Nhiều triển vọng để ngành tôm tăng tốc

(CMO) Sản lượng tôm chế biến và sản xuất phân bón tăng so với cùng kỳ năm 2021, do nhu cầu thị trường tăng cao, cùng với xung đột quân sự giữa Nga và Ukraine dẫn đến giá tôm và phân bón xuất khẩu tăng.

“Xuất khẩu thuỷ sản trong 5 tháng qua đạt 511,8 triệu USD, bằng 47,8% kế hoạch, tăng 55,2% so cùng kỳ. Với kết quả thu về bình quân trên 100 triệu USD/tháng và thường tăng rất cao trong những tháng cuối năm, khả năng năm nay xuất khẩu ngành tôm Cà Mau sẽ vượt xa kế hoạch”, ông Nguyễn Đức Thánh, Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư, nhận định.

Với hơn 40 nhà máy chế biến, cùng công nghệ tiên tiến, hiện đại, Cà Mau luôn dẫn đầu cả nước về năng lực cũng như sản xuất hàng giá trị gia tăng, đưa con tôm địa phương xuất hiện ở 60 quốc gia và vùng lãnh thổ, thu về trên 1 tỷ USD/năm.

Những kết quả ấn tượng

Theo ông Thánh, lợi thế từ các Hiệp định Thương mại tự do được các doanh nghiệp xuất khẩu thuỷ sản khai thác khá tốt nên kim ngạch xuất khẩu vào một số thị trường tăng mạnh, như: Mỹ tăng 85,5%, EU tăng 59%, Australia tăng 165,4%, Canada tăng 87,9%, Hàn Quốc tăng 14,5%, Nhật tăng 2,6%... Tuy nhiên, chính sách “Zero Covid-19” của Trung Quốc khiến cho xuất khẩu thuỷ sản sang thị trường này gặp ách tắc khi nhiều cửa khẩu đóng cửa và việc kiểm tra Covid-19 trên hàng đông lạnh ngày càng khắt khe.

Xuất khẩu tôm tăng mạnh kéo theo giá tôm nguyên liệu tăng theo, tạo phấn khởi cho người sản xuất. Hiện, loại 20 con/kg được thu mua tại đầm tôm có giá từ 225.000-235.000 đồng/kg; loại 30 con/kg 185.000-195.000 đồng/kg; loại 40 con/kg 160.000-170.000 đồng/kg.

“Tôm nuôi khi thu hoạch đạt kích cỡ càng lớn thì giá trị càng cao và có chiều hướng tăng giá từ 5.000-10.000 đồng/kg so với tháng 5”, ông Trần Thanh Tùng, một thương lái thu mua tôm nguyên liệu ở xã Lý Văn Lâm, thông tin.

Ông Tùng cho biết, hiện các nhà máy chuộng tôm kích cỡ lớn, chủ yếu xuất nguyên con hoặc chế biến hàng gia tăng, xuất sang thị trường Mỹ, châu Âu.

Hiện, nguồn nguyên liệu đầu vào khá ổn định, đáp ứng được nhu cầu hoạt động sản xuất tại các nhà máy. Đây là kết quả thể hiện khả năng sản xuất trên lĩnh vực nuôi tôm trên địa bàn Cà Mau đang phát triển rất tốt. Điều này được thể hiện thông qua việc chuyển dần hình thức nuôi thâm canh sang siêu thâm canh, nhất là khi Cà Mau kiểm soát được dịch Covid-19.

Ngành tôm Cà Mau đang chuyển dần sang hình thức siêu lợi nhuận, tăng nhanh sản lượng, đảm bảo môi trường, thích ứng biến đổi khí hậu… (Ảnh chụp tại Đầm Dơi - thủ phủ nghề nuôi tôm siêu thâm canh của tỉnh Cà Mau).

Từ đầu năm đến nay, toàn tỉnh có thêm 154 hộ với 109,5 ha chuyển đổi hình thức sản xuất, đưa tổng diện tích nuôi theo hình thức siêu lợi nhuận này hiện là 3.861,4 ha/3.934 hộ nuôi, tăng 4,9% kế hoạch, tăng 20,2% so cùng kỳ; bình quân đạt từ 40-45 tấn/ha/năm.

Sau nhiều vụ nuôi thành công và từng bước cải tiến thông qua các mô hình sản xuất có hiệu quả, ông Lý Thường Kiệt, ấp Rạch Muỗi, xã Phú Hưng (huyện Cái Nước) nâng hình thức nuôi tôm từ thâm canh sang siêu thâm canh theo 2 giai đoạn trên diện tích hơn 1 ha của gia đình.

“Nuôi tôm siêu thâm canh giờ đã chủ động về mọi mặt nhằm đảm bảo tính hiệu quả của nghề nuôi, cùng với việc áp dụng nuôi theo hình thức 2 giai đoạn thì hiệu quả luôn mang tính ổn định, phát triển nhanh, bền vững hơn”, ông Kiệt chia sẻ.

Cùng với những chuyển biến trong nuôi tôm thâm canh, siêu thâm canh, diện tích nuôi tôm quảng canh cải tiến đến nay đã đạt 165.760 ha và điều đáng mừng là diện tích đang thả nuôi đạt 99,2%. Đây là nguồn lực không nhỏ cung ứng lượng tôm có kích cỡ lớn cho chế biến xuất khẩu. Theo đó, đã góp phần đưa sản lượng tôm đầu năm đến nay tăng 10,4% so cùng kỳ, dự báo đến cuối tháng 6 đạt 118.245 tấn.

Thêm vào đó, sản lượng tôm từ nghề khai thác cũng đã đạt 4.085 tấn, tăng 24% so cùng kỳ, góp phần không nhỏ vào tổng sản lượng thuỷ sản xuất khẩu với cột mốc cuối năm đạt trên 1 tỷ USD.

Thêm niềm tin cho sự thành công

Ngành tôm tỉnh nhà càng thêm vững niềm tin phát triển, khi từ đề xuất của tỉnh, Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Dự án “Phát triển thuỷ sản bền vững tỉnh Cà Mau” tại Công văn số 879/TTg-QHQT ngày 29/6/2021.

Theo đó, hướng mục tiêu theo 6 nhóm nhiệm vụ trọng tâm vào phát triển ngành thuỷ sản bền vững, trong đó tập trung cho hội nhập quốc tế sâu rộng, thích ứng với biến đổi khí hậu, bảo vệ môi trường thông qua xây dựng và nâng cấp kết cấu hạ tầng; đổi mới công nghệ, tăng cường năng lực quản lý và tổ chức sản xuất; phát triển liên kết chuỗi giá trị, tổ chức sản xuất khai thác, nuôi trồng, xây dựng thương hiệu, nâng cao giá trị gia tăng các sản phẩm thuỷ sản xuất khẩu chủ lực…

Tổng mức đầu tư cho dự án này dự kiến khoảng 23,1 triệu USD (tương đương 536 tỷ đồng), trong đó nguồn vay từ Ngân hàng Thế giới (WB) 19,5 triệu USD (tương đương 452 tỷ đồng) và nguồn đối ứng 84 tỷ đồng. Dự án ưu tiên tập trung vào 2 hợp phần chính, gồm phát triển kết cấu hạ tầng khai thác hải sản và nuôi trồng thuỷ sản; nâng cao năng lực quản lý, nâng cao giá trị sản phẩm thuỷ sản và được triển khai trên vùng thuộc các huyện: Cái Nước, Đầm Dơi, Phú Tân, Năm Căn, Ngọc Hiển và Trần Văn Thời trong giai đoạn 2022-2025.

Với hướng đi này, việc hiện thực hoá mục tiêu đến năm 2030, kim ngạch xuất khẩu thuỷ sản trên địa bàn đạt 1,65 tỷ USD là hoàn toàn nằm trong tầm tay. Từ đó, tự tin tầm nhìn đến năm 2045, đưa thuỷ sản Cà Mau trở thành ngành kinh tế thương mại hiện đại, bền vững, có trình độ quản lý, khoa học công nghệ tiên tiến; giữ vị trí mũi nhọn, chủ lực; góp phần đảm bảo an ninh lương thực, an sinh - xã hội; xây dựng làng cá xanh, sạch, đẹp, văn minh; lao động thuỷ sản có mức thu nhập ngang bằng mức bình quân chung cả nước; góp phần bảo đảm quốc phòng - an ninh, giữ vững độc lập, chủ quyền biển, đảo./.

Trần Nguyên