Vừa phòng chống dịch bệnh vừa thúc đẩy kinh tế phát triển

(CMO) “Vừa phòng chống dịch bệnh, vừa thực hiện các giải pháp thúc đẩy phát triển kinh tế. Đó là mục tiêu kép mà Chính phủ Việt Nam đặt ra hiện nay được Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát biểu tại Hội nghị trực tuyến toàn quốc triển khai Kế hoạch thực thi Hiệp định thương mại tự do giữa Việt Nam và Liên minh Châu Âu (EVFTA) diễn ra vào sáng ngày 6/8.

Hiệp định EVFTA là một Hiệp định thương mại tự do (FTA) thế hệ mới, có tiêu chuẩn cao, toàn diện, độ mở lớn và cân bằng lợi ích cho cả hai bên. Riêng đối với Việt Nam, nghiên cứu của Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho thấy, trong điều kiện bình thường thì hiệp định sẽ góp phần giúp GDP tăng thêm bình quân lên đến 3,25% cho giai đoạn 5 năm đầu thực hiện; lên đến 5,3% cho 5 năm tiếp theo và lên đến 7,72% trong 5 năm sau đó. EVFTA có hiệu lực từ ngày 1/8/2020.

Với cam kết mở cửa thị trường mạnh mẽ, cam kết xóa bỏ thuế nhập khẩu lên tới gần 100% biểu thuế của EU, EVFTA dự kiến sẽ mở ra cơ hội cho các doanh nghiệp Việt Nam tăng kim ngạch xuất khẩu sang EU thêm khoảng 42% vào năm 2025 và gần 45% vào năm 2030 so với kịch bản không có hiệp định và tăng thu hút đầu tư FDI vào Việt Nam.

Các đại biểu tham dự hội nghị tại điểm cầu Cà Mau

Phát biểu khai mạc hội nghị Thủ tướng nhắc lại, cách đây hơn 1 năm, vào ngày 30/6/2019, cũng tại hội trường hôm nay, Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam-EU (EVFTA) và Hiệp định Bảo hộ đầu tư Việt Nam-EU (EVIPA) được ký kết, thể hiện tư duy chiến lược, mở ra không gian hợp tác rộng lớn giữa Việt Nam và EU, vì hòa bình, phồn thịnh của mỗi quốc gia.

Thủ tướng nhấn mạnh: EU luôn là thị trường có yêu cầu khắt khe về chất lượng và tiêu chuẩn cao đối với hàng hóa, dịch vụ, nơi  không có chỗ cho những doanh nghiệp thiếu kiên trì, không sáng tạo, hàng hóa kém chất lượng. Do đó EVFTA mở ra cơ hội để Việt Nam đổi mới mô hình tăng trưởng, thúc đẩy các doanh nghiệp Việt Nam tự nâng cấp chính mình, chấp nhận những luật chơi mới, khó hơn để tiến sâu hơn, vươn lên những công đoạn có giá trị cao hơn trong chuỗi cung ứng, chuỗi phân phối của EU và toàn cầu.

Điều này còn có ý nghĩa quan trọng với Việt Nam trong bối cảnh nhiều tập đoàn, doanh nghiệp lớn của EU đang có những dịch chuyển đầu tư, đa dạng hóa các chuỗi cung ứng, sản xuất hàng hóa. Tuy nhiên, hiện nay tăng trưởng kinh tế toàn cầu đang phải chịu những cơn gió ngược dữ dội của đại dịch Covid-19, khiến cho đời sống kinh tế-xã hội bị ảnh hưởng nghiêm trọng, các chuỗi cung ứng, chuỗi phân phối bị gián đoạn. Các nền kinh tế lớn, đối tác hàng đầu của Việt Nam như Hoa Kỳ, Trung Quốc, Nhật Bản đều chịu mức suy giảm kỷ lục về tăng trưởng kinh tế, ngay cả EU cũng bị suy giảm GDP 2020.

EVFTA có hiệu lực từ ngày 1/8 mở ra cơ hội và thách thức cho các doanh nghiệp trong nước

Hiệp định EVFTA đi vào hiệu lực với những ước tính lạc quan về tăng trưởng, xuất khẩu, nhưng tình hình kinh tế thế giới, cả EU và cả Việt Nam đang gặp khó khăn. Do vậy, ngay lúc này, câu hỏi lớn hơn, quan trọng hơn là chúng ta phải làm gì, làm như thế nào, nỗ lực ra sao để đạt được ước tính, những kết quả tốt đẹp đó, nhất là để nâng mình lên trong hợp tác của các đối tác EU, khối kinh tế phát triển hùng mạnh hàng đầu của thế giới, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh.

Chủ động hội nhập quốc tế là một chủ trương lớn nhất quán, xuyên suốt của Đảng và Nhà nước ta và được cụ thể hóa phù hợp cho từng giai đoạn phát triển. Việt Nam đã ký kết, thực thi 13 hiệp định FTA với cả EVFTA. Thủ tướng cho rằng: Một tồn tại lớn nhất là nhận thức của các doanh nghiệp về EVFTA còn hạn chế và việc tận dụng cơ hội còn khiêm tốn. Nhiều cơ quan còn chậm xây dựng văn bản pháp luật liên quan, hướng dẫn thực thi còn thiếu thống nhất, gây khó cho doanh nghiệp. Đồng thời chúng ta còn nhiều hạn chế về hạ tầng cơ sở, nguồn nhân lực, chất lượng, quy mô sản xuất còn nhỏ.

Thủ tướng đề nghị cấp bộ, các ngành, địa phương và cộng đồng doanh nghiệp cần tập trung thảo luận về một số nội dung: Tại sao hoạt động truyền thông về hội nhập kinh tế quốc tế nói chung và FTA nói riêng chưa hiệu quả? Nhận thức, hiểu biết của cộng đồng doanh nghiệp, người dân và ngay cả trong các cơ quan quản lý Nhà nước vẫn còn hạn chế. Phải làm gì để khắc phục được tình trạng này?. Tại sao việc tận dụng cơ hội từ các FTA chưa được như mong đợi? Có phải là do cơ chế chính sách của chúng ta còn chưa thông thoáng, còn tạo ra những rào cản vô hình đối với doanh nghiệp hay một phần do chính các doanh nghiệp của chúng ta đang còn thụ động, chưa thay đổi tư duy kinh doanh? Chính phủ, chính quyền các địa phương, các doanh nghiệp, người dân cần làm gì để tận dụng cơ hội tốt hơn? Thủ tướng yêu cầu Phòng Công nghiệp và Thương mại Việt Nam và các hiệp hội cần chủ động triển khai tốt đến mọi loại hình doanh nghiệp về EVFTA. Doanh nghiệp và người dân phải hiểu cặn kẽ hiệp định để triển khai có hiệu quả hơn.

Thủ tướng lưu ý cán bộ cơ quan quản lý Nhà nước cần phải học hỏi, nâng cao năng lực, tinh thần trách nhiệm, chung tay cùng doanh nghiệp để cam kết trong FTA và EVFTA đi vào cuộc sống, đem lại hiệu quả cho doanh nghiệp và người dân. Yêu cầu về phát triển bền vững là nội dung quan trọng trong EVFTA có tiêu chuẩn cao, không chỉ về nâng cao hiệu quả kinh tế, mà đi đôi với các yêu cầu khắt khe về làm tốt hơn nhiệm vụ, trách nhiệm xã hội, lao động, việc làm và bảo vệ môi trường, …

 Hội nghị đã nghe lãnh đạo các Bộ, ngành, lãnh đạo các thành phố và đại điện các hiệp hội phát biểu các tham luận xoay quanh các vấn đề mà Thủ tướng đã nêu ra.

Phát biểu kết luận hội nghị, Thủ tướng ví EVFTA như một tuyến đường cao tốc quy mô lớn, hiện đại nối gần hơn giữa EU và Việt Nam, người dân 2 bên dễ dàng giao lưu, hợp tác. Mọi thành phần kinh tế đều tham gia vào Hiệp định này. Vì vậy để vận hành, khai thác hiệu quả đường cao tốc này thì có nhiều việc cần phải làm.

Thủ tướng nhấn mạnh: “Cơ hội đã có, "đường cao tốc" đã mở, để vượt qua thách thức suy giảm kinh tế như hiện nay, thực hiện khát vọng giàu mạnh, cần phải có quyết tâm cao hơn nữa, thay đổi tư duy và hành động mạnh mẽ, quyết liệt, sáng tạo hơn nữa để đạt hiệu quả cao hơn”. Đó là tinh thần hướng tới mục tiêu nâng tầm trình độ phát triển chuyên nghiệp của cả nền kinh tế. Khi các DN Việt Nam được chơi và tiến tới đường đua với những DN lớn, phát triển mạnh của EU./.

Hồng Phượng