Thứ ba, 21-4-26 09:26:37
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Sức sống cách mạng qua những địa danh anh dũng

Báo Cà Mau Ði qua những năm tháng đạn bom, cùng với xương máu, hy sinh của biết bao anh hùng liệt sĩ, những địa danh như: Chống Mỹ, Anh Dũng, Quyết Chiến, Quyết Thắng... đã gắn liền với công cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc. Hơn nửa thế kỷ thống nhất, những tên gọi này vẫn vang vọng hào khí cha ông, đóng vai trò quan trọng trong việc bồi đắp truyền thống cách mạng cho các tầng lớp Nhân dân, nhất là thế hệ trẻ.

Từ những năm tháng không quên...

Xã An Trạch (tỉnh Cà Mau) là địa phương giàu truyền thống cách mạng. Xã có 855 gia đình chính sách, người có công, trong đó, có 320 liệt sĩ, 72 Mẹ Việt Nam anh hùng.

Cùng với sự thay đổi địa giới hành chính quận Giá Rai, giai đoạn 1945-1975, xã An toàn khu này có nhiều lần thay đổi địa giới hành chính. Trong đó, giai đoạn 1960-1963, xã An Trạch đặt lại tên một số ấp có những chiến sĩ anh hùng ngoan cường hy sinh như: Phước Thắng, Minh Thìn, Hoàng Minh, Anh Dũng, Văn Ðức, Hiệp Vinh, Ba Mến, Thành Thưởng, nhằm giáo dục con cháu sau này nối tiếp thế hệ cha ông ra sức bảo vệ và xây dựng Tổ quốc.

  Theo lịch sử ghi lại, đêm ngày 9 rạng sáng ngày 10/7/1962, tên Xã trưởng Nguyễn Văn Ðiểm - Khúc Tréo, nhận tin báo Ðoàn Văn công tỉnh phục vụ ấp Minh Thìn, An Trạch, bọn bảo an Giá Rai, dân vệ Khúc Tréo tập trung trên 100 tên vào phục kích. Du kích xã phối hợp cùng một bộ phận địa phương chủ động gài trái nổ, đào công sự đánh địch. Ta dụ địch vào bẫy lửa chủ động nổ súng, trận địa càng diễn ra ác liệt, địch rơi vào bãi chông, đạp lôi và đạn nhọn chết, bị thương hàng chục tên. Trên đường rút về, chúng bị các du kích: Anh Dũng, Hoàng Minh chặn đánh, đạp lựu đạn, đạp lôi, bị thương thêm 3 tên nữa.

Phong trào du kích chiến tranh được phát huy, ta chặn đánh hơn 20 trận, truy lùng diệt ác, loại khỏi vòng chiến đấu gần 100 tên địch, bám sát vùng ven, phá ấp chiến lược Khúc Tréo, khôi phục sản xuất, xây dựng cơ sở đảng đoàn, đoàn thể vững mạnh, góp phần làm phá sản bước đầu âm mưu tái chiếm nông thôn dồn dân vào ấp chiến lược, “Chiến tranh đặc biệt” của Mỹ - nguỵ bị phá sản.

Những trận đánh về sau, du kích Anh Dũng hy sinh trong cuộc chiến với địch. “Năm đó ông Dũng một mình đối đầu với cả toán địch, hy sinh kiên cường lắm, tên ông được đặt thành tên ấp đến tận bây giờ”, bà Nguyễn Thị Hiệp (85 tuổi, vợ liệt sĩ Lê Văn Giàu, ấp Anh Dũng, xã An Trạch) chia sẻ đầy tự hào.

Bà Nguyễn Thị Hiệp (thứ hai từ phải sang) trò chuyện với lãnh đạo Ðảng uỷ, UBND xã An Trạch về những năm đánh Mỹ.

Năm tháng khói lửa ấy, xã An Trạch có nhiều gia đình nuôi chứa cán bộ đã dũng cảm, kiên gan khi bị địch phát hiện. Ðặc biệt, có nhiều gia đình hy sinh vì nghĩa lớn như: gia đình bà Trương Thị Thảo, Trần Thị Cúc, Dương Văn Bính, Huỳnh Văn Huê, Nguyễn Văn Cừ, Lê Thị Chà, Lê Văn Lung, bà Tám Mạnh ở ấp Hoàng Minh; gia đình ông Lê Văn Thành ở ấp Quyết Chiến; gia đình ông Lê Văn Tấn, bà Ba Sửu, bà Sáu Tượng ở ấp Hiệp Vinh và hàng chục tấm gương gia đình nuôi chứa cán bộ khác.

... đến quê hương giàu truyền thống cách mạng 

Theo tư liệu lịch sử, xã An Trạch trong kháng chiến có rừng chồi như kênh Nhà Nước, kênh Huyện Tịnh, Hang Mai, Rạch Bần, nhiều cánh rừng chồi ngập mặn liền nhau như Giáo Hoan, 3 Tĩnh. Rừng nối liền huyện Ðầm Dơi - Năm Căn, vì vậy An Trạch được xem là vùng căn cứ liên hoàn Cà Mau - Năm Căn.

Ðây cũng là nơi sinh ra và lớn lên, nơi nuôi giấu nhiều vị lãnh đạo phong trào cách mạng trong kháng chiến như: Thượng tướng Lâm Văn Thê, bí danh Ba Hương, Uỷ viên Ban Chấp hành Trung ương Ðảng Cộng sản Việt Nam (khoá V, nhiệm kỳ 1981-1985), nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ, kiêm Giám đốc Sở Công an Thành phố Hồ Chí Minh; Trung tướng Huỳnh Tiền Phong (Ba Tiền Phong), nguyên Tư lệnh Quân khu 9 (từ năm 2000-2007).

Ông Ba Tiền Phong sinh ra và lớn lên ở ấp Quyết Chiến. Có ý thức giác ngộ cách mạng từ rất sớm và đã hoạt động cách mạng, tham gia nhiều trận đánh địch tại nhiều nơi trên quê hương An Trạch và huyện Giá Rai (cũ), ông là điển hình tại Ðại hội Chiến sĩ thi đua tỉnh Cà Mau năm 1965 về thành tích một mình đánh đồn địch.

Lãnh đạo xã An Trạch thăm hỏi, tặng quà các gia đình là cơ sở nuôi giấu cán bộ trong kháng chiến.

An Trạch còn gắn với tên tuổi đồng chí Phan Ngọc Sến (Mười Kỷ), Uỷ viên Ban Chấp hành Trung ương Ðảng Cộng sản Việt Nam (khoá IV, nhiệm kỳ 1976-1980). Năm 1963, ông được chỉ định làm Khu uỷ viên, phụ trách Bí thư Tỉnh uỷ Cà Mau, thời gian này đã ở tại nhà bà Võ Thị Hạc, ấp Cái Keo, xã An Trạch để mở lớp huấn luyện quân sự, chính trị cho cán bộ, du kích ấp, xã.

Có cơ sở và phong trào cách mạng vững mạnh trong kháng chiến, An Trạch là nơi diễn ra các sự kiện đặc biệt quan trọng, các khu vực từ kênh xáng Gành Hào đến ấp Chòi Mòi (năm 1963, thuộc xã An Trạch, huyện Giá Rai cũ), rừng Chim Ðẻ, kênh Nước Mặn (Tân Thuận - Ðầm Dơi) là khu căn cứ T3 của Bộ Tư lệnh Quân khu 9 trong thời kỳ chống Mỹ cứu nước.

Ông Tạ Ngọc Ðiền (57 tuổi, ấp Anh Dũng) cho biết: “Trước đây, xung quanh nơi gia đình tôi ở đồn bót giặc bủa vây, nhưng cán bộ cách mạng vẫn bám trụ hoạt động. Người dân dù già trẻ, trai gái, với lòng căm thù giặc sâu sắc đã cùng nhau đứng lên đánh đuổi giặc ngoại xâm cho đến ngày đất nước độc lập”.

Phát huy truyền thống cách mạng hào hùng trong chiến tranh và nhờ sự quan tâm của Ðảng, Nhà nước, đời sống vật chất, tinh thần của người dân ngày càng phát triển, vươn lên. Các gia đình người có công với cách mạng ấm lòng trước sự quan tâm của Ðảng, Nhà nước, sự tri ân và đền ơn đáp nghĩa của toàn xã hội.


Ông Võ Phước Thạnh, Trưởng ấp Anh Dũng, xã An Trạch

Sau hơn 50 năm giải phóng, các vùng quê cách mạng giờ đã chuyển mình mạnh mẽ, từ gian khó thành những vùng nông thôn mới hiện đại. Trên mảnh đất lửa năm xưa, diện mạo mới đang bừng sáng đầy kiêu hãnh. Hệ thống hạ tầng vững chãi, đời sống nâng tầm, kết nối giao thương thuận lợi.

Cầu, lộ giao thông xã An Trạch ngày nay.

Những người con vùng căn cứ cách mạng đang từng ngày tiếp nối ngọn lửa truyền thống, không ngừng phấn đấu xây dựng quê hương giàu đẹp, văn minh./.

Thanh Hải

Người lưu giữ lịch sử

Với nhiều người dân Cà Mau, ông Sáu Sơn là gương mặt quen thuộc, như “người kể chuyện lịch sử” - Chủ nhiệm Câu lạc bộ (CLB) Kể chuyện lịch sử tại Bảo tàng tỉnh Cà Mau. Ông đã dành nhiều năm cuộc đời để truyền lửa đam mê lịch sử cho thế hệ trẻ.

Giồng Bốm - 80 năm vọng mãi hào khí kháng chiến

"Ai qua Giồng Bốm hôm nay/ Nhớ ngày khởi nghĩa chống Tây hôm nào". Cách nay 80 năm trận Giồng Bốm ghi dấu một mốc son chói lọi trong cuộc đấu tranh chống Pháp của Nhân dân vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc. Sự hy sinh của những nghĩa quân “áo trắng” là biểu tượng bất diệt cho tinh thần "đạo không rời đời, dân không rời nước", để lại niềm xúc động và sự tri ân sâu sắc trong lòng hậu thế. Trong tiến trình phát triển, di tích Giồng Bốm đã trở thành bảo tàng tinh thần lưu giữ những giá trị vô giá cho thế hệ mai sau.

Hào hùng chiến thắng Ðất Cháy

Tháng 4/1971, trong cái nắng như đổ lửa, cánh đồng Ðất Cháy (xã Phong Lạc cũ, nay là Xã Trần Văn Thời) ngả màu vàng sậm, những gốc rạ trơ đen, mương phèn khô nứt nẻ; bờ chuối, hàng tràm sau hậu đất lá khô rủ xuống, vàng hoe.

“Ngọn lửa” kiên trung của phụ nữ Nam Bộ

Trong dòng chảy hào hùng của lịch sử kháng chiến Việt Nam, có những người phụ nữ mà cuộc đời họ đã trở thành huyền thoại, gắn liền với sự sống còn của phong trào cách mạng miền Nam. Bà Nguyễn Thị Ðược (bí danh Thanh), còn được gọi với tên thân mật Hai Ðược, là biểu tượng như thế.

Viết tiếp bản tình ca 65 năm giữa hai miền đất nước

Trong không khí ấm áp những ngày đầu năm 2026, đoàn công tác tỉnh Cà Mau có chuyến thăm và làm việc tại tỉnh Ninh Bình. Chuyến đi không chỉ là hoạt động công tác thuần tuý mà còn là cuộc hội ngộ của những người anh em, cùng ôn lại truyền thống 65 năm kết nghĩa bền chặt và mở ra chương mới trong hợp tác phát triển.

Dấu hiệu mùa xuân

Rạng sáng 1/5/1930, chưa đầy 100 ngày Ðảng Cộng sản Việt Nam được thành lập (ngày 3/2/1930 tại Hương Cảng, Trung Quốc), lá cờ đỏ búa liềm ngạo nghễ tung bay trên ngọn cây dương trước sân Đình Tân Hưng, bên bờ sông Rạch Rập (làng Tân Hưng), cách trung tâm đầu não của thực dân Pháp ở chợ Cà Mau hơn 2 km, báo hiệu mùa xuân độc lập, tự do của dân tộc bắt đầu.

Thăm căn cứ xưa

Một sáng cuối năm 2025, tôi và anh Phạm Thạnh Trị - đồng đội từng công tác tại Văn phòng Tỉnh uỷ từ cuối năm 1960-1975, được anh Lê Minh Sơn, Giám đốc Bảo tàng tỉnh Cà Mau, mời về thăm lại Di tích Căn cứ Tỉnh uỷ Xẻo Ðước (ấp Xẻo Ðước, xã Phú Mỹ), nhắc nhớ ký ức những năm tháng sống và làm việc ở nơi này.

Dấu ấn Cà Mau trong hành trình dân chủ - Bài cuối: Nối tiếp truyền thống, dấn thân kiến tạo

Trải qua các thời kỳ cách mạng, Cà Mau không chỉ là mảnh đất của những chiến công hiển hách mà còn là nơi lưu dấu những giá trị sâu sắc về dân chủ và pháp quyền. Ở đó, dòng chảy lập hiến luôn được tiếp nối giữa các thế hệ.

Dấu ấn Cà Mau trong hành trình dân chủ - Bài 3: Phát huy dân chủ - Kiến tạo phát triển

80 năm đã trôi qua kể từ cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội năm 1946, tinh thần “lấy dân làm gốc” vẫn luôn là sợi chỉ đỏ xuyên suốt trong dòng chảy chính trị của đất nước. Tại vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc, tinh thần ấy đang được cụ thể hoá bằng chính quyền gần dân, hiểu dân, vì dân, nơi quyền lực của Nhân dân được thực thi mạnh mẽ qua từng lá phiếu và tiếng nói phản biện tại diễn đàn HÐND các cấp.

Dấu ấn Cà Mau trong hành trình dân chủ - Bài 2: Từ lá phiếu đầu tiên đến nghị trường

Trải qua 15 nhiệm kỳ gắn liền với 80 năm lịch sử Quốc hội Việt Nam, các thế hệ đại biểu Quốc hội (ÐBQH) tỉnh Cà Mau (bao gồm cả giai đoạn thuộc tỉnh Bạc Liêu và Minh Hải) đã luôn khẳng định vai trò là cầu nối vững chắc giữa ý chí của Nhân dân vùng cực Nam với cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất. Từ những ngày đầu sơ khai của nền dân chủ đến công cuộc xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, dấu ấn của người đại biểu nơi đây luôn đậm nét trong từng quyết sách hệ trọng của quốc gia.