Những cách làm hay trong xây dựng nông thôn mới

Qua 3 năm kể từ khi thực hiện chủ trương xây dựng nông thôn mới (XDNTM), bộ mặt nông thôn Bạc Liêu đã có những thay đổi rõ rệt. Phong trào XDNTM lan tỏa trong từng ngõ xóm, làng quê với phương châm nhà nhà, người người chung tay XDNTM. Sự cộng hưởng từ ý Đảng - lòng dân với những cách làm sáng tạo đã giúp những vùng quê nông thôn ngày càng khởi sắc.

Dân thi công, giám sát công trình

Đến cuối năm 2013, Vĩnh Thanh (huyện Phước Long) là xã đầu tiên của tỉnh cơ bản đạt 19/19 tiêu chí XDNTM. Để có được những kết quả đó, ngoài vai trò của cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương, còn phải kể đến sự đóng góp tích cực của người dân trong việc chung tay XDNTM. Đó là hiến đất làm đường, làm cầu…

Nông dân Nguyễn Văn Phải (ấp Huê II, xã Vĩnh Thanh) không chỉ hiến đất xây cầu, làm lộ và làm hàng rào bê-tông, mà còn hùn tiền để mắc đèn chiếu sáng công cộng. Ông Phải cho rằng: “XDNTM là chủ trương đúng đắn của Đảng, Nhà nước. Nông dân chúng tôi hiến một ít đất để Nhà nước làm đường, làm cầu và xây dựng khu thể thao cũng là để phục vụ nhân dân. Chúng tôi là người hưởng lợi trực tiếp từ các công trình này”.

Để huy động tối đa sức dân, xã Vĩnh Thanh đã giao người dân chủ động thi công và giám sát các công trình do nhân dân đóng góp. Kết quả là tất cả các công trình đều đạt chất lượng theo yêu cầu, tạo nên một bộ mặt khang trang, tươi mới cho những làng quê!

Ở ấp Thống Nhất (xã Vĩnh Hậu, huyện Hòa Bình), phong trào làm giao thông nông thôn (GTNT) cũng được phát động trên cơ sở thống nhất chủ trương của Nhà nước và ý nguyện của nhân dân. Trong quá trình triển khai, địa phương đã công khai dự toán từng công trình (phần Nhà nước hỗ trợ, phần đóng góp của nhân dân), các ấp tổ chức họp dân để công bố mức vận động. Sau đó, các ban, tổ quản lý xây dựng được thành lập. Riêng Ban giám sát cộng đồng ấp có trách nhiệm giám sát các công trình xây dựng. Nhân dân cử đại diện cùng với Ban giám sát cộng đồng giám sát thi công.

Ông Lại Văn Quãng, Bí thư chi bộ ấp Thống Nhất, cho rằng: “Trong khi đời sống người dân vẫn còn khó khăn thì việc vận động phải đúng với nhu cầu, nguyện vọng của dân. Bên cạnh đó, một nguyên tắc cơ bản khi làm đường GTNT là phải công khai, minh bạch tài chính. Khi người dân vừa là người góp tiền, góp công lại vừa giám sát, quản lý quá trình thi công thì tất nhiên công trình giao thông đó đảm bảo chất lượng”. Với cách làm ấy, các công trình GTNT ở ấp Thống Nhất đều nhận được sự đồng tình của người dân và sau khi hoàn thành đều đạt chất lượng!

Nhân dân xã Châu Thới làm lộ giao thông nông thôn. Ảnh: M.Đ

Là một địa phương thuần nông, hộ nghèo còn khá cao, huyện Vĩnh Lợi gặp không ít khó khăn trong công tác vận động nhân dân đóng góp XDNTM. Để đảm bảo hiệu quả cho đồng vốn đầu tư XDNTM, Vĩnh Lợi đã chọn cách làm là tập trung đầu tư từng ấp để đạt các tiêu chí một cách bền vững. Ông Nguyễn Thanh Liêm, Phó Chủ tịch UBND huyện, giải thích: “Chúng tôi chọn ấp làm điểm chỉ đạo để các xã phát huy được sự chủ động, sáng tạo trong công tác chỉ đạo. Đồng thời giúp các ấp khác trong xã dễ dàng học tập, trao đổi kinh nghiệm, giảm những chi phí không đáng có”.

Theo cách làm này, mỗi xã chọn từ 1 - 2 ấp làm điểm để huyện tập trung đầu tư, vận động bà con tham gia thực hiện chương trình XDNTM. Châu Thới - xã chỉ đạo điểm của tỉnh về XDNTM - đã chọn hai ấp Giồng Bướm B và Bà Chăng A làm điểm chỉ đạo và huy động mọi nguồn lực đầu tư cho 2 ấp này. Tập trung vốn Nhà nước kết hợp huy động sức dân để đầu tư hoàn chỉnh từng tiêu chí, đến nay, 2 ấp này đã đạt phần lớn các tiêu chí nông thôn mới, trở thành một mô hình tiêu biểu và cụ thể ngay tại địa phương mà các ấp khác trong xã hoàn toàn có thể học tập làm theo.

Chọn ấp Hà Đức làm điểm chỉ đạo xây dựng ấp NTM, xã Châu Hưng A cũng đã thành lập đội xung kích XDNTM. Nhiệm vụ của đội xung kích là cùng với ấp tổ chức thi công, thực hiện các tiêu chí dễ thực hiện, không cần vốn đầu tư nhiều (như làm hàng rào cây xanh, phát quang bụi rậm, vệ sinh môi trường…). Nhờ vậy, xã đã đạt được một số tiêu chí quan trọng.

Ông Hồ Hữu Tiến, Chủ tịch UBND xã Châu Hưng A cho biết: “Xã dồn hết nguồn lực để tập trung đầu tư cho ấp Hà Đức để ấp sớm đạt 19 tiêu chí XDNTM. Từ điểm chỉ đạo này, xã sẽ tiến hành nhân rộng ra các ấp trong toàn xã”. Dù còn không ít khó khăn, song với cách làm sáng tạo của huyện Vĩnh Lợi, các tiêu chí XDNTM đã được thực hiện một cách hiệu quả và bền vững hơn.

Ông Phạm Hoàng Bê, Chủ tịch UBND tỉnh đánh giá: “Thực hiện phong trào XDNTM, nhiều địa phương trong tỉnh đã có những cách làm hay từ khâu vận động nhân dân, doanh nghiệp đến cách làm sáng tạo riêng trong thực hiện các tiêu chí”. Những cách làm sáng tạo đó chính là sự kết hợp giữa nguồn lực từ nhân dân với sự đầu tư của Nhà nước, là những điểm sáng vượt qua khó khăn về kinh phí để thực hiện tốt nhiệm vụ. Và những vùng quê nông thôn mới đã và sẽ sáng bừng từ những cách làm như thế.

Minh Đạt