Ứng dụng canh tác thông minh vào sản xuất nông nghiệp: Tăng năng suất và lợi nhuận

Nông nghiệp thông minh là nền nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao cơ giới hóa, tự động hóa, nhằm sản xuất ra sản phẩm an toàn theo hướng hữu cơ, theo GAP. Việc áp dụng canh tác nông nghiệp thông minh vào sản xuất giúp gia tăng năng suất, tiết kiệm chi phí đầu vào, tăng lợi nhuận… Đây được xem là mô hình thích ứng với biến đổi khí hậu và là xu hướng tất yếu trong thời gian tới.

Công ty Việt - Úc Bạc Liêu thu hoạch tôm nuôi công nghệ cao.

CÁC MÔ HÌNH CANH TÁC THÔNG MINH

Sản xuất nông nghiệp chịu tác động trực tiếp của biến đổi khí hậu. Để ứng phó, các mô hình canh tác thông minh trong nông nghiệp ra đời, giúp nông dân tiếp cận và ứng dụng công nghệ vào sản xuất như: ứng dụng công nghệ cao, hệ thống tuần hoàn trong nuôi tôm; hay san phẳng mặt ruộng bằng công nghệ laser; tưới nước thông minh, tự động bằng cảm biến; sử dụng máy bay nông nghiệp để gieo sạ, bón phân; ứng dụng kỹ thuật tưới ướt - khô xen kẽ…

Thời gian qua, các mô hình canh tác thông minh được tỉnh triển khai ở nhiều nơi và mang lại hiệu quả tích cực. Điển hình như mô hình luân canh lúa - tôm với diện tích 39.404ha và đang được mở rộng. Lợi nhuận mô hình này đạt từ 40 - 60 triệu đồng/ha, cá biệt có nơi đạt trên 100 triệu đồng/ha. Đặc biệt, tỉnh đã xây dựng mô hình trình diễn và nhân rộng sản xuất giống lúa ST24, ST25 và Chương trình ứng dụng cơ giới hóa trong sản xuất tôm sạch - lúa an toàn và hỗ trợ liên kết tiêu thụ sản phẩm ổn định, bền vững. Mô hình lúa - tôm áp dụng một số tiến bộ kỹ thuật mới như: giống chịu mặn, cải tiến thời vụ, sử dụng ít phân bón, thuốc vi sinh, sinh học trong canh tác lúa - tôm. Từ đó tạo ra hệ sinh thái, môi trường an toàn, ổn định, có lợi cho nuôi tôm và trồng lúa bền vững; sản phẩm làm ra an toàn, đáp ứng cho người tiêu dùng và xuất khẩu. Hay mô hình nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao siêu thâm canh trong nhà kín đã và đang được triển khai nhiều nơi trên địa bàn tỉnh. Mô hình này ứng dụng các tiến bộ khoa học - kỹ thuật cao và ứng dụng công nghệ tiên tiến nhất vào nuôi tôm. Hiện tại, toàn tỉnh có 23 công ty, đơn vị và 650 hộ dân đầu tư nuôi tôm siêu thâm canh ứng dụng công nghệ cao với 3.905ha. Điểm nổi bật của mô hình là  hiệu quả về năng suất và chất lượng con tôm. Hiện mô hình nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao cho năng suất tăng từ 10 - 15 lần so với nuôi tôm thông thường…

Sản xuất lúa kết hợp nuôi tôm - một trong những mô hình canh tác thông minh của tỉnh.

HƯỚNG ĐẾN NỀN NÔNG NGHIỆP BỀN VỮNG

Bạc Liêu xác định nông nghiệp là trụ đỡ của nền kinh tế; trong đó, con tôm, cây lúa là hai mặt hàng chủ lực. Do vậy, hướng tới tỉnh sẽ tập trung đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng phục vụ nuôi trồng thủy sản, đảm bảo các điều kiện nuôi an toàn. Theo đó, khuyến khích nuôi tôm công nghệ cao, nuôi tôm theo hướng an toàn, đạt tiêu chuẩn xuất khẩu… gắn kết chặt chẽ với chế biến, tiêu thụ sản phẩm theo chuỗi liên kết giá trị. Đồng thời đầu tư xây dựng hệ thống công trình hạ tầng cho vùng tôm - lúa theo hướng khép kín; xây dựng các cánh đồng lớn trong các ô đê bao để chủ động trong việc cấp, thoát và trữ nước mặn, ngọt một cách linh hoạt.

Bên cạnh đó, đẩy mạnh công tác tập huấn kỹ thuật, hội thảo chuyển giao những tiến bộ khoa học - công nghệ mới; tổ chức hội thảo đầu bờ cho nông dân tham quan mô hình tôm - lúa đạt hiệu quả cao. Đặc biệt là chọn tạo các giống lúa chất lượng cao, đặc sản ngắn ngày phù hợp chịu mặn, chịu phèn tốt như ST24, ST25, Bạc Liêu 413, lúa mùa địa phương. Xây dựng mô hình sản xuất tôm - lúa theo hướng sạch, an toàn, hữu cơ... đạt chất lượng và chứng nhận tiêu chuẩn VietGAP, ASC, hữu cơ… gắn với liên kết chuỗi nâng cao giá trị sản phẩm lúa và tôm, cải tiến quy trình kỹ thuật canh tác thích ứng với biến đổi khí hậu.

Thu hoạch tôm càng xanh từ mô hình lúa - tôm ở huyện Hồng Dân. Ảnh: M.Đ

Nhằm đưa Bạc Liêu trở thành đầu mối của ngành tôm, đi đầu trong nghiên cứu và ứng dụng khoa học - công nghệ cao, tỉnh xác định các mô hình nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao là hướng phát triển chính của tỉnh. Phấn đấu đến năm 2025, diện tích nuôi tôm đạt 147.900ha, trong đó nuôi theo mô hình công nghệ cao là 4.000ha, mô hình tôm - lúa 42.000ha...

Ông Lưu Hoàng Ly - Giám đốc Sở NN&PTNT, cho biết: “Để nền nông nghiệp phát triển hiệu quả và bền vững, cần tăng cường công tác khuyến nông; giới thiệu, hướng dẫn nông dân tiếp cận các tiến bộ khoa học - kỹ thuật mới; nhân rộng mô hình sản xuất hữu cơ, sản xuất tuần hoàn, thuận thiên, thích ứng với biến đổi khí hậu theo từng vùng sản xuất sinh thái trong tỉnh... Xây dựng vùng sản xuất có quy mô lớn như các cánh đồng tôm lớn, lúa lớn, nhằm tạo nên nguồn sản phẩm đủ lớn, từng bước hình thành chuỗi giá trị các ngành hàng nông sản. Đặc biệt là ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất, từng bước xây dựng nhãn hiệu, thương hiệu cho nông sản chiến lược của tỉnh…”.

MINH CHÂU

Phát biểu tại hội thảo phát triển mô hình lúa thơm - tôm sạch vùng Mê Kông được tổ chức tại Bạc Liêu, Chủ tịch UBND tỉnh - Phạm Văn Thiều cho rằng: Mô hình canh tác tôm - lúa trên địa bản tỉnh liên tục tăng về diện tích, năng suất và giá trị. Đây là mô hình mạng lại hiệu quả kinh tế cao và lợi nhuận cao hơn 15 - 30% so với độc canh cây lúa. Có thể nói, mô hình tôm - lúa là mô hình bền vững, hiệu quả và là mô hình canh tác thông minh, thích ứng với biến đổi khí hậu. Nông dân áp dụng canh tác mô hình lúa - tôm ít sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, nên con tôm, hạt lúa từ mô hình là các sản phẩm sạch, đạt chuẩn quy trình GAP…