Nhân rộng các mô hình sản xuất hiệu quả

Bạc Liêu đang phát triển các mô hình sản xuất nông nghiệp xanh, nông nghiệp sạch, nông nghiệp hữu cơ và mang lại hiệu quả kinh tế cao. Các mô hình này không chỉ tăng năng suất, sản lượng mà còn hướng đến phát triển bền vững, bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu.

Sở Nông nghiệp và Môi trường kiểm tra mô hình nuôi tôm quảng canh ở TX. Giá Rai.

HIỆU QUẢ TỪ CÁC MÔ HÌNH NUÔI TÔM

Bạc Liêu có 3 vùng sinh thái chính: vùng mặn, vùng chuyển đổi và vùng ngọt hóa. Mỗi vùng đều có các mô hình sản xuất nông nghiệp đặc thù, đóng góp vào sự phát triển kinh tế của địa phương.

Vùng mặn (phía Nam Quốc lộ 1A) với diện tích đất sản xuất khoảng 101.000ha, chủ yếu phát triển các mô hình nuôi trồng và khai thác thủy hải sản, đặc biệt là nuôi tôm sú, tôm thẻ chân trắng, cua biển và các loài nhuyễn thể. Vùng này cũng phát triển các mô hình nuôi Artemia và làm muối tại một số xã ven biển. Ngoài ra, các đối tượng nuôi khác như cá kèo, cá bống mú, cá tra bần, cá lóc và lươn cũng được sản xuất ở quy mô nhỏ.

Vùng chuyển đổi và ngọt hóa (phía Bắc Quốc lộ 1A) với diện tích đất sản xuất khoảng 158.000ha, chủ yếu canh tác lúa (2 - 3 vụ/năm) kết hợp nuôi tôm - cua - cá. Nổi bật là mô hình lúa - tôm ở TX. Giá Rai. Cụ thể như gia đình anh Đoàn Thanh Tùng ở xã Phong Thạnh A có hơn 3ha thực hiện mô hình lúa - tôm. Nếu tính cả nguồn thu từ lúa, nuôi tôm kết hợp với các loài thủy sản khác, thu nhập của gia đình anh Tùng hơn 500 triệu đồng/năm. Ngoài ra, các mô hình nuôi cá sấu, le le, vịt trời và các mô hình trồng rau màu, cây ăn trái (như bắp, đậu, khóm) cũng đang phát triển.

Tỉnh đã triển khai nhiều mô hình sản xuất nông nghiệp hiệu quả, từ mô hình nuôi tôm siêu thâm canh đến các mô hình trồng lúa và tôm - lúa kết hợp. Điển hình là mô hình nuôi tôm siêu thâm canh (STC) được triển khai tại nhiều địa phương, với mật độ thả nuôi từ 150 - 300 con/m² và sản lượng đạt cao, trung bình 17,42 tấn/ha. Đây là mô hình mang lại sản lượng lớn, chiếm 40,5% sản lượng tôm nuôi toàn tỉnh. Mô hình nuôi tôm thâm canh, bán thâm canh với diện tích nuôi tôm sú 10.756ha, năng suất đạt 4 tấn/ha và sản lượng trên 43.000 tấn/năm. Hay mô hình nuôi tôm thẻ chân trắng thâm canh, bán thâm canh với diện tích nuôi 14.870ha, mật độ thả nuôi 40 - 60 con/m², năng suất trung bình 6 tấn/ha và sản lượng đạt trên 89.000 tấn/năm. Mô hình tôm - lúa đã mở rộng diện tích lên 46.854ha, với mức lãi trung bình từ vụ tôm 25 - 60 triệu đồng/ha, vụ lúa 40 - 42 triệu đồng/ha. Bên cạnh nuôi tôm, tỉnh còn phát triển một số mô hình nuôi khác như nuôi cá sấu, nuôi lươn không bùn và các loài cá đặc sản như cá kèo, cá bống mú, cá tra bần...

Các mô hình sản xuất nông nghiệp của tỉnh có sự kết hợp giữa khoa học - công nghệ và truyền thống, giúp nâng cao năng suất và hiệu quả kinh tế. Tỉnh đã ứng dụng các tiến bộ kỹ thuật như cơ giới hóa trong sản xuất lúa, nuôi tôm theo hướng VietGAP và phát triển giống lúa ST24, ST25, tạo thương hiệu gạo và tôm sạch Bạc Liêu.

Mô hình nuôi tôm siêu thâm canh ở TP. Bạc Liêu.

PHÁT TRIỂN THEO CHUỖI GIÁ TRỊ

Để nhân rộng các mô hình sản xuất hiệu quả, ngành Nông nghiệp đề ra một số giải pháp như: Tăng cường đổi mới hình thức tổ chức sản xuất; khuyến khích hợp tác và liên kết giữa nông dân, doanh nghiệp, hình thành chuỗi giá trị để nâng cao hiệu quả sản xuất. Khuyến cáo nông dân áp dụng các tiến bộ kỹ thuật, công nghệ trong sản xuất nông nghiệp, như công nghệ thông minh, tự động hóa trong trồng trọt, chế biến và bảo quản nông sản, giúp giảm thiểu thiệt hại do dịch bệnh, biến đổi khí hậu. Đẩy mạnh phát triển nông nghiệp thông minh và nông nghiệp hữu cơ. Tăng cường sử dụng công nghệ trong sản xuất để theo dõi tình trạng cây trồng, vật nuôi. Việc ứng dụng công nghệ thông tin và phân tích dữ liệu sẽ giúp nâng cao hiệu quả sản xuất và bảo vệ môi trường. Hướng đến sản xuất nông sản hữu cơ, nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường tiêu thụ sản phẩm sạch và an toàn cho sức khỏe người tiêu dùng. Đồng thời, việc này cũng sẽ giúp giảm thiểu ô nhiễm môi trường.

Đầu tư phát triển hạ tầng giao thông, hệ thống thủy lợi, lưới điện phục vụ các mô hình nuôi tôm ứng dụng công nghiệp cao, siêu thâm canh trong nhà kín. Tăng cường các biện pháp bảo vệ môi trường, xử lý nước thải, giảm thiểu sử dụng hóa chất, thuốc bảo vệ thực vật. Đồng thời, thực hiện các biện pháp ứng phó với biến đổi khí hậu như trồng các loại giống chịu hạn, mặn. Nâng cao năng lực cho nông dân từ việc chuyển giao khoa học - kỹ thuật, quản lý sản xuất, marketing và các kiến thức về kinh tế thị trường. Đồng thời, hỗ trợ nông dân tiếp cận các mô hình sản xuất mới, giúp họ thay đổi tư duy sản xuất từ truyền thống sang sản xuất hiện đại. Khuyến khích nông dân ứng dụng các mô hình sản xuất thông minh. Tăng cường các chính sách tín dụng ưu đãi, hỗ trợ nông dân vay vốn để đầu tư vào sản xuất. Xây dựng các chính sách bảo hiểm nông nghiệp để giảm thiểu rủi ro cho người sản xuất. Tạo điều kiện cho các doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp. Hỗ trợ các doanh nghiệp đầu tư công nghệ chế biến nông sản, ứng dụng khoa học - kỹ thuật trong sản xuất nông nghiệp.

Nông dân thu hoạch tôm càng xanh trên đất lúa ở huyện Phước Long. Ảnh: M.Đ

Phát triển các mô hình sản xuất theo chuỗi giá trị. Đảm bảo kết nối chặt chẽ giữa các khâu trong chuỗi giá trị từ sản xuất, chế biến, tiêu thụ đến xuất khẩu. Cải thiện chất lượng sản phẩm, bảo đảm an toàn thực phẩm và nâng cao giá trị gia tăng cho nông sản. Thúc đẩy sản xuất theo tiêu chuẩn quốc tế, từ đó mở rộng cơ hội xuất khẩu nông sản sang các thị trường khó tính như EU, Nhật Bản, Mỹ… nhằm gia tăng giá trị sản phẩm và nâng cao thu nhập cho nông dân.

Ông Nguyễn Trung Hiếu - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, cho biết: “Những giải pháp nhân rộng các mô hình hiệu quả cần được thực hiện đồng bộ và linh hoạt để giải quyết các thách thức hiện tại, đồng thời tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của nông nghiệp, nông dân và nông thôn trong những năm tới…”.

MINH ĐẠT