Thứ ba, 17-11-26 11:35:32
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

HƯỚNG TỚI KỶ NIỆM 70 NĂM SỰ KIỆN TẬP KẾT RA BẮC (1954-2024)

200 ngày tự do, yên bình

Báo Cà Mau Ngày 20/7/1954, Hiệp định Giơ-ne-vơ được ký kết, chấm dứt cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và can thiệp Mỹ của Nhân dân ta. Ðây là một thắng lợi to lớn của Nhân dân ta trên con đường giải phóng dân tộc, là cơ sở pháp lý quốc tế để ta tiếp tục đấu tranh hoàn thành cuộc cách mạng dân tộc dân chủ Nhân dân trong cả nước.

Ngày 22/7/1954, Chủ tịch Hồ Chí Minh ra lời kêu gọi đồng bào cả nước, khẳng định công lao to lớn của Nhân dân miền Nam “đi trước về sau”, Người nói rõ: “Ðồng bào miền Nam kháng chiến trước hết, giác ngộ rất cao. Tôi chắc rằng đồng bào sẽ đặt lợi ích cả nước lên trên lợi ích địa phương, lợi ích lâu dài lên trên lợi ích trước mắt, mà ra sức cùng đồng bào toàn quốc phấn đấu để củng cố hoà bình, thực hiện thống nhất, hoàn thành độc lập, dân chủ trong toàn quốc. Ðảng, Chính phủ luôn luôn theo dõi sự cố gắng của đồng bào và tin chắc rằng sẽ thắng lợi”.

Ðoàn Cải lương Hương Tràm phục vụ văn nghệ hướng đến Kỷ niệm 70 năm Sự kiện tập kết ra Bắc, tại thị trấn Sông Ðốc, huyện Trần Văn Thời.

Các tỉnh thuộc miền Tây có 15 ngày để chuyển quân tập kết về Cà Mau. Ta và đối phương thống nhất, trên con đường chuyển quân, đối phương phải rút hết lực lượng và đồn bót. Theo đó, lực lượng của các tỉnh Cần Thơ, Sóc Trăng... từ vùng giải phóng xuống Cà Mau. Tại Cà Mau, khu tập kết 200 ngày bao gồm bán đảo Cà Mau, bắt đầu từ Vịnh Thái Lan vào bờ Nam sông Cái Lớn đến ngã ba sông Nước Trong, qua kênh xáng Ngan Dừa, xuống ngã tư Vĩnh Phú đến Vĩnh Hưng, ra biển Ðông. Khu này phần lớn là vùng giải phóng (trừ thị trấn Cà Mau, Giá Rai, Tắc Vân và các thị tứ Hộ Phòng, Hoà Bình). Ngày 25/8/1954, ta lập Uỷ ban Quân chính tiếp quản khu tập kết, kinh xáng Chắc Băng trở thành trung tâm khu tập kết.

Trung ương Cục chủ trương xây dựng khu tập kết Cà Mau thành hình mẫu chính quyền cách mạng, một chính quyền của dân, do dân và vì dân, để đồng bào cảm nhận sâu sắc, so sánh với chế độ quốc gia giả hiệu, tay sai của Pháp - Mỹ, tạo tiền đề cho các tầng lớp Nhân dân đấu tranh giữ lấy những quyền lợi mà cách mạng đã đem lại cho họ.

Ta xây dựng hàng trăm căn nhà mới cho những gia đình sống lang thang, không nơi nương tựa; sửa trường cũ, cất thêm trường mới. Toàn khu tập kết có 875 trường, có cả trường cho con em đồng bào Khmer. Cán bộ, bộ đội tích cực làm công tác chống dốt. Trong thời gian 200 ngày, ta đã mở 200 lớp học bình dân, xoá 75% số người chưa biết chữ. Ta lập thêm 24 trạm y tế, nhà bảo sanh, điều trị trên 10 ngàn lượt người bệnh trong khu vực và các nơi khác đến.

Phong trào vệ sinh làm sạch đường phố, hốt rác, nạo vét cống rãnh, đào mương thoát nước ở các khu xóm lao động được quần chúng tham gia đông đảo. Ðèn điện được mắc thêm ở các xóm lao động, các ngõ hẻm. Ta đã làm nhiều sân vận động mới, tuyên truyền phong trào thể dục thể thao, tổ chức luyện tập, bóng đá sôi nổi giữa các đơn vị bộ đội và thanh niên địa phương. Ðặc biệt, những buổi trình diễn của các đoàn văn công, các đội ca múa thiếu nhi, những cuộc triển lãm, chiếu phim cả ngày lẫn đêm ở nhiều địa điểm, đã thu hút đông đảo quần chúng tham gia, tạo không khí sôi động.

Vùng Cà Mau trong thời gian tập kết chuyển quân nhộn nhịp như ngày hội. Thân nhân của cán bộ, chiến sĩ đi tập kết, đồng bào các giới khắp Nam Bộ tới lui thăm nom người thân rất đông đảo, không khí thật vui vẻ. Trật tự an ninh vùng tập kết được đảm bảo, ban đêm không có giới nghiêm, nhà không đóng cửa, đồ đạc không sợ bị trộm cắp. Ðời sống mới ở vùng giải phóng tràn vào các thị trấn, thị tứ do ta quản lý, bến xe, bến tàu ngày đêm tấp nập hành khách. Ðường Bạc Liêu - Cà Mau trước đây mỗi tuần có 2 chuyến xe đò thì thời điểm tập kết lên đến 16 chiếc chạy suốt ngày đêm; xe chở hàng từ 4 chiếc lên 14 chiếc. Tàu, ghe máy từ 100 chiếc lên hàng ngàn chiếc. Tiệm, quán mở thêm nhiều, hàng hoá dồi dào, mua bán náo nhiệt.

Ðồng bào ghi nhận tinh thần phục vụ và thái độ đối xử của cán bộ cách mạng vui vẻ, nhã nhặn, khác hẳn với chính quyền bù nhìn và lính đánh thuê. Nhân dân khen văn nghệ cách mạng có nội dung lành mạnh, đề cao hoà bình, tinh thần dân tộc, độc lập tự chủ của Việt Nam, khác hẳn văn nghệ của vùng bị địch tạm chiếm. Ðồng bào rất thích tiêm Philatốp, coi là “thần dược” trị được nhiều bệnh mà vùng bị địch tạm chiếm không có. Ðồng bào cũng nhận thấy, từ khi cách mạng tiếp quản, bao nhiêu tệ nạn rượu chè, cờ bạc, thuốc phiện, trộm cắp... ở các thị trấn, thị tứ do địch tạm chiếm hầu như mất hẳn. Ðồng bào khen: “Việt minh hay thật!”.

Những điều hay của chế độ mới, những việc làm của chính quyền dân chủ Nhân dân in đậm dấu ấn trong ký ức của người dân Cà Mau và người dân ở khắp Nam Bộ đến đây để tiễn đưa người thân đi tập kết, họ được trực tiếp tai nghe, mắt thấy. Thời gian 200 ngày tập kết chuyển quân, đồng bào Cà Mau đã sống những ngày thật tự do, hạnh phúc!

(Nguồn: “Tây Nam Bộ 30 năm kháng chiến, 1945-1975”)

 

Chí Công

 

Hẹn một ngày về!

Hành trình thu thập mẫu sinh phẩm, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ mở ra hy vọng cho nhiều gia đình. Nỗi trăn trở của những người quản trang, ký ức nghẹn ngào của đồng đội và niềm mong mỏi của thân nhân cùng hướng về một điều là trả lại tên cho các anh, đưa các anh về với gia đình. 

Những ngày ở Trường Bổ túc văn hoá công nông 1

Ðầu tháng 9/1975, tôi về nhận nhiệm vụ ở Trường Bổ túc văn hoá công nông 1 (tỉnh Minh Hải cũ), với mức lương 83 đồng.

Khúc tráng ca dưới làn đạn

Tháng 10/1961, trên vùng đất Ðầm Dơi, cuộc đấu tranh chính trị trực diện đã diễn ra trong hoàn cảnh vô cùng khốc liệt. Hàng ngàn người dân, phần lớn là phụ nữ và nông dân, từ các ngả đường, những dòng kênh, con rạch, chèo xuồng tiến về Chi khu Ðầm Dơi, mang theo những khẩu hiệu đòi chấm dứt càn quét, khủng bố, đàn áp. Họ không mang theo súng đạn. Vũ khí của họ là lòng yêu nước, ý chí đấu tranh và niềm tin vào lẽ phải.

Dấu ấn những con tàu không số

Tháng 4/2025, tỉnh Cà Mau tổ chức lễ đón nhận bằng xếp hạng Di tích Quốc gia đặc biệt cho Bến Vàm Lũng. Trong nghi thức thả thuyền và hoa tưởng niệm các liệt sĩ “tàu không số” hy sinh trên biển Cà Mau, có 2 người lính già khó nhọc dìu nhau lên tàu tham dự. Họ muốn được ra biển khơi, muốn thêm một lần sống lại tuổi đôi mươi khốc liệt mà đầy tự hào, muốn được gửi lòng mình vào những cánh hoa tưởng nhớ những đồng đội vì nhiệm vụ thiêng liêng mà hoà máu xương vào biển cả.

“Hoa lửa” trên đường 1C huyền thoại

Ra đời trong phong trào "5 xung phong" chống Mỹ cứu nước, ngày 13/5/1966, Ðại đội Nguyễn Việt Khái 1 hành quân về R. Các đại đội Nguyễn Việt Khái 2 và 3 cũng lên đường nhận nhiệm vụ ở tuyến vận tải 1C trong đội hình Liên đội 1 Thanh niên xung phong (TNXP) Tây Nam Bộ vào giữa năm 1967. Sau đó, các đại đội Quyết thắng 1, 2 và 3 hoạt động theo phương thức hợp - tan ở địa bàn Cái Lớn - Ba Ðình nối tuyến 1C về Cà Mau.

Ðêm tháng Mười

Giữa năm 1959, cách mạng miền Nam nói chung, địa bàn huyện Ngọc Hiển nói riêng, phải đương đầu với những khó khăn chồng chất. Luật 10/59 của chính quyền Ngô Ðình Diệm do Mỹ dựng lên đã tổ chức các chiến dịch "Tố cộng, diệt cộng", tiến hành càn quét, đánh phá liên miên; bọn tề điệp, ác ôn ngóc đầu dậy, nhất là tổ chức tự vệ hương thôn, trước họng súng và trong cửa nhà tù của chúng, những người dân lương thiện, bất cứ ai cũng đều có thể bị chúng quy là Việt cộng.

Lần đầu xem chiếu bóng

Một chiều đầu tháng 10/1966, được tin Ðội chiếu bóng Cà Mau - Ninh Bình thực hiện buổi chiếu đầu tiên ở Vịnh Dừa, cách cơ quan chúng tôi hơn 2 cây số, ai nấy đều háo hức. Bởi, chúng tôi đều sinh ra và lớn lên ở nông thôn, không ai biết chiếu bóng là gì. Còn bởi phim ảnh của miền Bắc xã hội chủ nghĩa, hậu phương lớn của miền Nam, tất cả vì miền Nam ruột thịt.

Nhớ thương đồng đội

Năm 1978, cựu chiến binh Nguyễn Ngọc Như, ấp Láng Giài, xã Hoà Bình, khi ấy đang độ tuổi đôi mươi, thực hiện nhiệm vụ tại Sư đoàn 4 (Quân khu 9) chiến đấu trên chiến trường biên giới Tây Nam. Hơn nửa thế kỷ trôi qua, ký ức về những ngày tháng chiến đấu vẫn vẹn nguyên trong tâm trí. “Ðồng đội tôi năm đó được 35 người, giữa chiến trường ác liệt, nhiều người đã ngã xuống ngay trên tay tôi. Ðến nay, đồng đội tôi chỉ còn lại 3 người”, bà Như rơm rớm nước mắt.

Lắng nghe lịch sử giữa trùng khơi

Hành trình “Biển đảo quê hương” với chủ đề “Theo dấu chân anh hùng - Tuổi trẻ sắt son niềm tin với Ðảng” của Tuổi trẻ tỉnh Cà Mau vừa qua đưa đoàn viên, thanh niên (ÐVTN) đến với Côn Ðảo (Thành phố Hồ Chí Minh), nơi mỗi phần mộ, mỗi câu chuyện đều gắn với những năm tháng đấu tranh đầy gian khổ nhưng rất đỗi hào hùng của dân tộc.

“Buổi phát thanh gởi về Nam”

Tháng 8/1959, cách mạng miền Nam chịu tổn thất nặng nề do Mỹ - Diệm thực hiện chính sách khủng bố tàn bạo, bắn giết, bắt tù đày tất thảy những người chúng cho là "Việt cộng". Nghị quyết 15 của Trung ương nhằm chuyển hướng chiến lược của cách mạng miền Nam còn trong giai đoạn triển khai...