Thứ ba, 25-8-26 06:21:57
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

ភាពឱឡារិកនៃពិធីស្រង់ព្រះ

Báo Cà Mau នៅក្នុងបរិយាកាសដ៏ពិសិដ្ឋ និងរីករាយនៃថ្ងៃបុណ្យវិសាខបូជា ព្រះពុទ្ធសរាជ ២៥៧០ មានពិធីមួយដែលនៅតាមវត្តណាក្តីក៏មិនអាចខ្វះបាន និងត្រូវបានមនុស្សគ្រប់រូបចាត់ទុកជាថ្ងៃដ៏សំខាន់ ព្រមទាំងទន្ទឹងរង់ចាំជានិច្ច នោះគឺពិធីស្រង់ព្រះ។

ពិធីស្រង់ព្រះក្នុងថ្ងៃបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីរបស់ថេរវាទ Khmer។

ពិធីស្រង់ព្រះមិនត្រឹមជាទង្វើចាក់ទឹកលើរូបសំណាកដើម្បីសម្អាតធូលីខាងក្រៅប៉ុណ្ណោះទេ។ កាន់តែស៊ីជម្រៅថែមទៀត ពីព្រោះវាជាការរំលឹកដាស់តឿនដល់មនុស្សគ្រប់រូបឱ្យត្រឡប់ទៅរកធម្មជាតិដ៏បរិសុទ្ធវិញ ដើម្បីសម្អាតខ្លួនឯងពីភាពកខ្វក់នៃភាពលោភលន់ កំហឹង និងការភាន់ច្រឡំក្នុងចិត្ត។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ប្រសិនបើអ្នកមានឱកាសបានទៅទស្សនាវត្តអារាមខាងឧត្តរនិកាយ និងវត្តថេរវាទខ្មែរ អ្នកនឹងសម្គាល់ឃើញភាពខុសគ្នាគួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍ និងលក្ខណៈប្លែកដ៏ឡែករៀងខ្លួន។

ក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាឧត្តរនិកាយ ពិធីស្រង់ព្រះតែងបានប្រព្រឹត្តិឡើងនៅថ្ងៃ ៨ ឬថ្ងៃ ១៥ កើតពេញបូណ៌មីខែវិសាខ ដើម្បីរំលឹកដល់ថ្ងៃដែលព្រះពុទ្ធទ្រង់ប្រសូត្រ។ ចំពោះប្រពៃណីខាងឧត្តរនិកាយ នេះគឺជាពិធីបុណ្យរំលឹកដល់ថ្ងៃខួបកំណើតរបស់មហាបុរសដ៏ប្រសើរអស្ចារ្យមួយរូប ដែលបាននាំមកនូវពន្លឺនៃការត្រាស់ដឹងដល់ជីវិតសម្រាប់អ្នកកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនា។

ចំណែកប្រពៃណីខាងថេរវាទវិញ ពិធីនេះគឺជាផ្នែកមួយដែលមិនអាចខ្វះបានក្នុងថ្ងៃបុណ្យវិសាខបូជា ដែលតែងបានប្រារព្ធឡើងនៅថ្ងៃ ១៥ កើតពេញបូណ៌មី ខែវិសាខ។ នេះមិនត្រឹមជាពិធីសម្រាប់រំលឹកដល់ថ្ងៃដែលព្រះពុទ្ធទ្រង់ប្រសូត្រ និយាយរួម ជាថ្ងៃដើម្បីរំលឹក ៣ ព្រឹត្តិការណ៍ដ៏សំខាន់នៃដំណើរជីវិត្តរបស់ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ៖​ ប្រសូត្រ ត្រាស់ដឹង និងចូលនិព្វាន។ ដូច្នេះ ការរៀបចំពិធីសម្រាប់ខាងថេរវាទ គឺមានលក្ខណៈរួម ដោយឆ្លុះបញ្ចាំងពីដំណើរទាំងមូលចាប់ពីប្រសូត្ររហូតដល់ការរំដោះដ៏ពេញបរិបូណ៌នៃព្រះរតនៈត្រ័យ។

ជាមួយព្រឹត្តិការណ៍ដូចបានពោលខាងលើ នៅតាមវត្តឧត្តរនិកាយទាំងឡាយ យើងនិយមបានឃើញព្រះបដិមាករទ្រង់ប្រសូត្រតែម្យ៉ាងគត់។ នោះគឺជារូបសំណាកព្រះសិទ្ធត្ថៈកុមារទ្រង់ប្រសូត្រ ដោយព្រះហស្ថម្ខាងចង្អុលទៅលើមេឃ ម្ខាងទៀតចង្អុលចុះផែនដី ដើរលើផ្កាឈូកបានប្រាំពីរជំហាន រួចទ្រង់បន្លើអាសភិវាចាថា៖ “យើងជាបុគ្គលដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់លើលោក អញជាបុគ្គលធំបំផុតលើលោក យើងជាបុគ្គលប្រសើរបំផុតលើលោក នេះជាកំណើតចុងបំផុតរបស់យើង ភពថ្មីតពីនេះទៅទៀតមិនមានឡើយ”។

ពិធីស្រង់ព្រះក្នុងថ្ងៃបុណ្យវិសាខបូជារបស់ឧត្តរនិកាយ។

ចំណែកនៅតាមវត្តថេរវាទ ពិធីនេះធម្មតាត្រូវបានធ្វើឡើងលើរូបសំណាកព្រះពុទ្ធដែលបានត្រាស់ដឹង ឬគង់ប្រថាប់ជាទូទៅ មិនចាំបាច់លើរូបសំណាកព្រះពុទ្ធទារកនោះទេ។ ជាពិសេសក្នុងអំឡុងពេលបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណី វត្តអារាមថេរវាទ Khmer ក៏មានប្រារព្ធពិធីស្រង់ព្រះនៅតាមវត្តផងដែរ សូម្បីតែរូបសំណាកព្រះឧបជ្ឈាយ៍ដែលបានធ្វើអនិច្ចធមទៅក៏ដោយ ដើម្បីបង្ហាញពីការគោរពយ៉ាងខ្ពង់ខ្ពស់។​​

ទោះបីជាមានលក្ខណៈខុសគ្នានៃទម្រង់ក៏ដោយ។ មួយដ៏ឱឡារិក ផ្តោតលើនិមិត្តរូបនៃព្រះអង្គម្ចាស់កាលនៅទារក (ឧត្តរនិកាយ)។ មួយទៀតដ៏រស់រវើក លាយឡំទៅនឹងពិធីបុណ្យវប្បធម៌ និងផ្តោតលើដំណើរជីវិតរបស់ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ (ថេរវាទ) - ខ្លឹមសារនៃពិធីស្រង់ព្រះ នៅតែដដែល ដោយមានអត្ថន័យដូចគ្នា គឺឆ្ពោះទៅកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនារួមតែមួយ៕

Chanh Đa

ទីលានកំសាន្តក្រោមដំបូលវត្ត

សម្រាប់កុមារ Khmer នៅឃុំ Hồ Thị Kỷ រដូវវិស្សមកាលឆ្នាំនេះអាចនិយាយបានថា ជារដូវកាលមួយដែលគួរឱ្យចងចាំនៅរាល់បណ្តារូបភាពដ៏ស្រស់ស្អាតមួយ - ការចងចាំនៃទីលានកំសាន្តសប្បាយក្រោមដំបូលវត្តអារាម ជាកន្លែងដែលសំណើចលាយឡំជាមួយចំណេះដឹង សេចក្តីស្រឡាញ់ និងការចែករំលែកនៅពេលរសៀលដ៏ស្ងប់ស្ងាត់មួយផងដែរ។

បង្កើនទំនុកចិត្តសម្រាប់ជនរួមជាតិ Khmer

ចាប់ពីវត្តមុនីវង្សា បុប្ផារាម ដែលមានទីតាំងស្ថិតនៅភូមិលេខ ១០ សង្កាត់ An Xuyên ការផ្លាស់ប្តូរនៃជីវភាពរស់នៅរបស់បងប្អូន Khmer គឺជាក់ស្តែងជាប្រចាំថ្ងៃ។ ជុំវិញបរិវេណវត្តនេះ មានគ្រួសារប្រមាណជិត ១០០ គ្រួសារ ដែលភាគច្រើនសុទ្ធសឹងជាអ្នកប្រកបរបររកប្រាក់ចិញ្ចឹមជីវិតតាមរយៈការជួញដូរខ្នាតតូច ធ្វើការស៊ីឈ្នួលដោយកម្លាំងពលកម្ម និងអាជីវកម្មគ្រួសារ។ ប្រសិនបើពីមុនមានគ្រួសារក្រីក្រជាង ១០ គ្រួសារ និងគ្រួសារប្រកៀកបន្ទាត់ក្រប្រហែល ២០ គ្រួសារ សព្វថ្ងៃនេះលែងមានគ្រួសារក្រីក្រ ឬប្រកៀកបន្ទាត់ក្រទៀតនោះទេ ហើយជីវភាពរស់នៅក៏មានភាពប្រសើរជាងមុនផងដែរ។

រដូវចូលព្រះវស្សា

ជាពិធីបុណ្យដ៏សំខាន់មួយក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា Khmer បុណ្យចូលព្រះវស្សា តែងបានប្រព្រឹត្តិឡើងនូវថ្ងៃ ១៥ កើត ខែទុតិយាសាឍជារៀងរាល់ឆ្នាំ នេះជាថ្ងៃកំណត់សម្រាប់ព្រះសង្ឃចូលកាន់ព្រះវស្សាក្នុងរយៈកាល ៣ ខែសម្រាប់សិក្សារៀនសូត្រ។

ទស្សនៈរស់នៅក្នុងក្បាច់រាហ៊ូ

ក្នុងសិល្បៈស្ថាបត្យកម្មវត្តអារាមព្រះពុទ្ធសាសនាទក្ខិណានិកាយ Khmer រាល់វណ្ណកម្មចម្លាក់មិនត្រឹមតែតុបតែងដើម្បីបង្កើតសម្រស់លំអខាងក្រៅប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបង្កប់នូវតម្លៃវប្បធម៌ទៀតផង។ លេចធ្លោហើយផ្ទុកនូវនិមិត្តសញ្ញានៃឫទ្ធិអំណាចខ្លាំងគឺក្បាច់រាហ៊ូ ដែលលាក់ទុកនូវព្រេងនិទានព្រមទាំងទស្សនៈរស់នៅដ៏ជ្រាលជ្រៅរបស់ជនជាតិ Khmer។

ព្រះម៉ែធរណី ទេពធីតាការពារ

ក្នុងជីវិតជំនឿខាងវិញ្ញាណ ពុទ្ធសាសនិកជន Khmer គោរពយ៉ាងពិសេសខ្លាំងចំពោះព្រះម៉ែធរណី។ នៅតាមវត្តអារាម រូបសំណាកព្រះនាងបានឆ្លាក់នៅទីតាំងដ៏ឧត្តម ជាពិសេសគឺនៅក្នុងផ្ទាំងគំនូរពណ៌នាអំពីព្រះពុទ្ធទ្រង់ផ្ចាញ់មារ បង្កប់នូវទស្សនវិជ្ជាដ៏ជ្រាលជ្រៅអំពីកម្មផល និងការការពារពីព្រះម៉ែធរណី។

បិណ្ឌបាត្រ - ស្ពានមេត្រីឆ្ពោះទៅសុចរិត

តាំងពីបានត្រាស់ដឹងជាសព្វញ្ញូពុទ្ធ ព្រះអង្គបានជ្រើសរើសផ្លូវបិណ្ឌបាត្រជាផ្នែកមួយដែលមិនអាចខ្វះបានក្នុងរបៀបរស់នៅជាបព្វជិត។ អស់រយៈពេល ៤៥ វស្សាក្នុងការផ្សព្វផ្សាយព្រះធម៌ និងសង្គ្រោះសត្វលោក ព្រះអង្គមិនដែលសម្រាកមួយថ្ងៃឡើយ ដោយខិតខំនិមន្តបិណ្ឌបាត្ររហូតដល់ថ្ងៃបរិនិព្វាន។ រូបភាពនៃបាត្រដ៏សាមញ្ញនៅក្នុងព្រះហស្ត បានក្លាយជានិមិត្តរូបដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ដែលជាភស្តុតាងបញ្ជាក់ពីជីវិតដ៏បរិសុទ្ធ និងស្មារតីបម្រើដោយមិននឿយហត់របស់ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ។

សុំអាយុ បួងសួងក្តីសុខក្សេមក្សាន្ត

ក្នុងជីវភាពខាងស្មារតីដ៏សម្បូរបែបនៃជនរួមជាតិ Khmer នៅវាលរាបទន្លេគឺវឡុង ក្រៅពីពិធីបុណ្យធំៗដូចជា៖ បុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី ឬបុណ្យអកអំបុក។ល។ ពិធីសាសនា ក្នុងគ្រួសារក៏មានតួនាទីពិសេសមួយ ក្នុងនោះមាន “ពិធីសុំអាយុ”។

ចំណុចសំខាន់ផ្នែកស្ថាបត្យកម្មវត្តក្របីឃ្លៀច (Cao Dân)

វត្តវង្សស្រង់ ក្របីឃ្លៀច (Cao Dân) មានទីតាំងស្ថិតនៅឃុំ Tân Lộc មិនត្រឹមជាមជ្ឈមណ្ឌលសម្រាប់សកម្មភាពវប្បធម៌ និងសាសនារបស់បងប្អូនប្រជាពុទ្ធបរិស័ទ Khmer ប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាសមិទ្ធផលខាងសិល្បៈដ៏ពិសេសមួយដែលបង្ហាញពីស្ថាបត្យកម្មដ៏ប្លែកភ្នែកនៃព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទ Khmer ផងដែរ។

រូបគំនូរព្រះពុទ្ធលើជញ្ជាំងព្រះវិហារ Khmer

ក្នុងសិល្បៈសូនរូបសម្រាប់វត្ត Khmer Nam Bộ រូបគំនូរព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធដែលបានគូរនៅតាមជញ្ជាំងនៃព្រះវិហារ គឺជាខ្លឹមសារដ៏លេចធ្លោ និងមានតម្លៃខ្លាំងណាស់។ មិនត្រឹមជាទម្រង់សម្រាប់ឱ្យការតុបតែងលម្អខាងក្នុងព្រះវិហារប៉ុណ្ណោះទេ បណ្តាផ្ទាំងគំនូរទាំងឡាយថែមទាំងជាបានជាដំណើររឿងរ៉ាវដ៏មិនអាចកាត់ថ្លៃបានសម្រាប់អ្នកកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនាគ្រប់រូប ទាំងនេះបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីជីវិតខាងវិញ្ញាណ គំនិតមនុស្សធម៌ និងជំនាញសិល្បៈដ៏ពិសេសរបស់ជនរួមជាតិ Khmer។

ភាពឱឡារិកនៃពិធីស្រង់ព្រះ

នៅក្នុងបរិយាកាសដ៏ពិសិដ្ឋ និងរីករាយនៃថ្ងៃបុណ្យវិសាខបូជា ព្រះពុទ្ធសរាជ ២៥៧០ មានពិធីមួយដែលនៅតាមវត្តណាក្តីក៏មិនអាចខ្វះបាន និងត្រូវបានមនុស្សគ្រប់រូបចាត់ទុកជាថ្ងៃដ៏សំខាន់ ព្រមទាំងទន្ទឹងរង់ចាំជានិច្ច នោះគឺពិធីស្រង់ព្រះ។