Hỗ trợ nông dân tìm đầu ra cho lúa đông xuân

Thời điểm này, nông dân trên địa bàn tỉnh Cà Mau đang tập trung thu hoạch dứt điểm vụ lúa đông xuân 2025-2026. Dù năng suất đạt khá cao nhưng giá lúa giảm, trong khi chi phí sản xuất như phân bón, xăng dầu, thuê máy gặt đập… lại tăng cao, khiến lợi nhuận của bà con giảm. Trước tình hình này, chính quyền các địa phương đang tích cực tìm giải pháp hỗ trợ nông dân.

• Tìm đầu ra cho lúa vụ đông xuân

Tại xã Vĩnh Phước, vụ đông xuân 2025-2026, nông dân xuống giống gần 2.300 ha. Thời tiết thuận lợi, sâu bệnh được kiểm soát nên lúa phát triển đồng đều, bông dài, hạt chắc. Bà con ai cũng kỳ vọng vụ mùa bội thu. Thế nhưng, sát ngày thu hoạch, giá lúa giảm gần 1.000 đồng/kg.

Nông dân xã Vĩnh Phước thu hoạch lúa đông xuân.

Nếu như những năm trước, vào thời điểm này, thương lái đã vào tận xóm, ấp để đặt cọc, bao tiêu, ghe thu mua cũng tấp nập neo đậu chờ vận chuyển, thì năm nay, không khí trở nên trầm lắng. Bà con nông dân không khỏi lo lắng. 

Đứng trên bờ bao, nhìn ruộng lúa sắp thu hoạch mà chưa có người mua, ông Danh Mướt (ấp Bình Tốt) không giấu nỗi lo: “Nông dân quanh năm trông chờ vào mấy vụ lúa. Chi phí tăng đã đành, giờ lúa làm ra lại khó bán, thật sự rất khó khăn. Chỉ mong tới lúc thu hoạch, giá nhích lên và có người thu mua để còn xoay xở cho vụ sau”.

Nhiều nông dân cho biết, dù giá thấp nhưng vẫn phải bán, bởi nếu để lúa chín rục ngoài đồng, đổ ngã thì thiệt hại còn lớn hơn. 

Thấp thỏm khi gần 1 ha lúa sắp thu hoạch nhưng chưa tìm được đầu ra, ông Phạm Văn Bì (ấp Bình Lễ) chia sẻ: "Tới kỳ thu hoạch phải cắt bán, chứ để lâu càng lỗ, đành "bóp bụng" qua vụ này, hy vọng vụ sau khá hơn”.

Giá dầu tăng kéo theo chi phí cắt, vận chuyển lúa từ đồng vào nhà tăng.

Giá lúa giảm, trong khi chi phí đầu vào lại tăng đồng loạt. Giá phân bón, thuốc bảo vệ thực vật tăng từ vài chục ngàn đồng đến 150 ngàn đồng mỗi bao, khiến chi phí sản xuất tăng khoảng 20% so với năm trước. Bên cạnh đó, do giá dầu tăng, kéo theo chi phí vận hành máy gặt đập liên hợp tăng nên giá thuê máy gặt tăng lên khoảng 500.000 đồng/công, cao hơn 150.000 đồng so với vụ trước.

Ông Trần Công Sơn (ấp Bình Lễ) chia sẻ: “Giá lúa giảm, nhưng công cắt tăng, giá phân tăng, chi phí thuê nhân công cũng tăng… khiến nông dân càng gặp khó”.

Nông dân xã Phước Long tranh thủ thời tiết nắng tốt, phơi lúa sau thu hoạch.

Không riêng tại xã Vĩnh Phước, đây cũng là khó khăn chung của nông dân tại nhiều địa phương sản xuất vụ lúa đông xuân, rất cần sự vào cuộc của các cấp, ngành trong việc hỗ trợ tiêu thụ lúa, bình ổn giá dịch vụ thu hoạch, huy động tối đa máy gặt đập liên hợp để đẩy nhanh tiến độ, giảm thiểu rủi ro. 

Trước tình hình trên, chính quyền các địa phương cũng đang tích cực hỗ trợ nông dân. Ông Nguyễn Thanh Hoàng, Chủ tịch UBND xã Vĩnh Phước, cho biết: "Địa phương đã chủ động liên hệ với doanh nghiệp, hợp tác xã trong và ngoài tỉnh để kết nối thu mua lúa cho bà con. Đồng thời, xây dựng đề án kho chứa, chế biến lúa gạo nhằm giải quyết hiệu quả vấn đề tiêu thụ. Song song đó, các ngành chuyên môn cũng tổ chức tập huấn, hướng dẫn nông dân điều chỉnh quy trình canh tác, giảm chi phí sản xuất, nâng cao hiệu quả qua từng vụ". 

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, vụ đông xuân 2025-2026, toàn tỉnh xuống giống 93.436 ha, tính đến thời điểm này đã thu hoạch khoảng 50.000 ha, đạt gần 54%, năng suất bình quân gần 6,5 tấn/ha. Với năng suất này, nếu giá ổn định như mọi năm, nông dân vẫn có lãi. Tuy nhiên, việc giá lúa giảm sâu ngay trước thu hoạch đã làm thu nhập của bà con giảm đáng kể. Hiện giá lúa tươi dao động từ 5.500-6.100 đồng/kg, tuỳ giống.

Hy vọng giá lúa đông xuân sẽ sớm phục hồi. Cùng với sự vào cuộc của các cấp chính quyền, lúa sau thu hoạch sẽ được tiêu thụ kịp thời, giúp nông dân xoay vòng vốn, tái đầu tư vụ mùa tiếp theo./.

Nguyễn Linh- Chí Linh