Cửu Long và của quốc gia, điểm sáng trong bản đồ phát triển kinh tế biển và kinh tế xanh Việt Nam. Cú hích từ hợp nhất chính là ngọn gió mát lành thổi bùng lên khát vọng xây dựng “Cà Mau là tỉnh phát triển, xã hội văn minh, hiện đại, thích ứng biến đổi khí hậu” vào năm 2050.
“Khi hợp nhất, tỉnh Cà Mau đã xác định được những tiềm năng và lợi thế rõ rệt, đặc biệt là về tài nguyên thiên nhiên và vị trí địa lý”.
(trích nội dung buổi làm việc của Tổ Công tác số 1 của Bộ Chính trị do Chủ tịch nước Lương Cường làm Tổ trưởng, với đại diện Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Cà Mau chiều 9/9/2025 tại Trụ sở Trung ương Đảng).
Nguyễn Quốc
Bài cuối: RẼ SÓNG RA BIỂN LỚN

Truyền hình



Xem thêm bình luận