Thanh niên nông thôn: Bắt đầu khởi nghiệp theo cách nào?

Chương trình Quốc gia khởi nghiệp của Chính phủ với mục đích khơi dậy tinh thần khởi nghiệp trong mỗi người dân Việt Nam, bằng sự sáng tạo, dựa trên những ý tưởng mới. Với chương trình này, hai đối tượng dễ dàng tiếp cận là công chức và học sinh - sinh viên. Mặc dù điều kiện có phần hạn hẹp, nhưng thanh niên nông thôn (TNNT) hoàn toàn có thể khởi nghiệp theo cách riêng của mình.

Mô hình nuôi cá lóc mùng của thanh niên huyện Phước Long. Ảnh: T.Q

Nhiều trở ngại

Có rất nhiều trở ngại mà TNNT đang phải đối mặt trên con đường lập nghiệp. Trong đó, rào cản lớn nhất là thiếu ý tưởng làm kinh tế, thiếu mô hình sáng tạo do hạn chế trình độ học vấn, điều kiện học tập và không tiếp cận được với khoa học - kỹ thuật hiện đại. Do đó, họ chỉ có thể chọn cách khởi nghiệp từ những mô hình kinh tế truyền thống.

Một cái khó nữa mà TNNT phải đối mặt chính là thiếu nguồn vốn làm kinh tế. Những điều kiện để thanh niên được tự đứng ra vay vốn ở ngân hàng còn quá hạn hẹp. Nhu cầu vay vốn lập nghiệp đang là vấn đề bức thiết đối với TNNT. Hiện tại TNNT chỉ mới tiếp cận được nguồn vốn vay đào tạo nghề từ Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH). Tuy nhiên, theo quy định của NHCSXH, đối tượng trực tiếp đứng ra vay vốn phải là chủ hộ, nhưng nhiều TNNT lại chưa phải là chủ hộ (vì đang sống chung với cha mẹ), nên không tiếp cận được nguồn vốn vay.

Trong khi đó, các mô hình sản xuất của TNNT gần như không duy trì bền vững bởi nhiều lý do như: không có đầu ra cho sản phẩm, sản xuất ồ ạt dẫn đến phá giá… Anh Đặng Thanh Long, Bí thư Huyện đoàn Phước Long, cho biết: “Với tình trạng sản xuất nhỏ lẻ như hiện nay rất khó để tạo ra một mô hình kinh tế bền vững cho TNNT. “Điệp khúc” được mùa - mất giá, thiếu đầu ra cho sản phẩm… khiến các mô hình kinh tế của bạn trẻ hầu như không duy trì được lâu dài”.

Cần sự liên kết, hỗ trợ

Bên cạnh yếu tố khách quan như trên thì có thể thấy sự trở ngại trên con đường khởi nghiệp của TNNT còn là do yếu tố chủ quan. Khát vọng làm giàu, tư tưởng làm chủ của một bộ phận TNNT chưa cao. Điều đó thể hiện qua việc bạn trẻ ở các vùng quê bỏ xứ đến các tỉnh, thành phố khác để làm công nhân ngày càng nhiều. Tuy nhiên, điều này cũng cho thấy  các tổ chức Đoàn, Hội LHTN và địa phương chưa tạo ra được sự hỗ trợ thỏa đáng để giúp TNNT khởi nghiệp.

Chị Trương Hồng Trang, Bí thư Tỉnh đoàn, cho biết: “Sắp tới Tỉnh đoàn sẽ liên kết với các ngân hàng nhằm trợ giúp TNNT có nhu cầu về vốn để phát triển kinh tế”. Tuy nhiên, trước mắt mỗi thanh niên phải có sự chủ động. Hiện nay, các mô hình kinh tế đều sản xuất manh mún, nhỏ lẻ, do đó bạn trẻ nông thôn cần liên kết với nhau thành lập các tổ hợp tác nhằm hỗ trợ nhau về đồng vốn, khoa học - kỹ thuật; còn về phía tổ chức Đoàn, Hội thì cần liên kết với các doanh nghiệp để tạo đầu ra cho sản phẩm.

Tại diễn đàn “TNNT khởi nghiệp” với sự tham gia của 85 gương mặt xuất sắc nhận giải thưởng Lương Định Của lần thứ XI - năm 2016 của Trung ương Đoàn, ông Trần Thái Dương (Giám đốc Công ty Sky Farm, chủ trang trại 10ha chuyên về cà chua chất lượng cao, theo tiêu chuẩn GlobalGap) đã chia sẻ từ bài học thành công của bản thân. Theo ông Dương, mọi người nên bắt đầu khởi nghiệp với quy mô nhỏ, thậm chí càng nhỏ càng tốt, nhưng phải có tầm nhìn phát triển trong tương lai. Sản xuất cần hướng sản phẩm đạt tới chất lượng, đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng bằng cách đầu tư công sức, thời gian, trí tuệ và ứng dụng công nghệ, khoa học - kỹ thuật, sở hữu nguồn nhân lực hiệu quả.

Tuấn Anh