Hướng mở cho sản xuất nông nghiệp hiện đại Bài 2: Xây dựng hợp tác xã nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao

Nông nghiệp công nghệ cao (CNC) là một nền nông nghiệp được ứng dụng kết hợp những công nghệ mới, tiên tiến để sản xuất. Trong nền nông nghiệp CNC, tổ hợp tác (THT), hợp tác xã (HTX) được xem là “bà đỡ” cho các hộ nông dân liên kết chuyển từ sản xuất nhỏ, manh mún thành sản xuất hàng hóa tập trung, quy mô lớn, hiệu quả và giá trị cao. Ứng dụng CNC vào sản xuất nông nghiệp là hướng đi tất yếu mà Bạc Liêu quyết tâm thực hiện. Vấn đề đặt ra là làm sao phát huy được hiệu quả của mô hình THT, HTX để đưa nền sản xuất nông nghiệp CNC đi đến đích.

Bài 1: Nâng chất và phát triển HTX hoạt động hiệu quả

Bài 2: Xây dựng hợp tác xã nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao

Hiện nay, nhiều tập đoàn, doanh nghiệp lớn đã đầu tư xây dựng nhiều mô hình nuôi tôm ứng dụng CNC; bên cạnh đó có không ít hộ nông dân cũng đầu tư nuôi tôm theo mô hình này. Việc ra đời HTX nuôi tôm ứng dụng CNC nhằm liên kết các hộ nuôi tôm theo mô hình này tạo ra nguồn sản phẩm lớn để xuất khẩu với những đơn đặt hàng lớn là vấn đề cần thiết.

Hội đồng quản trị HTX CNC phát triển tôm Bạc Liêu ra mắt tại đại hội.

Mô hình nuôi tôm CNC của HTX CNC phát triển tôm Bạc Liêu.

Thu hoạch tôm nuôi theo mô hình ứng dụng CNC. Ảnh: M.Đ

Liên kết để phát triển

Ngoài các doanh nghiệp nuôi tôm ứng dụng CNC, không ít hộ nông dân áp dụng mô hình nuôi tôm này cũng đạt năng suất khá cao. Tuy nhiên, hầu hết sản phẩm họ làm ra thì vẫn tự tìm đầu ra để tiêu thụ. Vì vậy việc bị tư thương, cơ sở thu mua ép giá là không tránh khỏi.

Mới đây, UBND tỉnh đã tổ chức hội nghị công bố thành lập HTX tôm CNC đầu tiên trong tỉnh (trụ sở đặt tại xã Vĩnh Hậu A, huyện Hòa Bình). HTX thành lập dựa trên nền tảng của các hộ nuôi tôm CNC hợp nhất lại (gồm 21 thành viên, diện tích sản xuất 120ha, vốn đầu tư khoảng 25 tỷ đồng). HTX sẽ cung ứng các dịch vụ đầu vào như: hỗ trợ kỹ thuật, kiểm tra các chỉ số nước trong ao nuôi; cung ứng tôm giống, thức ăn, thuốc thú y thủy sản, vật tư, trang thiết bị, dụng cụ nuôi tôm; tiêu thụ tôm thương phẩm cho thành viên. Ngoài ra, HTX còn tạo điều kiện thuận lợi cho các thành viên nâng cao tay nghề, kỹ thuật, tài chính và khả năng quản lý, tương trợ lẫn nhau trong nuôi tôm CNC nhằm giải quyết việc làm, tăng thu nhập cho thành viên HTX.

Ông Nguyễn Hữu Anh, Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc HTX CNC phát triển tôm Bạc Liêu, cho rằng: “Sau khi đi vào hoạt động, HTX tiếp tục chọn lọc, kết nạp thêm thành viên mới. Qua đó tập hợp nguồn nguyên liệu chất lượng, số lượng lớn, tiến tới xây dựng chuỗi giá trị bền vững cho ngành tôm Bạc Liêu từ khâu chọn lựa con giống, thức ăn đến khâu tiêu thụ...”.

HTX ứng dụng CNC phát triển tôm Bạc Liêu của tỉnh hiện là đơn vị dẫn đầu cả nước về sản xuất tôm CNC. Đây cũng là nơi tập hợp những công nghệ, quy trình sản xuất hiện đại nhất cho ngành tôm cả nước và hiện thực hóa mục tiêu 10 tỷ USD về giá trị xuất khẩu mà Thủ tướng đặt ra cho ngành tôm đến năm 2025.

Thực hiện chuỗi giá trị

Ngoài HTX ứng dụng CNC phát triển tôm Bạc Liêu, một số HTX nuôi tôm ở TX. Giá Rai, huyện Đông Hải được các doanh nghiệp trong tỉnh bao tiêu sản phẩm. Ngành chức năng và các địa phương đã và đang xúc tiến đẩy mạnh liên kết để các doanh nghiệp hợp đồng với các tổ hợp tác (THT), HTX bao tiêu sản phẩm cho nông dân.

Điển hình như HTX 30/4 (huyện Hòa Bình) đang nỗ lực đưa mối liên kết chuỗi đi vào thực chất, tạo thêm lợi nhuận và niềm tin cho các thành viên. HTX tập trung hướng đến sự thống nhất trong cung ứng đầu vào lẫn khâu tiêu thụ sản phẩm. Theo đó, HTX 30/4 đã xây dựng kế hoạch hỗ trợ có hiệu quả cho các thành viên như: thương thảo với đối tác cung ứng con giống, thức ăn, thuốc thú y thủy sản và đối tác tiêu thụ sản phẩm. Mục đích là đảm bảo cho các thành viên mua được sản phẩm chất lượng, giá thành hạ và chất lượng tôm nuôi đồng đều, bán với giá ổn định hơn…

Ông Đặng Văn Ngọc, Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc HTX Dịch vụ nuôi trồng thủy sản 30/4, bày tỏ: “Hướng tới, HTX ký hợp đồng với các doanh nghiệp bao tiêu sản phẩm cho các thành viên HTX. Đây là hướng đi đúng và bền vững trong xây dựng liên kết chuỗi giá trị nhằm tiêu thụ nông sản”.

Các địa phương trong tỉnh cũng nỗ lực xúc tiến ký kết hợp đồng tiêu thụ nông sản cho các THT, HTX và bà con nông dân. Điển hình là TX. Bạc Liêu, huyện Hòa Bình… rất quan tâm vấn đề liên kết thực hiện chuỗi giá trị. Ông Dương Văn Thới, Chủ tịch UBND huyện Hòa Bình, cho biết: “Huyện đã làm việc với các ngân hàng để giúp nông dân vay vốn sản xuất; làm việc với các doanh nghiệp để giúp nông dân tiêu thụ sản phẩm...”.

Bạc Liêu xây dựng khu nông nghiệp ứng dụng CNC phát triển tôm Bạc Liêu, vì vậy việc thành lập HTX CNC phát triển tôm Bạc Liêu là việc làm cần thiết và đúng hướng, nhằm tạo ra nguồn sản phẩm lớn đáp ứng nhu cầu cho các doanh nghiệp xuất khẩu. Theo ông Phạm Ngọc Hoàn, Phó Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh: “Hướng tới, Liên minh HTX tỉnh sẽ hỗ trợ để thành lập từ 3 - 5 HTX CNC ở các địa phương nhằm từng bước liên kết các hộ nông dân ứng dụng nuôi tôm CNC. Qua đó tập hợp nguồn nguyên liệu chất lượng, số lượng lớn, tiến tới xây dựng chuỗi giá trị bền vững cho ngành tôm của tỉnh từ khâu nuôi, chế biến đến xuất khẩu”.

Minh Đạt

----------------------------------------------------------------------

Toàn tỉnh hiện có 6 doanh nghiệp và 155 hộ nuôi tôm theo mô hình ứng dụng CNC với diện tích hơn 1.380ha. Tỷ lệ nuôi thành công chiếm khoảng 85 - 90%, năng suất trung bình 25 tấn/ha/năm, lợi nhuận đạt hơn 50% so với tổng chi phí đầu tư.

Để góp phần đưa kim ngạch xuất khẩu thủy sản đến năm 2020 đạt 750 triệu USD và 1 tỷ USD vào năm 2025, tỉnh đang tập trung xây dựng vùng nuôi trồng thủy sản (NTTS) ứng dụng CNC. Theo quy hoạch, đến năm 2020 có từ 4 vùng NTTS ứng dụng CNC trở lên, đến năm 2025 tỉnh có từ 10 vùng NTTS ứng dụng CNC trở lên với quy mô đạt 2.070ha…