Nâng chất quy hoạch sử dụng đất. Bài 2: Gỡ “nút thắt”

(CMO) Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến bất cập, chồng chéo trong công tác quy hoạch, quản lý sử dụng đất. Trong đó, một số nguyên nhân khách quan phải kể đến chính là việc một số văn bản quy phạm pháp luật về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất chưa sát với thực tế để áp dụng thực hiện.

Cụ thể là chưa có quy định chi tiết về cách xử lý việc chồng chéo giữa quy hoạch sử dụng đất cấp tỉnh và cấp huyện, giữa quy hoạch sử dụng đất và quy hoạch chuyên ngành.

Chậm điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất    

Hiện nay, tốc độ đô thị hoá ngày càng nhanh, đi đôi với nhu cầu sử dụng đất lớn, trong khi đó việc điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất chậm được cấp thẩm quyền phê duyệt. Đến nay, nhiều công trình, dự án mới phát sinh theo tốc độ đô thị hoá, chưa phù hợp với quy hoạch sử dụng đất đến năm 2020. Vì vậy, quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất chưa đáp ứng kịp thời nhu cầu sử dụng đất của các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân.

Ngoài ra, đối với các dự án chậm triển khai thực hiện, nguyên nhân chủ yếu là do chưa có sự điều chỉnh nguồn vốn hợp lý, chưa nhận được sự đồng thuận cao trong thực hiện việc bồi thường, giải phóng mặt bằng, khiến các dự án phải… nằm chờ.

Tuy nhiên, về chủ quan, phải nhìn nhận rằng, thực tế đã qua chính quyền địa phương cơ sở một số nơi còn có biểu hiện buông lỏng quản lý đất đai, để đất công bị lấn chiếm, thậm chí còn tình trạng cho thuê, cho mượn đất công không đúng thẩm quyền. Theo đó, khi phát hiện, xử lý các trường hợp vi phạm về quản lý, sử dụng đất đai ở cấp huyện, cấp xã vẫn còn chậm, chưa chặt chẽ, xử lý không đúng quy định.
Tất cả vấn đề này phần lớn do công tác tuyên truyền, phổ biến chính sách, pháp luật về đất đai của mỗi địa phương chưa thật sự hiệu quả, chưa tạo chuyển biến mạnh trong ý thức chấp hành pháp luật của một bộ phận Nhân dân, dẫn đến vẫn còn nhiều người cố tình sử dụng đất sai mục đích.

Hiện tại nhu cầu xây nhà ở của người dân trên tuyến đường Hồ Chí Minh (đoạn thị trấn Rạch Gốc về Đất Mũi) rất lớn.

Chủ tịch UBND huyện Ngọc Hiển Lý Hoàng Tiến bộc bạch: “Đối với công tác quy hoạch sử dụng đất, huyện đã nghiên cứu luật và tổ chức quy hoạch theo luật nhưng vẫn còn điểm băn khoăn, vì trong triển khai quyết định quy hoạch, có những điểm còn hiểu theo cách khác nhau. Quy hoạch sử dụng đất của huyện thường đụng chạm đất lâm nghiệp. Có ý kiến đặt ra, huyện xây dựng quy hoạch trước, sau đó xin chủ trương tỉnh thu hồi phần đất lâm nghiệp cho địa phương để thực hiện quy hoạch. Song, cũng có ý kiến cho rằng, xin chủ trương tỉnh thu hồi đất lâm nghiệp trước, sau đó chuyển cho địa phương quản lý rồi mới tiến hành lập quy hoạch sử dụng đất sẽ khả thi hơn.

Tìm giải pháp căn cơ

Để công tác lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đạt hiệu quả, không còn chồng chéo, bất cập, ông Trịnh Văn Lên cho biết: Cần nâng cao hơn nữa chất lượng công tác lập, thẩm định, phê duyệt quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất ở cấp huyện, nhất là phải dự báo chính xác nhu cầu sử dụng đất của các ngành, lĩnh vực. Đồng thời, phải thực hiện đúng quy trình lập, thẩm định, phê duyệt, công bố quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất và quản lý chặt chẽ quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được phê duyệt.

Chấm dứt tình trạng cho thuê, cho mượn đất không đúng thẩm quyền. Theo đó, xử lý kịp thời các trường hợp sử dụng đất sai mục đích. Xác định rõ trách nhiệm về quản lý đất đai của UBND cấp huyện, cấp xã theo quy định của Luật Đất đai khi để xảy ra vi phạm. Triển khai thực hiện nghiêm túc chỉ thị của Chủ tịch UBND tỉnh về tăng cường quản lý đất đai trên địa bàn tỉnh.

Bên cạnh đó, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về đất đai đến từng đối tượng sử dụng đất bằng các hình thức phù hợp, nhất là các quy định về xử lý vi phạm trong lĩnh vực đất đai, về quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất. Thường xuyên thanh tra, kiểm tra việc quản lý, sử dụng đất của các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân để kịp thời phát hiện và xử lý vi phạm.

Giải quyết dứt điểm các trường hợp sử dụng đất hợp pháp nhưng chưa kê khai đăng ký. Hoàn chỉnh hồ sơ, thủ tục để xem xét giao đất, cho thuê đất, cấp GCNQSDĐ cho các tổ chức, cá nhân. Đồng thời, xử lý dứt điểm các trường hợp được giao đất, thuê đất nhưng chưa hoàn thành nghĩa vụ tài chính hoặc đã hết thời hạn sử dụng đất./.

Quách Nguyên