Ứng phó với dịch Covid-19: Doanh nghiệp phải chủ động vượt khó!

Nhằm chia sẻ khó khăn với doanh nghiệp, Chính phủ, các bộ, ngành Trung ương và UBND tỉnh Bạc Liêu đã ban hành các giải pháp hỗ trợ và đồng hành cùng doanh nghiệp. Tuy nhiên, để vượt qua khó khăn hiện nay, các doanh nghiệp tỉnh nhà cũng cần tự nỗ lực và phát huy tính năng động, sáng tạo, chủ động vượt qua khó khăn.

Đóng gói tôm xuất khẩu ở Công ty Tôm Việt (TP. Bạc Liêu).

CHUNG TAY TÁI CƠ CẤU

Có thể nói, từ khi phát sinh đến nay, dịch COVID-19 đã để lại nhiều bài học đắt giá và buộc các doanh nghiệp phải tự trang bị cho mình “vắc-xin” để phòng dịch. Một trong những liều “vắc-xin” ấy chính là tái cơ cấu lại mô hình tăng trưởng để chủ động ứng phó với dịch bệnh, nhất là thị trường.

Về thị trường thu mua, khi dịch bệnh phát sinh, nhiều doanh nghiệp chế biến thủy sản mới thấy hết tầm quan trọng của sự liên kết hợp tác với nông dân. Đó là giải pháp giúp doanh nghiệp cắt giảm các khoản chi phí trung gian từ các lái tôm thông qua thu mua nguyên liệu trực tiếp. Điều này cũng đồng nghĩa với sự an tâm về chất lượng nguồn nguyên liệu mà không cần phải tốn thêm các khoản chi phí khác khi phải xét nghiệm, truy xuất nguồn gốc. Theo các doanh nghiệp xuất khẩu, việc liên kết sản xuất với nông dân sẽ giúp doanh nghiệp tiết kiệm khoảng 20% chi phí không đáng có và xây dựng được vùng nguyên liệu ổn định, đáp ứng nhu cầu của các nước nhập khẩu.

Về thị trường tiêu thụ, đợt dịch lần này cũng khiến nhiều doanh nghiệp phải tập trung tái cơ cấu lại ngành hàng, bởi với việc sản xuất hàng hóa như lâu nay đã không còn phù hợp. Cụ thể, hàng tôm đông trước đây đóng gói với mỗi bao từ 1 - 5kg, thì hiện nay giảm xuống còn 0,5kg - 1kg. Bên cạnh đó, phải tập trung phát triển hệ thống thương mại điện tử gắn với kết nối hệ thống bán hàng qua mạng, vì người dân các nước nhập khẩu không tổ chức hợp chợ, họ mua hàng qua hình thức online. Trong khi đó, với thu nhập bình quân của phần đông người lao động có thu nhập thấp, họ không thể mua những sản phẩm có giá trị cao mà chỉ thu mua những gói hàng đóng gói từ 0,5 - 1kg. Ngoài ra, với nhu cầu chế biến các món ăn nhanh, việc tập trung sản xuất các mặt hàng giá trị gia tăng theo kiểu “thức ăn nhanh” cũng là chiến lược mà các doanh nghiệp xuất khẩu cần nhắm đến. Mặt khác, ngoài thị trường xuất khẩu cần quan tâm đến sức mua của thị trường nội địa vốn bị các doanh nghiệp xuất khẩu “bỏ ngỏ” lâu nay.

Một vấn đề quan trọng khác, từ ảnh hưởng về thị trường tiêu thụ do dịch COVID-19 gây ra, đã đặt ra bài học cho các doanh nghiệp xuất khẩu của tỉnh đánh giá lại năng lực, khả năng và xu thế mở rộng thị trường tiêu thụ vốn rất cần trong việc làm tăng tính chủ động cho doanh nghiệp. Đó là việc nhiều doanh nghiệp của tỉnh quá lệ thuộc vào thị trường Trung Quốc với gần 90% lượng xuất, nên khi thị trường nước này biến động là doanh nghiệp gặp khó và không tìm được đầu ra.

Với những bất cập trên cho thấy, việc tái cơ cấu về ngành hàng, thị trường chính là một trong những giải pháp mà doanh nghiệp cần quan tâm và đây cũng là bài học kinh nghiệm để doanh nghiệp tăng tính chủ động, vượt qua khó khăn.

Lao động nữ được giải quyết việc làm bằng nghề đan đát ở huyện Hồng Dân. Ảnh: Kim Trung

CHIA SẺ KHÓ KHĂN VỚI NGƯỜI LAO ĐỘNG

Một điều đáng ghi nhận, tuy phải đối mặt với nhiều khó khăn, nhưng các doanh nghiệp của tỉnh đã không đẩy khó khăn này cho người lao động. Đó là việc không cắt giảm công nhân, một số doanh nghiệp còn thực hiện tốt các chính sách hỗ trợ người lao động và nông dân. Điển hình như Công ty TNHH thủy sản Thái Minh Long (TX. Giá Rai) từ khi phát sinh dịch bệnh đến nay tuy hoạt động xuất khẩu gặp nhiều khó khăn, nhưng công ty vẫn cam kết thu mua tôm của người nông dân theo giá thị trường và cao hơn các doanh nghiệp khác khoảng 10.000 đồng/kg. Theo ông Trần Văn Diệu, Giám đốc Công ty TNHH thủy sản Thái Minh Long: “Trong điều kiện khó khăn chung, doanh nghiệp cần chia sẻ khó khăn với người nuôi tôm. Có vậy, mới giúp nông dân gắn bó với mình và tiếp tục duy trì phát triển sản xuất”. Hay Tập đoàn Việt - Úc đang có chính sách giảm giá tôm giống tối đa cho hộ nuôi tôm, giúp họ giảm bớt các khoản chi phí phát sinh để an tâm đầu tư và duy trì sản xuất…

Cùng với các doanh nghiệp, hiện các ngành và địa phương cũng tập trung thực hiện tốt các giải pháp để hỗ trợ người lao động, nhất là các lao động bị cắt giảm phải trở về từ các khu công nghiệp như: TP. Hồ Chí Minh, Đồng Nai, Bình Dương…

Bà Võ Ngọc Hiền, Chủ tịch Hội LHPN huyện Hồng Dân, cho biết: “Qua khảo sát trên địa bàn huyện, có khoảng 400 lao động nữ trở về từ các khu công nghiệp do ảnh hưởng dịch COVID-19. Vì vậy, để giải quyết việc làm và thu nhập cho chị em, Hội đã liên kết với các HTX đan đát nhận dạy nghề và giải quyết việc làm. Bước đầu đã tạo được thu nhập và Hội sẽ nhân rộng mô hình này”.

Hy vọng với sự chung tay của các ngành và các địa phương, các doanh nghiệp và người lao động sẽ cùng vượt qua khó khăn, tiếp tục phát triển.

LƯ TRUNG

Để kịp thời tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp và giải quyết các kiến nghị, đề xuất của doanh nghiệp, ngày 17/3/2020, BHXH Việt Nam đã ban hành Công văn số 860 gửi BHXH các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương về việc tạm dừng đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất đối với đối tượng bị ảnh hưởng bởi dịch COVID-19.

Theo đó, BHXH tỉnh Bạc Liêu sẽ phối hợp với Sở LĐ-TB&XH, Sở Tài chính báo cáo Chủ tịch UBND tỉnh chỉ đạo rà soát, hướng dẫn, tuyên truyền tới các cơ quan, đơn vị, tổ chức, doanh nghiệp (DN) thuộc các ngành nghề dịch vụ vận tải hành khách, du lịch, lưu trú, nhà hàng và các ngành nghề đặc biệt khác gặp khó khăn do dịch bệnh gây ra, dẫn đến không bố trí được việc làm cho người lao động, trong đó số lao động thuộc diện tham gia BHXH phải tạm thời nghỉ việc từ 50%/tổng số lao động có mặt trước khi tạm dừng sản xuất - kinh doanh trở lên, hoặc bị thiệt hại trên 50%/tổng giá trị tài sản do dịch bệnh gây ra (không kể giá trị tài sản là đất). 

Đồng thời, BHXH tỉnh sẽ chủ động tiếp nhận, giải quyết ngay hồ sơ đề nghị tạm dừng đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất đến tháng 6/2020 khi nhận được hồ sơ đề nghị của DN và không tính lãi theo quy định. Trong trường hợp đến hết tháng 6/2020 dịch COVID-19 vẫn chưa thuyên giảm, nếu DN có đề nghị thì kịp thời phối hợp với Sở LĐ-TB&XH, Sở Tài chính báo cáo UBND tỉnh gửi BHXH Việt Nam để xem xét, giải quyết tạm dừng đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất đến tháng 12/2020.

Trong thời gian tạm dừng đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất, không thực hiện thanh tra chuyên ngành đóng, hoặc kiểm tra việc chấp hành pháp luật về BHXH, BHYT, bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) đối với các DN bị ảnh hưởng bởi dịch COVID-19 gây ra nếu DN không có dấu hiệu vi phạm; đồng thời, hàng tháng đôn đốc DN đóng đầy đủ, kịp thời quỹ ốm đau, thai sản, quỹ tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, quỹ BHYT và BHTN để đảm bảo quyền lợi cho người lao động.

Kết thúc thời gian tạm dừng đóng (hết tháng 6/2020), kịp thời thông báo và đôn đốc DN đóng đủ các quỹ ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, hưu trí và tử tuất, bao gồm cả việc đóng bù quỹ hưu trí và tử tuất của thời gian tạm dừng đóng trước đó.

Thường xuyên theo dõi, đôn đốc, giám sát việc thực hiện tạm dừng đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất theo đúng quy định của pháp luật nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn cho DN, tránh lạm dụng, trục lợi.