Thứ hai, 26-1-26 06:55:28
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

"ប្រាសាទបៃតង" ក្នុងជំនឿ Khmer

Báo Cà Mau មិនត្រឹមតែជាគ្រឿងរណ្តាប់បូជាធម្មតាប៉ុណ្ណោះទេ បាយសី គឺជាកំពូលស្នាដៃផ្នែកខាងសិល្បៈនៃការរៀបចំពីស្លឹកចេក និងផ្កាស្រស់ ដែលផ្ទុកនូវទស្សនៈចក្រវាល និងទស្សនវិជ្ជាជីវិតប្រកបដោយភាពសុខដុមរមនាជាមួយធម្មជាតិនៃបងប្អូនជនជាតិ Khmer Nam Bộ ទៀតផង។

បាយសីត្រូវបានធ្វើឡើងយ៉ាងផ្ចិតផ្ចង់ជាទីបំផុត។

ក្នុងលំហូរវប្បធម៌ជំនឿវិញ្ញាណរបស់ជនរួមជាតិ Khmer ចាប់តាំងពីពិធីបុណ្យបញ្ចុះសីមា បុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី រហូតដល់ពិធីមង្គលការ វត្តមានរបស់បាយសីតែងស្ថិតក្នុងទីតាំងដ៏សំខាន់ និងមានកិត្តិយសបំផុត។ បើក្រលេកមើលមួយភ្លែត គេឃើញត្រឹមតែជាការរៀបចំស្លឹកចេកយ៉ាងម៉ត់ចត់ប៉ុណ្ណោះ។ ប៉ុន្តែចំពោះអ្នកដែលយល់ដឹងស៊ីជម្រៅ បាយសីគឺជាតំណាងរូបភាពខ្នាតតូចនៃភ្នំព្រះសុមេរុ ដ៏ស័ក្តិសិទ្ធិ ដែលជាចំណុចកណ្តាលនៃចក្រវាលក្នុងលោកទស្សនៈពុទ្ធសាសនា និងព្រហ្មញ្ញសាសនា។

វត្ថុធាតុដើមសម្រាប់ធ្វើបាយសីគឺបានមកពីធម្មជាតិសុទ្ធសាធ ដោយមានដើមចេកជាគោល ដែលជារុក្ខជាតិផ្សារភ្ជាប់នឹងជីវិតរបស់ប្រជាជននៅតាមភូមិស្រុក។ ដើមចេកខ្ចីដែលមានសាច់សបានជ្រើសរើសធ្វើជាបណ្តូលកណ្តាល តំណាងឱ្យភាពរុថរឿង និងបរិសុទ្ធ។ ស្លឹកចេកពណ៌បៃតងស្រស់ ឆ្លងកាត់ស្នាដៃដ៏ប៉ិនប្រសព្វ និងភាពអត់ធ្មត់របស់សិល្បករ បានកាត់ និងបត់យ៉ាងផ្ចិតផ្ចង់ទៅជាក្បាច់រចនា ឬទម្រង់ស្រទាប់ផ្កាឈូក ដោយដោតតម្រៀបគ្នាជាថ្នាក់ៗ ឱបរឹតបណ្តូលកណ្តាល។

ក្នុងពិធីបំបួសនាគ បាយសីគឺជាវត្ថុតំណាងឱ្យ “រាសី” សម្រាប់អ្នកបួស។

សម្រាប់រចនាបទរបស់បាយសីអនុវត្តតាមច្បាប់ចំនួនសេស (៣, ៥, ៧, ៩ ថ្នាក់)។ ថ្នាក់នីមួយៗតំណាងឱ្យភពមួយ ឬកាំជណ្ដើរនៃការប្រតិបត្តិធម៌ដើម្បីឈានឆ្ពោះទៅរកការត្រាស់ដឹង។ កំពូលបាយសីត្រូវបានតុបតែងដោយផ្កាស្លាពណ៌ស ម្លូជីប និងពន្លឺទៀន។ ការរួមបញ្ចូលគ្នារវាងធាតុ "ទឹក" (ដើមចេកដែលមានជាតិទឹក) និងធាតុ "ភ្លើង" (ពន្លឺទៀន ធូប) បង្កើតបានតុល្យភាព ដើម្បីបួងសួងសុំឱ្យធាតុអាកាសអំណោយផល និងធម្មជាតិរីកចម្រើនលូតលាស់។

នៅលើអាសនៈរបស់ជនរួមជាតិ Khmer រាល់ពេលសែនព្រេនគឺមិនអាចខ្វះបាយសីបានឡើយ។

ទោះបីស្ថិតក្នុងជីវិតសម័យទំនើបក៏ដោយ សិល្បៈនៃការធ្វើបាយសីនៅតែបានចាស់ព្រឹទ្ធាចារ្យថែរក្សាទុកដូចជាវត្ថុមានតម្លៃ។ ទោះជាធ្វើពីវត្ថុធាតុដើមធម្មជាតិដែល "ឆាប់រីកឆាប់រោយ" ក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែតម្លៃវប្បធម៌ដែលបាយសីផ្ទុកនោះនៅតែស្ថិតស្ថេរជានិរន្តរ៍ ដោយដាស់តឿនកូនចៅជំនាន់ក្រោយអំពីប្រភពដើម និងសេចក្តីកតញ្ញូតាធម៌៕

Thạch Đờ Ni

"ប្រាសាទបៃតង" ក្នុងជំនឿ Khmer

មិនត្រឹមតែជាគ្រឿងរណ្តាប់បូជាធម្មតាប៉ុណ្ណោះទេ បាយសី គឺជាកំពូលស្នាដៃផ្នែកខាងសិល្បៈនៃការរៀបចំពីស្លឹកចេក និងផ្កាស្រស់ ដែលផ្ទុកនូវទស្សនៈចក្រវាល និងទស្សនវិជ្ជាជីវិតប្រកបដោយភាពសុខដុមរមនាជាមួយធម្មជាតិនៃបងប្អូនជនជាតិ Khmer Nam Bộ ទៀតផង។

បណ្តុះបណ្តាលប្រភពធនធាននៃការអភិរក្សវប្បធម៌ Khmer

ជាប្រភពធនធានដ៏មានភាពទាក់ទាញសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍទេសចរណ៍នៅ Cà Mau អត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ដ៏សម្បូរបែប និងពិសេសរបស់ជនរួមជាតិ Khmer កំពុងបាន "ត្រួសត្រាយ" ជាបណ្តើរៗ តាមរយៈការជួយឧបត្ថម្ភរបស់រដ្ឋ រួមនឹងការប្តេជ្ញាចិត្តរួមកម្លាំងរបស់សហគមន៍ជនជាតិខ្មែរ។ ទន្ទឹមនឹងគោលដៅអភិរក្ស និងពង្រីកតម្លៃវប្បធម៌ប្រពៃណីដ៏ល្អប្រសើរ ខេត្តកំពុងបោះជំហានអភិវឌ្ឍន៍កម្មវិធីទេសចរណ៍ផ្តោតលើការសម្តែងសិល្បៈ Khmer ដើម្បីទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរមកទស្សនា និងស្វែងយល់ជាក់ស្តែង។

និមិត្តរូបព្រហ្មមុខបួន

ក្នុងជីវភាពជំនឿរបស់ប្រជាជន Khmer Nam Bộ ក្រៅពីការគោរពបូជាព្រះពុទ្ធ និម្មិតរូបនៃព្រហ្មមុខបួន ឬហៅថាមហាព្រហ្ម គឺជានិមិត្តសញ្ញាខាងវិញ្ញាណដ៏សំខាន់មួយ ដែលជាប់ទាក់ទងនឹងប្រវត្តិនៃបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណី Khmer ផងដែរ។

ទស្សនវិជ្ជាក្នុងការសំពះប្រណមរបស់ជនរួមជាតិ Khmer

ក្នុងវប្បធម៌ Khmer Nam Bộ ការសំពះប្រណមមិនមែនគ្រាន់តែជាកាយវិការសម្រាប់ស្វាគមន៍ប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបង្កប់នូវទស្សនវិជ្ជាខាងព្រះពុទ្ធសាសនាដ៏ជ្រាលជ្រៅអំពីសមភាព និងស្មារតីនៃការគោរពចំពោះភាពមិនទៀងទាត់។ គេតែងតែប្រៀបធៀបការប្រណមដៃនោះ ដូចជាការជូនផ្កាឈូកក្រពុំដល់អ្នកនៅចំពោះមុខ ប៉ុន្តែនៅពីក្រោយរូបភាពនិមិត្តសញ្ញានេះ គឺជាសារដែលស្តីពីជីវភាពរស់នៅយ៉ាងមានអត្ថន័យជ្រាលជ្រៅ។

ជា "ព្រលឹង" នៃម្ហូប Khmer Nam Bộ

ប្រសិនបើមានឱកាសបានធ្វើដំណើរទៅកាន់តំបន់ដីសណ្តរមេគង្គ អ្នកត្រូវតែសាកល្បងញាំប្រហុក ដែលជាគ្រឿងទេសដ៏ល្បីឈ្មោះដែលត្រូវបានចាត់ទុកថាជា "ព្រលឹង" នៃម្ហូប Khmer ផងដែរ។

យក្ស - អាទិទេពការពារក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទ

ក្នុងលំហស្ថាបត្យកម្មនៃប្រាសាទ Khmer Nam Bộ រូបភាពនៃរូបសំណាកយក្សដ៏ធំមហិមា និងមានទឹកមុខដ៏កាចសាហាវ ដៃកាន់លំពែងឈរយាមខ្លោងទ្វារវត្ត បានក្លាយជាលក្ខណៈពិសេសសម្រាប់ខាងវប្បធម៌ដ៏លេចធ្លោផងដែរ។

អភិវឌ្ឍក្រុម និងក្លឹបសិល្បៈ Khmer

ក្នុងលក្ខណៈនៅជួបការលំបាកជាច្រើនខាងថវិកា និងការប្រមូលផ្តុំកម្លាំង ប៉ុន្តែសកម្មភាពសិល្បៈនៅតាមវត្តអារាម Khmer ក្នុងខេត្ត នៅតែរក្សាបានភាពផុសផុល។ ដោយកម្លាំងស្នូលគឺយុវវ័យ ការបង្កើតនិងអភិវឌ្ឍក្រុមសិល្បៈ មិនត្រឹមតែកសាងបានកម្លាំងសម្រាប់ស្នងបន្តវេន ថែរក្សាតម្លៃវប្បធម៌ប្រពៃណីប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបង្កើតលិតផល ដ៏ពិសេសដើម្បីបម្រើដល់ការអភិវឌ្ឍទេសចរណ៍ទៀតផង។

រឹតបន្តឹងចំណងសមាគ្គីតាមរយៈការប្រណាំងទូក.ង

ក្នុងបរិយាកាសដ៏សែនអឹកធឹក ពេញដោយមោទនភាពដែលទូទាំងប្រទេសចូលរួមអំណរអនុស្សាវរីយ៍ខួបទី ៨១ ឆ្នាំនៃទិវាបង្កើតកងទ័ពប្រជាជន Việt Nam (២២ ធ្នូ ១៩៨៩ - ២២ ធ្នូ ២០២៥) និង លើកទី ៣៦ ឆ្នាំទិវាទូទាំងប្រជាជនការពារប្រទេស (២២ ធ្នូ ១៩៨៩ - ២២ ធ្នូ ២០២៥) នៅឃុំ Phước Long ទើបបានប្រព្រឹត្តឡើងពិធីប្រណាំងទូក.ងប្រពៃណីដោយមានការចូលរួមចំនួន ១២ ក្រុមកីឡាទូក.ងបុរស ក្នុងនោះមាន ៤ ក្រុមមកពីទិក្រុង Cần Thơ និងខេត្ត An Giang។

សម្លៀកបំពាក់ Khmer ជា “ព្រលឹង” ជនជាតិ កណ្តាលដែនដីសណ្តរខ្យល់និងក្តៅ

ប្រសិនបើវប្បធម៌តំបន់ដីសណ្តរគឺវឡុង ជាផ្ទាំងគំនូរចម្រុះពណ៌ គឺសម្លៀកបំពាក់ប្រពៃណីរបស់ជនរួមជាតិ Khmer ជាពណ៌ដ៏ឆើតឆាយ និងសម្បូរបែបដោយអត្តសញ្ញាណ។ មិនត្រឹមតែសម្រាប់បិទបាំងរាងកាយប៉ុណ្ណោះទេ រាល់ផ្ទាំងសំពត់អាវ កន្សែង ថែមទាំងបង្កប់នូវទស្សនៈរស់នៅ សោភ័ណភាព និងភាពប៉ិនប្រសប់របស់ជនជាតិមួយដែលបានចាក់គ្រឹះយ៉ាងរឹងមាំនៅលើតំបន់ដីសណ្ដរ។

អ្នកតាជា "ទេវារក្ស" នៃភូមិស្រុក Khmer

មកដល់តំបន់ដីសណ្តរទន្លេគឺវឡុង ដែលជាទីកន្លែងមានបងប្អូន Khmer រស់នៅកុះករ ក្រៅពីវត្តអារាមដែលមានដំបូលកោងយ៉ាងត្រកាល យើងអាចងាយប្រទះឃើញនៅខ្ទមតូចៗដែលស្ថិតនៅយ៉ាងសាមញ្ញក្រោមម្លប់នៃដើមឈើធំៗនៅក្បាលភូមិ ឬកណ្តាលវាលស្រែស្ងាត់។ នោះគឺជាទីកន្លែងសណ្ឋិតរបស់ អ្នកតា ជាទេពថែរក្សាដ៏ជិតស្និទ្ធ និងមានរិទ្ធិអំណាចបំផុត ក្នុងផ្នត់គំនិតរបស់ប្រជាជនភូមិស្រុក។