Phát triển kinh tế tư nhân - Khát vọng "hoá Gióng"

Trong giai đoạn “sắp xếp lại giang sơn”, Nghị quyết 68-NQ/TW, ngày 4/5/2025 (Nghị quyết 68) về phát triển kinh tế tư nhân (KTTN) được Bộ Chính trị ban hành. Với tinh thần xoá bỏ định kiến, tạo điều kiện đột phá, Nghị quyết 68 là sự khẳng định mạnh mẽ của Đảng về vai trò then chốt, động lực quan trọng hàng đầu của khu vực KTTN trong tiến trình phát triển đất nước. Ví như câu chuyện về Thánh Gióng trong truyền thuyết xưa, Nghị quyết 68 đã cung cấp đầy đủ điều kiện chín muồi để KTTN đủ sức chuyển hoá thành những thành tựu phát triển rực rỡ, kỳ diệu của dân tộc Việt Nam trong kỷ nguyên vươn mình.

Bài 1: Khẳng định vai trò, sứ mệnh 

Nếu như trước đây, khu vực kinh tế tư nhân (KTTN) được xác định là một bộ phận, rồi bộ phận quan trọng của nền kinh tế, thì nay đã được nâng lên tầm cao mới trong Nghị quyết 68. Đảng ta khẳng định, trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, KTTN là động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia, là lực lượng tiên phong thúc đẩy tăng trưởng, tạo việc làm, nâng cao năng suất lao động, năng lực cạnh tranh quốc gia, công nghiệp hoá, hiện đại hoá, tái cấu trúc nền kinh tế theo hướng xanh, tuần hoàn, bền vững. 

Những đóng góp của khu vực KTTN không chỉ dừng lại ở con số bề nổi, mà còn thể hiện ở chiều sâu của nội lực, dư địa phát triển và khả năng thích ứng linh hoạt.

Đóng góp vượt trội

Theo thống kê, KTTN đóng góp khoảng 50-51% GDP của cả nước và trên 30% tổng thu ngân sách. Đây là con số ấn tượng, cho thấy năng lực sản xuất và tạo giá trị vượt trội của KTTN, đóng góp nguồn lực tài chính dồi dào để Nhà nước thực hiện các chính sách an sinh xã hội, đầu tư cơ sở hạ tầng và phát triển các lĩnh vực thiết yếu khác.

Sau hợp nhất, tỉnh Cà Mau hiện có hơn 7.000 doanh nghiệp (DN), trong đó khoảng 90% là DN tư nhân, đóng góp khoảng 1/3 ngân sách địa phương và tác động không nhỏ đến sự ổn định, phát triển chung của tỉnh nhà. Trên những con phố sầm uất, trong các ngõ nhỏ, các DN, hộ kinh doanh vẫn ngày ngày rộn ràng các hoạt động trao đổi mua bán, hay những hộ khởi nghiệp ấp ủ khát vọng chuyển mình... Tất cả đang tạo nên nền móng bền vững của khu vực KTTN.

Bên cạnh đóng góp tích cực cho tăng trưởng kinh tế, các DN trên địa bàn tỉnh Cà Mau còn tạo việc làm ổn định cho hàng ngàn lao động, nhất là DN lĩnh vực chế biến, xuất khẩu thuỷ sản. 

Thuỷ sản là ngành kinh tế mũi nhọn của Cà Mau. Các DN về nuôi trồng, chế biến và xuất khẩu thuỷ sản luôn đóng góp quan trọng vào tăng trưởng kinh tế và giải quyết việc làm cho lao động địa phương. Trong đó, Công ty cổ phần Chế biến và Dịch vụ thuỷ sản Cà Mau (CASES) chiếm tỷ trọng lớn về chế biến, xuất khẩu thuỷ sản của tỉnh. Năm 2024, CASES đạt kim ngạch xuất khẩu gần 180 triệu USD, đứng vị trí thứ 4 trong top DN xuất khẩu tôm hàng đầu của Việt Nam, góp phần đưa kim ngạch xuất khẩu của tỉnh Cà Mau (cũ) trong năm 2024 đạt trên 1,2 tỷ USD, tăng 5,31% so với cùng kỳ và vượt kế hoạch đề ra.

Được thành lập vào năm 1996 với tư cách công ty Nhà nước và được tư nhân hoá vào năm 2006, đến nay CASES có hệ thống máy móc thiết bị với công suất chế biến từ 1.000-1.200 tấn thành phẩm thuỷ sản/tháng. Hiện CASES đang vận hành 6 nhà máy chế biến tôm, surimi và mực nang ở địa bàn tỉnh Cà Mau và An Giang, với hơn 4.500 công nhân.

Ông Hoàng Hữu Phụng, Phó tổng Giám đốc CASES, cho biết: “Công ty đặt mục tiêu xuất khẩu đạt 200 triệu USD trong năm 2025. Hiện công ty đang xây dựng nhà máy mới tại Cà Mau nhằm mở rộng năng lực sản xuất tôm giá trị gia tăng, dự kiến ​hoàn thành vào cuối năm nay, sẽ tập trung vào sản xuất tôm duỗi (nobashi), đồ ăn kèm sushi, các sản phẩm tẩm bột và các sản phẩm có giá trị gia tăng từ tempura. Sản lượng ban đầu dự kiến ​​đạt 2.000 tấn trong năm đầu tiên, đưa sản lượng hằng năm của công ty đạt khoảng 15.000 tấn sản phẩm hàng hoá”.

Không riêng CASES, nhiều DN chế biến thuỷ sản khác đã mở rộng chuỗi liên kết sản xuất với nông dân, đầu tư máy móc hiện đại và cải tiến quy trình để nâng cao hiệu quả sản xuất. Việc này giúp đảm bảo nguồn cung tôm chất lượng, nâng cao năng suất và tiêu chuẩn sản phẩm, không những cải thiện đời sống nông dân mà còn thúc đẩy sự phát triển bền vững của ngành tôm. 

Bên cạnh đóng góp tích cực cho tăng trưởng kinh tế, các DN trên địa bàn tỉnh còn giải quyết việc làm ổn định cho hàng ngàn lao động. Từ những trại nuôi tôm, tôm giống công nghệ cao, đến các nhà máy chế biến thuỷ sản hiện đại hoạt động ngày đêm, hay hệ thống văn phòng, dịch vụ thương mại sôi động... đều tạo ra cơ hội, sinh kế thiết thực cho người lao động, góp phần đảm bảo an sinh xã hội.

Năng động và linh hoạt thích ứng

Trong bối cảnh nền kinh tế có nhiều biến động, khả năng năng động và linh hoạt thích ứng là chìa khoá giúp các DN Cà Mau không chỉ tồn tại mà còn bứt phá. Thực tế thời gian qua cho thấy, dù DN lớn, vừa, nhỏ, hay hộ kinh doanh vẫn luôn thể hiện sức sống bền bỉ, thích ứng nhanh với biến động thị trường, cùng liên kết tạo sức mạnh, đóng góp ngày càng quan trọng vào sự phát triển của tỉnh.

Sự ra đời và lớn mạnh của Câu lạc bộ DN Cà Mau (CDCM) đang tạo nên làn sóng tích cực. Là tổ chức trực thuộc Hiệp hội DN tỉnh Cà Mau, CDCM chính thức đi vào hoạt động từ tháng 3/2023 với 30 thành viên sáng lập, chỉ sau hơn 2 năm đã nhanh chóng quy tụ được hơn 70 DN năng động, đa dạng lĩnh vực, có tầm nhìn và khát vọng vươn xa. Trong bối cảnh kinh tế thị trường đầy biến động, việc các DN liên kết, hỗ trợ lẫn nhau là yếu tố sống còn. CDCM chính là cầu nối quan trọng, nơi các thành viên có thể chia sẻ kinh nghiệm, tìm kiếm đối tác và cùng nhau giải quyết những thách thức chung.

Chỉ sau hơn 2 năm thành lập, Câu lạc bộ DN Cà Mau đã nhanh chóng quy tụ được hơn 70 DN năng động, đa dạng lĩnh vực, có tầm nhìn và khát vọng vươn xa.

Ông Trần Quốc Sự, Giám đốc Công ty TNHH tổ chức sự kiện Quốc Kiều, Chủ nhiệm CDCM, chia sẻ: “Chúng tôi tổ chức họp mặt hàng quý, kết hợp với hoạt động xúc tiến đầu tư, trưng bày sản phẩm, đồng thời để các doanh nhân chia sẻ kiến thức, cập nhật xu hướng thị trường và học hỏi từ những chuyên gia. Các buổi chia sẻ về quản trị, chuyển đổi số, marketing, hay chiến lược phát triển bền vững giúp nâng cao năng lực cho từng DN. Bên cạnh đó, CDCM còn đóng vai trò quan trọng trong việc đề xuất các chính sách, kiến nghị lên cấp quản lý Nhà nước để tạo môi trường kinh doanh thuận lợi hơn cho toàn bộ cộng đồng DN Cà Mau. CDCM hướng đến mở rộng quy mô và tầm ảnh hưởng để càng vững mạnh hội nhập”.

Sự năng động của KTTN thể hiện rõ qua tinh thần không ngừng tìm tòi, học hỏi, mở rộng thị trường và áp dụng cái mới; chủ động tham gia các hội chợ, triển lãm quốc tế, liên kết với nhà phân phối lớn để đưa sản phẩm đặc trưng của Cà Mau vươn xa. Ở các vùng nông thôn, họ là những “ngọn lửa” giữ cho kinh tế địa phương ổn định. Không chỉ góp phần thúc đẩy chuyển đổi số, KTTN còn tạo ra hệ sinh thái đổi mới sáng tạo sôi động, khuyến khích các ý tưởng đột phá và ứng dụng công nghệ tiên tiến vào sản xuất, kinh doanh.

Giữa vùng đất ngập mặn, Hợp tác xã (HTX) Ba khía Đầm Dơi (xã Quách Phẩm) ra đời, hoạt động hiệu quả và không ngừng phát triển, là điển hình câu chuyện thành công việc khai thác tài nguyên bản địa, áp dụng khoa học kỹ thuật và tinh thần khởi nghiệp để xây dựng thương hiệu, mang lại giá trị kinh tế cao cho cộng đồng. Từ cơ sở kinh doanh nhỏ lẻ, với tâm huyết của đôi vợ chồng trẻ trí thức về nông thôn khởi nghiệp, HTX đã đưa con ba khía - đặc sản dân dã của miền Tây trở thành sản phẩm đạt chuẩn OCOP, có được lượng khách hàng ổn định, thậm chí xuất khẩu sang Đài Loan, Malaysia, Hàn Quốc, Mỹ.

HTX Ba khía Đầm Dơi là điển hình câu chuyện thành công việc khai thác tài nguyên bản địa, áp dụng khoa học kỹ thuật, đưa sản vật địa phương vươn xa. (Ảnh: Quy trình sản xuất của HTX) 

Điều cốt lõi làm nên thành công của HTX Ba khía Đầm Dơi là tư duy kinh doanh hiện đại và ứng dụng công nghệ số một cách sáng tạo. HTX đã chủ động xây dựng và phát triển các kênh bán hàng trên các nền tảng phổ biến như Facebook, TikTok, Zalo và các sàn thương mại điện tử.

Chị Trần Thị Xa, Giám đốc HTX, chia sẻ: “HTX đã đưa ra thị trường nhiều sản phẩm từ ba khía và được người tiêu dùng đón nhận, như: riêu ba khía, ba khía tươi làm sạch cấp đông, ba khía cốm, ba khía ủ muối, ba khía muối nước mắm, ba khía trộn chua ngọt, ba khía trộn mặn ngọt. Đến nay, HTX có 4 sản phẩm đạt OCOP 4 sao và 2 sản phẩm đạt 3 sao”.

Để tiến bước vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, phát triển đất nước phồn vinh, hùng cường, hạnh phúc, KTTN đã được “chọn mặt gởi vàng” để lĩnh ấn tiên phong. Thế nhưng, để KTTN đi xa, đi vững, cần phải dũng cảm nhận diện những rào cản, khó khăn hiện tại để tìm giải pháp tháo gỡ. "Đêm trước" của Nghị quyết 68, KTTN có thể được mô tả là chiếc áo chật chội cho một cơ thể đang khát khao “hoá Gióng”.

Mộng Thường - Hải Nguyên

>> Bài 2: "Đêm trước" Nghị quyết 68