Thứ tư, 7-1-26 09:45:54
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Kinh nghiệm bồi dưỡng học sinh giỏi môn Vật lý

Báo Cà Mau Với 10 năm kinh nghiệm phụ trách phát hiện, bồi dưỡng học sinh giỏi, thầy Lê Văn Dụ, giáo viên bộ môn Vật lý, Trường THCS Phan Bội Châu, TP Cà Mau, chia sẻ: Các sự vật, hiện tượng vật lý rất quen thuộc, gần gũi với các em. Việc tạo lòng say mê, hứng thú, tìm tòi kiến thức phụ thuộc rất nhiều vào nghiệp vụ sư phạm của người thầy.

Với 10 năm kinh nghiệm phụ trách phát hiện, bồi dưỡng học sinh giỏi, thầy Lê Văn Dụ, giáo viên bộ môn Vật lý, Trường THCS Phan Bội Châu, TP Cà Mau, chia sẻ: Các sự vật, hiện tượng vật lý rất quen thuộc, gần gũi với các em. Việc tạo lòng say mê, hứng thú, tìm tòi kiến thức phụ thuộc rất nhiều vào nghiệp vụ sư phạm của người thầy. Vì vậy, không nên cứng nhắc thông qua kết quả kiểm tra mà cần căn cứ vào năng lực biết phân tích hiện tượng, biết suy luận của học sinh, để đánh giá được những học sinh nào nổi trội, từ đó, theo sát các em.

Phải biết giữ “lửa” cho học sinh, thầy Lê Văn Dụ cho biết, bằng cách kịp thời động viên, khuyến khích thường xuyên trong quá trình học tập, cũng như khi ôn luyện để các em lạc quan, có động lực phấn đấu, vươn lên. Song song đó, giáo viên phải không ngừng nghiên cứu tìm tòi phương pháp, kỹ năng giảng dạy mới; cập nhật những phương pháp, hình thức và nội dung kiểm tra, đánh giá tiên tiến. 

Việc tạo lòng say mê, tìm tòi kiến thức phụ thuộc rất nhiều vào nghiệp vụ sư phạm của người thầy.

Ðơn cử, qua công tác bồi dưỡng học sinh giỏi, thầy nhận thấy bước đầu các em chưa có kỹ năng giải bài toán Vật lý nâng cao về chuyển động, vì các em còn thiếu những hiểu biết kỹ năng quan sát, phân tích thực tế, thiếu các công cụ toán học trong việc giải thích phân tích, chưa đề ra phương pháp giải cụ thể cho từng dạng bài tập.

Thầy Lê Văn Dụ cho rằng, để học sinh có thể hiểu một cách sâu sắc về hệ thống từng loại bài tập thì nhất thiết trong quá trình giảng dạy, giáo viên phải phân loại các dạng bài tập và xây dựng các phương pháp giải cụ thể cho từng loại bài, đặc biệt đối với các bài tập chuyển động. Muốn làm được bài tập, bắt buộc học sinh phải biết vận dụng các thao tác tư duy, so sánh, phân tích, tổng hợp, khái quát hoá… để xác định bản chất vật lý, trên cơ sở đó chọn ra công thức thích hợp. Kết quả, sau khi áp dụng các giải pháp đã nêu, thầy thấy các em học sinh giỏi đều giải các bài toán vật lý cơ bản chuyển động, yêu thích học bộ môn Vật lý và đã chủ động khi giải bài toán này.

Lý thuyết môn học thì vô cùng rộng, giáo viên là người đóng vai trò tổng hợp kiến thức, tổng hợp tài liệu và hướng dẫn cho các em tự nghiên cứu. Thầy cho biết: “Rất nhiều học sinh và thậm chí giáo viên lầm tưởng rằng học sinh giỏi không cần học trong sách giáo khoa (SGK). Kiến thức SGK là căn bản và rất quan trọng. Bởi vậy, hiểu đúng, đủ, cặn kẽ kiến thức SGK là điều thực sự cần thiết”.

Học sinh giỏi phải biết biến kiến thức trong sách vở đã nghiên cứu thành kiến thức của mình để vận dụng một cách sáng tạo trong giải quyết các vấn đề được đưa ra tại các kỳ thi. Sau khi biết cách tiếp cận và giải quyết các vấn đề trong vật lý, giáo viên nên giao cho các em các tập đề thi học sinh giỏi các cấp để luyện tập, tự nâng cao khả năng giải bài. Hãy để các em tự sửa bài, chỉ nên xoáy sâu vào những vấn đề các em đang gặp khó khăn.

Theo thầy Dụ, những đợt tập trung bồi dưỡng và thi tuyển chọn học sinh giỏi các cấp, có tác dụng đặc biệt, nhất là đối với kỹ năng thực hành của học sinh. Bởi, không chỉ riêng ở Trường THCS Phan Bội Châu, tại các trường THCS, THPT ở các địa phương khác, tình trạng thiếu thiết bị thực hành là phổ biến, hoặc có phòng và thiết bị thí nghiệm nhưng chỉ dùng để làm những bài thực hành minh hoạ lý thuyết.

“Từ sáng kiến kinh nghiệm của thầy Lê Văn Dụ trong công tác bồi dưỡng những năm qua, có từ 2 học sinh trở lên đạt giải cao học sinh giỏi vòng tỉnh mỗi năm. Năm học này, thầy bồi dưỡng đội tuyển học sinh giỏi gồm 6 em. Những đóng góp của thầy đã góp phần nâng cao chất lượng mũi nhọn của nhà trường đề ra”, cô Tạ Kim Huế, Hiệu trưởng Trường THCS Phan Bội Châu, ghi nhận./.

Bài và ảnh: Lan Uyên

Liên kết hữu ích

Chính sách lương mới tạo động lực cho đội ngũ nhà giáo

Từ 1/1, Luật Nhà giáo năm 2025 chính thức có hiệu lực, với nhiều quy định mới về chế độ tiền lương, phụ cấp đối với đội ngũ nhà giáo. Đáng chú ý, lương nhà giáo được xếp ở mức cao nhất trong hệ thống thang bậc hành chính sự nghiệp, thể hiện sự quan tâm đặc biệt của Đảng, Nhà nước đối với nghề dạy học.

Chuẩn hoá đội ngũ nhà giáo hướng tới giai đoạn 2026-2030

Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) vừa tổ chức sơ kết giai đoạn 1 của lộ trình nâng trình độ chuẩn đào tạo giáo viên (từ 1/7/2020 đến 31/12/2025), đồng thời triển khai giai đoạn 2 cho thời kỳ 2026-2030, hướng tới mục tiêu chuẩn hoá đội ngũ nhà giáo trên toàn quốc.

Hỗ trợ bữa ăn trưa cho học sinh tiểu học, THCS ở các xã biên giới

Chính phủ ban hành Nghị định số 339/2025/NĐ-CP quy định chính sách hỗ trợ bữa ăn trưa cho học sinh tiểu học và trung học cơ sở học ở các xã biên giới đất liền.

Tăng cường đầu tư giáo dục vùng Đất Mũi

Sáng 26/12, Đoàn công tác của Bộ Giáo dục và Đào tạo do bà Vũ Thị Tú Anh, Phó Cục trưởng Cục Giáo dục nghề nghiệp và Giáo dục thường xuyên làm Trưởng đoàn, có buổi làm việc với xã Đất Mũi nhằm khảo sát thực trạng và nhu cầu đầu tư lĩnh vực giáo dục - đào tạo phục vụ xây dựng Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2030.

Trao 55 giải Cuộc thi “Thanh niên với văn hoá đọc”

Sau gần một tháng phát động, sáng 25/12, Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch tỉnh Cà Mau phối hợp Sở Giáo dục và Đào tạo tổ chức lễ tổng kết và trao giải Cuộc thi “Thanh niên với văn hoá đọc”. Giải Nhất cuộc thi được trao cho em Trần Nguyễn Anh Thi đến từ Trường THCS và THPT Lý Văn Lâm.

Khai mạc Kỳ thi chọn học sinh giỏi quốc gia THPT năm học 2025-2026 tại Cà Mau

Chiều 24/12, tại Trường THPT chuyên Phan Ngọc Hiển (phường An Xuyên), Sở Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) tỉnh Cà Mau long trọng tổ chức khai mạc Kỳ thi chọn học sinh giỏi quốc gia trung học phổ thông năm học 2025-2026.

Trao 28 suất học bổng Nguyễn Trường Tộ cho sinh viên Cà Mau

Chiều 23/12, Hội Sinh viên Trường Cao đẳng Cộng đồng Cà Mau tổ chức lễ mít tinh kỷ niệm 76 năm Ngày truyền thống Học sinh - Sinh viên (9/1/1950-9/1/2026), tổng kết hoạt động phong trào năm học 2024-2025 và trao học bổng Nguyễn Trường Tộ.

Bổ ích giờ học ngoại khoá

Thời gian qua, từ sự phối hợp cùng các đơn vị, nhiều trường tiểu học đã mang đến những sân chơi ngoại khoá bổ ích, lý thú, ở đó học sinh được tự do sáng tạo, phát huy năng khiếu và có thêm nhiều kiến thức ngoài trang sách.

Ổn định phương thức thi, tăng ứng dụng công nghệ

Trong bối cảnh hệ thống giáo dục đang từng bước hoàn thiện theo mô hình quản lý mới, Bộ Giáo dục và Đào tạo (Bộ GD&ĐT) vừa công bố dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung một số điều của Quy chế thi tốt nghiệp THPT, dự kiến áp dụng từ kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026. Thông điệp xuyên suốt được Bộ GD&ĐT nhấn mạnh là giữ ổn định kỳ thi, đồng thời điều chỉnh hợp lý các khâu tổ chức nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và tính minh bạch.

Từ phòng học STEM đến ước mơ nghề nghiệp cho học sinh

 Trong bối cảnh yêu cầu về nguồn nhân lực chất lượng cao ngày càng trở nên cấp thiết, giáo dục STEM được xác định là một trong những hướng đi quan trọng nhằm giúp học sinh hình thành tư duy khoa học, năng lực sáng tạo và định hướng nghề nghiệp sớm.