Phát triển hệ thống trung tâm thương mại: Góp phần đô thị hóa nông thôn

Thực hiện Quyết định số 23 ngày 6/1/2010 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt đề án “Phát triển thương mại nông thôn giai đoạn 2015 và định hướng đến năm 2020”, Bạc Liêu vừa xây dựng hoàn thành quy hoạch hệ thống bán buôn, bán lẻ trên địa bàn tỉnh đến năm 2020. Theo quy hoạch, bên cạnh đầu tư xây mới và khôi phục các chợ truyền thống, việc xây dựng hệ thống trung tâm thương mại (TTTM) ở các huyện được xem là điểm nhấn để phát triển thương mại nông thôn.

Sôi nổi phong trào xây dựng TTTM

Trong lúc trên địa bàn tỉnh đang diễn ra những biến đổi linh hoạt về sức mua và phương thức mua sắm của người tiêu dùng, thì sự hình thành hệ thống TTTM là một nhu cầu tất yếu. Huyện Vĩnh Lợi là một điển hình cho thấy nhu cầu cần phải phát triển của mô hình thương mại này. Ông Nguyễn Mạnh Niêm, Phó Chủ tịch UBND huyện Vĩnh Lợi, cho rằng: “Trong điều kiện huyện mới như Vĩnh Lợi thì việc xây dựng TTTM phục vụ nhu cầu mua bán của người dân là cần thiết. Sự ra đời của các TTTM sẽ góp phần làm đô thị hóa nông thôn”. Từ ý nghĩa này, Vĩnh Lợi đang khẩn trương hoàn thành thủ tục, giải phóng mặt bằng để xây dựng một TTTM rộng 2,8ha tại thị trấn Châu Hưng. Sau trung tâm này, chủ trương của huyện là sẽ xây thêm một TTTM nữa tại xã Hưng Thành.

Là một huyện điểm xây dựng nông thôn mới, nhu cầu phát triển thương mại nông thôn của huyện Phước Long không thua kém huyện Vĩnh Lợi. UBND huyện cho hay, một TTTM hoành tráng và hiện đại (trên diện tích 4,5ha) sẽ được xây dựng tại trung tâm thị trấn Phước Long trong vài tháng nữa. Huyện đang xây dựng phương án bồi thường, giải phóng mặt bằng. Trước đó, tại huyện Hồng Dân, Đông Hải và Hòa Bình, các TTTM cũng đã lần lượt mọc lên với tổng nguồn vốn xây dựng hàng ngàn tỷ đồng, góp phần thay đổi rất lớn bộ mặt của trung tâm các huyện và tạo điều kiện tốt cho hoạt động thương mại của huyện ngày càng phát triển.

Thêm vào đó, mạng lưới chợ của tỉnh hiện nay là một kênh phân phối và bán lẻ chiếm được nhiều ưu thế, nhất là việc đưa hàng Việt về nông thôn theo chương trình “Người Việt ưu tiên dùng hàng Việt”. Hệ thống chợ hiện hữu và các TTTM đã góp phần vào công tác bình ổn giá, tiêu thụ hàng nông sản, đẩy mạnh phát triển thương mại nông thôn.

Mặc dù đã xây xong gần một năm, nhưng TTTM thị trấn Gành Hào chưa mở cửa hoạt động (ảnh trên), và dãy nhà phố nằm trong TTTM này còn vắng vẻ (ảnh dưới). Ảnh: T.Đ

Theo đánh giá của Sở Công thương, hầu hết các chợ và TTTM các huyện, thành phố đều làm rất tốt công tác mời gọi đầu tư từ các thành phần kinh tế. Điển hình là việc đầu tư xây dựng TTTM ở các huyện đều được thực hiện theo chủ trương xã hội hóa.

Ông Vũ Văn Phơng, Giám đốc Công ty Cổ phần đầu tư và kinh doanh bất động sản Bạc Liêu (nhà đầu tư đã và đang xây dựng nhiều TTTM trong tỉnh) cho rằng: “Xã hội hóa công tác đầu tư xây dựng TTTM và chợ là chủ trương có lợi cho nhiều phía. Trước hết, huyện sẽ có được khu hạ tầng kỹ thuật công cộng, được bố trí 20% nền tái định cư (nếu quy mô TTTM từ 10ha trở lên) và được nhà đầu tư xây tặng chợ nhà lồng trung tâm hoặc siêu thị ngay trong TTTM đó. Ngoài ra, huyện còn thu được tiền sử dụng đất khi giao đất cho nhà đầu tư. Ngược lại, nhà đầu tư cũng có điều kiện để xây dựng và kinh doanh nhà ở thương mại”.

Theo Sở Công thương, nhờ thu hút các nhà đầu tư vào việc xây dựng và quản lý chợ, TTTM, qua đó, giúp công tác quản lý chợ trên địa bàn tỉnh được chuyên nghiệp hơn. Đồng thời khai thác tối đa hiệu quả các chợ, phục vụ tốt hơn nhu cầu trao đổi hàng hóa của nhân dân trên địa bàn.

Xin đừng lãng phí!

Để có được một khu vực bán buôn, bán lẻ khang trang và sôi động như hiện nay, 5 năm trước, huyện Hồng Dân cũng từng một thời rơi vào tình trạng bế tắc trong việc khai thác TTTM với kinh phí đầu tư cả trăm tỷ đồng. Nguyên nhân chính xuất phát từ hình thức quản lý, khai thác chợ của nhà đầu tư không phù hợp (đầu tư theo hình thức BOT).

Ông Võ Văn Út, Bí thư Huyện ủy Hồng Dân, khẳng định: “Sau 5 năm đưa vào sử dụng, TTTM Ngan Dừa giờ đây gần như quá tải. Sự sôi động trong các hoạt động thương mại ở đây cho thấy một đô thị nông thôn Hồng Dân đang từng bước ngang tầm với thành thị”.

Giống với huyện Hồng Dân ngày đầu, mặc dù đã xây dựng xong gần một năm nhưng chợ nhà lồng, chợ hải sản thuộc TTTM Gành Hào (huyện Đông Hải) và siêu thị trung tâm huyện Hòa Bình vẫn còn đóng cửa. Theo ông Trần Thanh Tâm, Chủ tịch UBND huyện Hòa Bình: “Trung tâm Thương mại huyện Hòa Bình sẽ cho một nhà đầu tư khác thuê lại. Hiện, Siêu thị Vinatex đang khảo sát và cố gắng đưa vào sử dụng trong năm nay”. Còn ông Nguyễn Tấn Khương, Chủ tịch UBND huyện Đông Hải, bày tỏ: “Phải chờ kết quả giải quyết tranh chấp của các tiểu thương chợ cũ thì huyện mới đưa vào khai thác chợ TTTM Gành Hào được”.

Quyết định số 23 của Thủ tướng Chính phủ như thổi vào lĩnh vực thương mại nông thôn một luồng sinh khí mới. Việc xây dựng các TTTM huyện, và đặc biệt là thực hiện tốt công tác xã hội hóa trong xây dựng TTTM là một thành công lớn của các huyện hiện nay. Tuy nhiên, hình thức quản lý, khai thác sao cho hiệu quả từ các TTTM này cũng cần được quan tâm, để mỗi công trình có vốn đầu tư cả trăm tỷ đồng không bị lãng phí hay “lãng quên”.

HỮU DUYÊN