Hạ tầng nông thôn Cà Mau bất cập và lãng phí

(CMO) Hạ tầng nông thôn, trong đó có hạ tầng giao thông, từ lâu đã hình thành theo các tuyến huyết mạch, trong đó có sự phân bố các cụm tuyến dân cư và trục giao thông được coi là xương sống của địa phương. Trong đó, một bên là Cà Mau - Cái Nước - Năm Căn - Ngọc Hiển; một bên là Cà Mau - U Minh - Trần Văn Thời. Đây không chỉ đơn giản là vấn đề hạ tầng, mà nó còn mang định hướng chiến lược về phát triển tiềm năng 2 hệ sinh thái đặc trưng của tỉnh là ngập mặn và ngọt.

Bài 3: Chưa đột phá trong đầu tư hạ tầng nông thôn

Thế nhưng, tại chính những nơi được coi là trọng điểm đột phá về hạ tầng nông thôn, việc đầu tư chưa tương xứng đã ít nhiều hạn chế đến sự phát triển chung. Nếu không tháo gỡ khó khăn, có tầm nhìn chiến lược về hạ tầng, nhất là những địa bàn nông thôn và đô thị nông thôn thì sẽ rất khó để Cà Mau cất cánh.

Nghẽn các huyết mạch trọng yếu

Ông Trần Tấn Công, Phó Chủ tịch UBND huyện Trần Văn Thời, thông tin: “Hiện tại 153 ấp, khóm trên địa bàn huyện đều đã có lộ về tới”. Thế nhưng, mọi thứ chỉ dừng lại ở mức “đi được” và còn nhiều nơi chưa đủ chuẩn theo quy định lộ nông thôn mới. Ông Công nhận định: “Hệ thống hạ tầng giao thông chưa đáp ứng được thực tế phát triển, cá biệt những tuyến huyết mạch đều quá tải”.

Một trong những huyết mạch giao thông quan trọng của huyện Trần Văn Thời nói chung và của cả Cà Mau chính là tuyến đường về Sông Đốc và Đá Bạc. Ông Công nêu thực trạng: “Lộ nhỏ, cầu nhỏ đã gây ảnh hưởng rất lớn tới quá trình giao thương, buôn bán, du lịch...”. Vấn đề này huyện nhìn thấy, thế nhưng không đủ sức để tự cải thiện, giải quyết.

Huyết mạch giao thông về thị trấn Sông Đốc, huyện Trần Văn Thời từ lâu đã trong tình trạng quá tải, không đảm bảo cho sự phát triển của thị trấn biển này.

Theo ông Nguyễn Phương Đông, Phó chủ tịch UBND thị trấn Sông Đốc: “Tại cửa biển Sông Đốc, hoạt động giao thương diễn ra sôi động nhưng hạ tầng giao thông không đảm bảo nên việc phát triển bị bó buộc rất nhiều”. Hiện tại, khu vực dành cho các dịch vụ hậu cần nghề cá, đặc biệt là phân bố dân cư và các khu vực mua bán, trao đổi đều trong tình trạng lộn xộn, theo kiểu mạnh ai nấy làm. Ông Đông lo lắng: “Theo đà này, việc quy hoạch, phát triển thị trấn ngày càng khó khăn hơn, bởi mọi thứ đều quá tải”.

Riêng tuyến về Đá Bạc, ông Công cho biết: “Cầu qua Cơi 5 và cầu rẽ về Đá Bạc đều quá nhỏ, xe dịch vụ không thể qua. Có thể nói, nhiều năm nay du lịch Đá Bạc bị những điểm nghẽn này làm cho điêu đứng”.

Những điểm nghẽn này nhiều năm qua ai cũng thấy, song việc cải thiện lại chưa như kỳ vọng, thiếu sự đột phá, nếu không nói là rất chậm. Trong tình hình này, thật rất khó để sớm thấy một phố biển năng động, xa hơn là một thị xã biển lớn mạnh. Còn đối với viễn cảnh du lịch Đá Bạc, thật đáng buồn là chưa tìm thấy một tương lai nào khả dĩ hơn.

Tình hình cũng không khả quan hơn đối với tuyến Cà Mau - Ngọc Hiển - Đất Mũi. Đáng băn khoăn hơn khi nơi đây được hưởng lợi lớn từ đường Hồ Chí Minh. Theo đó, thị trấn Rạch Gốc nằm trên trục huyết mạch này, thế nhưng việc mở mang, đấu nối hạ tầng giao thông rất ì ạch và vướng nhiều khó khăn.

Ông Huỳnh Thanh Đảm, Chủ tịch UBND thị trấn Rạch Gốc, đề xuất: “Phải làm sao đấu nối ra được với đường Hồ Chí Minh, mở rộng hệ thống giao thông của thị trấn thì mới phát triển được. Còn hiện giờ, hạ tầng vẫn thiếu và yếu lắm”. Rạch Gốc cũng như Sông Đốc, đang ước ao vươn mình trở thành một trọng điểm kinh tế biển, song hạ tầng và giao thông lại là chiếc áo quá chật, kìm hãm từ nhiều phía.

Khó cất cánh

Vấn đề còn trở nên bức bách hơn với địa bàn xã Đất Mũi, nơi được coi là địa điểm đặc biệt, thiêng liêng của cả nước. Cà Mau xác định, du lịch Đất Mũi chính là trọng điểm du lịch của toàn tỉnh, thế nhưng việc đầu tư về hạ tầng, giao thông tại xã Đất Mũi rất không tương xứng với vị thế ấy.

Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tiến Hải đã từng cùng các chuyên gia, lãnh đạo các sở, ngành khảo sát thực tế hạ tầng Đất Mũi, qua đó có những đánh giá và chỉ đạo quyết liệt. Trong đó vấn đề đường ô tô vào đến khu du lịch Đất Mũi, Bến tàu - xe, việc kết nối với khu vực người dân làm du lịch cộng đồng… nhưng tới thời điểm này mọi thứ chưa thật sự cải thiện nhiều.

Hiện trạng của du lịch Đất Mũi vẫn vướng khi đi qua trung tâm xã Đất Mũi, chưa kể tuyến giao thông kết nối với khu vực du lịch cộng đồng vẫn chưa thấy động tĩnh gì.

Dù được hưởng lợi từ đường Hồ Chí Minh, song tuyến giao thông về khu du lịch Đất Mũi vẫn giới hạn xe ô tô dưới 30 chỗ ngồi.

Theo ông Võ Công Trường, Chủ tịch UBND xã Đất Mũi: “Quy hoạch trước đây chỉ là để đáp ứng nhu cầu dân sinh, chưa tính toán đến phát triển du lịch, bởi vậy hạ tầng giao thông hiện nay đang quá tải, gây nhiều khó khăn”. Còn với ông Nguyễn Văn Nhuần, người làm du lịch cộng đồng ở ấp Cồn Mũi, thì mong muốn: “Phải có con lộ cho xe ô tô đến được khu du lịch sinh thái thì du khách mới thuận lợi tìm đến với mình”.

Nếu kỳ vọng vào sự cất cánh của Đất Mũi thì chỉ bấy nhiêu vướng mắc cũng đã đủ để những người trong cuộc lo lắng. Ông Lý Hoàng Tiến, Chủ tịch UBND huyện Ngọc Hiển, từng gan ruột rằng: “Đất Mũi có phát triển thì Ngọc Hiển mới có đà bứt phá. Đặc biệt là ở thế mạnh du lịch, mà làm du lịch phải để người dân cùng hưởng lợi”.

Tại Đất Mũi, dịch vụ du lịch, sản phẩm du lịch, cơ sở lưu trú… đều trong tình trạng tạm bợ, chưa để lại những ấn tượng tốt đẹp đối với bè bạn. Một trong những vấn đề nan giải là tình trạng quá thiếu và quá yếu về hạ tầng giao thông, hạ tầng - dịch vụ du lịch. Khác với Sông Đốc, nếu Đất Mũi không được tập trung đầu tư trọng điểm, cải thiện hạ tầng và hình ảnh đối với du khách thì sẽ khó lòng phát triển.

Nhìn nhận vấn đề này, ông Trần Hoàng Lạc, Phó chủ tịch UBND huyện Ngọc Hiển, cho rằng: “Nguồn lực của huyện có giới hạn, trong khi đầu tư du lịch là chiến lược của tỉnh, cho nên đề xuất với các cấp, các ngành là có cơ chế, chính sách ưu đãi, đặc thù với Đất Mũi”.

Có một thực tế rằng, về Đất Mũi nếu đi xe ô tô quá 30 chỗ ngồi thì sẽ không vào được đến khu du lịch. Nếu rơi vào những ngày lễ, Tết, cao điểm thì chuyện kẹt xe, tắc đường cũng khó tránh khỏi. Hạ tầng và giao thông hiện nay so với vị thế của Đất Mũi rõ ràng là quá khập khiễng, chưa tương xứng và mong chờ một sự đổi thay mạnh mẽ.

Chuyện ở cửa biển Khánh Hội, U Minh những năm qua cũng đầy trăn trở. Ông Châu Minh Đảm, Phó chủ tịch UBND xã Khánh hội, cho biết: “Qua bức xúc, phản ánh và ý kiến của địa phương, của người dân, cửa Khánh Hội cũng được quan tâm đầu tư nạo vét. Tuy nhiên, công trình này mới tiến hành lại vướng mắc nhiều vấn đề”.

Theo đánh giá của ông Đảm, thật khó để Khánh Hội trở lại thời kỳ hoàng kim khi ghe biển ở khắp nơi tìm về. Cửa biển cạn, tài nguyên cá tôm dần kiệt quệ, Khánh Hội đang dần đánh mất vị thế của một trong những cửa biển trọng điểm của tỉnh Cà Mau./.

Phạm Hải Nguyên