Xây dựng chuỗi giá trị tôm, lúa: Nâng cao thu nhập cho nông dân

Trước thực trạng sản xuất nông nghiệp còn manh mún, nhỏ lẻ, ngành Nông nghiệp tỉnh đang hướng đến xây dựng vùng nguyên liệu tôm, lúa tập trung, đạt chuẩn phục vụ tiêu thụ trong nước và xuất khẩu. Đồng thời xây dựng chuỗi giá trị tôm, lúa liên kết bền vững, nhằm nâng cao thu nhập cho người nông dân.  

Cán bộ ngành Nông nghiệp tham quan mô hình nuôi tôm công nghệ cao ở huyện Hòa Bình.

XÂY DỰNG CÁC CÁNH ĐỒNG LỚN

Hiện nay, ngoài Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao phát triển tôm Bạc Liêu đã và đang xây dựng, tỉnh còn xây dựng nhiều cánh đồng tôm lớn, lúa lớn, hình thành các hợp tác xã (HTX) nuôi tôm, trồng lúa ở TP. Bạc Liêu, các huyện Hòa Bình, Đông Hải, Hồng Dân, Phước Long và TX. Giá Rai. Bạc Liêu cũng đã thành lập Liên hiệp HTX Lúa thơm - Tôm sạch với 21 HTX thành viên, tổng diện tích hơn 4.000ha. Ông Tạ Hoàng Nhiệm - Chủ tịch Hiệp hội Tôm Bạc Liêu, cho biết: “Việc xây dựng các cánh đồng tôm lớn thông qua HTX, Liên hiệp HTX là rất cần thiết, qua đó hình thành vùng nguyên liệu đủ lớn để cung ứng cho doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu”.

Ngoài các cánh đồng lúa lớn, tôm lớn, Trung tâm Khuyến nông - khuyến ngư tỉnh còn xây dựng, trình diễn nhiều mô hình để hình thành chuỗi giá trị liên kết. Cụ thể là mô hình canh tác tôm - lúa theo hướng tôm sạch, lúa an toàn gắn với liên kết chuỗi giá trị với diện tịch 50ha; mô hình cộng đồng nuôi tôm bền vững theo hình thức quảng canh cải tiến kết hợp cua - cá với diện tích 40ha; các mô hình liên kết sản xuất - kinh doanh tôm - lúa theo hướng xanh...

Hiện toàn tỉnh có gần 80 cánh đồng lúa lớn, diện tích mỗi cánh đồng đạt từ 100ha trở lên. Kỹ sư Trần Văn Na - Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh, cho biết: “Việc hình thành các cánh đồng lớn nhằm xây dựng vùng nguyên liệu lúa đạt chuẩn cung ứng cho xuất khẩu. Phấn đấu đến năm 2025, toàn tỉnh xây dựng được 100 cánh đồng lúa lớn”.

Thu hoạch lúa bằng máy gặt đập liên hợp trên cánh đồng lúa lớn ở xã Châu Thới (huyện Vĩnh Lợi).

HÌNH THÀNH CHUỖI LIÊN KẾT BỀN VỮNG

Đến nay, toàn tỉnh đã hình thành chuỗi liên kết bao tiêu sản phẩm được hơn 82.000ha lúa, chủ yếu ở các cánh đồng lớn. Nhiều doanh nghiệp tham gia liên kết sản xuất và bao tiêu với các cánh đồng lớn như Công ty TNHH MTV Lương thực Vĩnh Lộc, Công ty Cổ phần Đầu tư phát triển nông nghiệp - thủy sản Bạc Liêu, Hợp tác xã (HTX) Vĩnh Cường, HTX Thanh Sơn, HTX Nông nghiệp xanh... Song song đó, các doanh nghiệp cũng đã tổ chức hợp tác bao tiêu sản phẩm với các HTX, từ đó hình thành vùng nguyên liệu tôm thương phẩm. Cụ thể, Công ty TNHH MTV Chế biến thủy hải sản xuất khẩu Thiên Phú (TX. Giá Rai) đã liên kết với HTX Tiền Phong bao tiêu hàng trăm héc-ta nuôi tôm theo quy trình sạch, đáp ứng yêu cầu thị trường xuất khẩu. Từ đầu năm đến nay, Công ty Thiên Phú đã thực hiện liên kết sản xuất với HTX Tiền Phong bao tiêu hơn 10 tấn tôm.

Mô hình nuôi tôm sạch của HTX Tiền Phong (huyện Đông Hải). Ảnh: M.Đ

Để xây dựng vùng nguyên liệu nông sản thành công, mang lại hiệu quả kinh tế cao cho người nông dân, HTX, doanh nghiệp, thì cần thay đổi tư duy sản xuất nông nghiệp của người nông dân sang hợp tác sản xuất an toàn, đạt chuẩn. Đồng thời liên kết với doanh nghiệp để tạo điều kiện cho các đơn vị thu mua nguyên liệu phục vụ cho chế biến và xuất khẩu. Về xây dựng vùng nguyên liệu, các địa phương cần thực hiện xây dựng được chuỗi liên kết bền vững từ sản xuất đến thu hoạch, chế biến, tiêu thụ sản phẩm.

Bên cạnh đó, các địa phương cần đào tạo nguồn nhân lực và quản trị cho các HTX, tổ chức sản xuất theo quy hoạch vùng nguyên liệu; định hướng cho các đơn vị chuyên môn phối hợp với các địa phương xây dựng mã số vùng trồng, vùng nuôi theo quy hoạch, truy xuất nguồn gốc để bảo đảm sản phẩm đạt các tiêu chuẩn phục vụ tiêu dùng trong nước cũng như tạo nguồn hàng cho các doanh nghiệp đẩy mạnh xuất khẩu, mang lại giá trị cao, nâng cao thu nhập cho người nông dân.

MINH CHÂU